Bir paragraf açayım; Osmanlı Darphanesinin yönetiminin kimde olacağı meselesi Ermeniler ile Yahudiler arasında hep bir çatışma doğurdu. Sultan III. Mustafa döneminde Darphane’nin kontrolü Yahudilerdeydi. Sultan III. Mustafa, Darphane Müdürü Yahudi Yako Bonfil Efendi’yi görevinden alıp yerine Düzyan ailesinden Mikail Çelebi’yi tayin etti. Kontrol Ermenilere geçti.
Uzatmayalım; Sultan II. Mahmud Ermeni sarrafların da desteğiyle Yahudi sarraflara savaş açtı; Yeniçeri Ocağıyla iş yapan Behor Karmona, Yeşeye Aciman, Yeheskel Gabay adlı sarraflar öldürüldü. Yani Yeniçeri Ocağı’nın arkasındaki malî güç yok edildi.
Sırada yeniçerilerin manevî destekçileri Bektaşîler vardı…
“Hayırlı Olay” Osmanlı’nın bir iç savaşıydı aslında; 15-16 Haziran 1826 tarihinde, Sultanahmet Camii çevresinde yoğunlaşan çatışmalarda 3.000 yeniçeri olay sırasında öldürüldü; 7.000-8.000 yeniçeri Atmeydanı’nındaki kışlalarına sıkıştırılıp önce top ateşiyle sonra binalarıyla birlikte yakılarak yok edildi. Yakalanan yeniçeriler hemen idam edildi; kaçanlar ise Belgrad Ormanı’yla birlikte yakıldı!
Ahmed Cevdet Paşa’ya göre, İstanbul yeniden fethedildi!
İnsanlık tarihinde eşine az rastlanır bu büyük katliama tarihçiler, “Vaka-i Hayriye” adını verdiler!
Aslında gerçek adının, “Vaka-i Şeniye” olması gerekiyordu!..
“Reform yanlısı” Sultan II. Mahmud, yeniçerilerin halk desteğini yok etmek için dini siyasal bir araç olarak kullandı.
Halkı, Sancak-ı Şerif altında toplanmaya davet etti. Sf. 243
Alıntı; Beyaz Müslümanların Büyük Sırrı (Efendi II) – Soner Yalçın, (Doğan Kitap, 1. Baskı Haziran 2006 – Sf. 243) kitabından birebir alınmıştır.
Yorum bırakın