Bilgi Bakkalı
Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.
Kategori: Dersim
-
Kütükoğlu, bunları Mühimme Defterlerinde okuyor ve yazmamak edemiyor; “Umumiyetle İran’la münasebeti sabit olan Kızılbaşlar ya aileleriyle Kıbrıs’a sürülüp tecrit edilmişler veya hırsızlık, şakilik (eşkıyalık) ve sair töhmetler isnadı ile idam edilmişlerdir. Akıbetlerini öğrenmemekle beraber İran’la münasebeti olduğu itham altında kalıp teftiş edilmeleri istenilen kimselerin bir hayli yekûna baliğ olduğunu görüyoruz.” Osmanlı, dinsel hoşgörülü bir devlet…
-
1878 tarihli Berlin Antlaşmasından sonra, Osmanlıda resmi coğrafyada bir değişiklik yapıldığı ve “Ermenistan” sözcüğünün çıkartılarak yerine Kürdistan sözcüğünün konduğunu belirtiyor. Kürtler ise “Kürdistan Vilâyeti” denildiğinde özellikle Çemişgezek’i anlıyorlar; bugün basit bir ilçe olan Çemişgezek, Kürt tarihinde çok önemli bir yere sahip bulunuyor. Alıntı: Kürtler Üzerine Tezler – Yalçın Küçük (Dönem Yayınları, 1. Baskı Ağustos 1990…
-
Kürtleri Göçürtme Yasası, 1932 yılında hazırlanarak Meclis’e sunuluyor; yasalaşması iki yıl sürüyor. Gerekçesinde, «Cihan tarihinde büyük muhaceret sellerini ve akın- tarım yapan ırkların başında Türkler ve Turanı kavimler olduğu malumdur» deniliyor; yasa, «ırk» sözcüğünü üstünü örtmeden kullanmakla, resmi metinler açısından, büyük bir içtenlik sergiliyor. Sf. 737 Alıntı; Türkiye Üzerine Tezler V – Yalçın Küçük, (Tekin…
-
Yasanın birinci maddesi şöyledir: “Türkiye’de Türk Kültürüne bağlılık dolayısıyla nüfus oturuş ve yayılışını bu kanuna uygun olarak icra vekillerince yapılacak bir programa göre düzeltilmesi Dâhiliye Vekilliğine verilmiştir.” Böylece nüfusun, Türk kültürüne bağlılık ilkesine göre, yeniden dağıtılacağı yasa hükmü haline getirilmiş oluyor. Yasanın ikinci maddesi, bu yasa açısından, Türkiye’yi üç mıntıka ya da bölgeye ayırıyor; birinci…
-
13 Şubat 1925 Piran’da Şeyh Sait İsyanının başlaması 14 Şubat 1925 Ardahan Mebusu Halit Paşa’nın ölümü 17 Şubat 1925 Aşarın kaldırılmasının yasalaşması 28 Şubat 1925 Dini politikaya alet etmenin Hıyanet-i Vataniye Yasası kapsamına alınması 3 Mart 1925 İsmet Paşa’nın başbakan olması ve yeni hükümetini kurması Takrir-i Sükûn Yasasının kabulü 4 Mart 1925 Birisi Ankara’da…
-
İttihat ve Terakki’nin politikada en önemli yöntemi, şiddettir; THKP, bu yolu yeniden açma denemesi yapıyor. PKK, şiddet kullanmayı spontane olmaktan çıkararak sistemleştirmeyi ve örgütlemeyi ilke sayıyor. Sf.747 Alıntı; Türkiye Üzerine Tezler V – Yalçın Küçük, (Tekin Yayınları, 1. Basım 1990 – Sf. 747) kitabından birebir alınmıştır.
-
(4 Ekim 1921 tarihli gizli celsede Koçgiri ve Ümraniye olayları görüşüldü:) Emin Bey (Erzincan); “.. Ümraniye meselesi şu şekilde olmuştur. Karacaören Nahiyesinde eskiden beri bilinen on sekiz ile yirmi kişi, eşkıyalık ettiklerinden birkaç kez mahkûm olmuşlardı. .. Alişir adındaki habis (kötü huylu) adam bu eşkıyalığa bir siyasi renk vererek … bundan yararlanmak için kalemi ile…
-
“Doğu Alevilerinde karısını boşayan erkek yoktur. .. İmam Cafer mezhebine göre kesilen nikâhta, boşanmak yasaktır.” Alıntı: Doğu İlleri ve Varto Tarihi – Mehmet Şerif Fırat (1993 – Sf. 209) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN NOTU (2022): Mehmet Şerif Fırat Doğu İlleri ve Varto Tarihi kitabını yazdıktan bir hafta sonra öldürüldü ve faili meçhul oldu.
-
“Şeyh Sait evine dönerken, Cibranlı Halit’in yanına gönderdiği adamı Kerem, geri gelmiş ve Şeyh’e Cibranlı’nın şu haberini iletmiş: “Şeyh’in hemen isyan hareketinin başına geçerek Diyarbakır üzerinden Suriye ile temasa geçmesini ve her aşiretin kendi bölgesindeki Hükûmet merkezlerini işgal etmesini” bildirmiştir. Şeyh Sait bu haberi alınca, Hasananlı Halit’in, ilk fırsatta bütün kuvvetleri ile Malazgirt üzerinden Bitlis’e…
-
“Alişer çok çok önemli biriydi, Türkçe, Fransızca, İngilizce ve Rusça bilirmiş. Rusya’da Mustafa Suphi ile temas kurmuş.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 192) kitabından birebir alınmıştır.
-
“1930 Pülümür Hareketi’nin ikinci safhasını idare eden üçüncü fırka kumandanı Halis Paşa’nın raporundan “…. Hepsi kendilerinin aslen Horasan tarafından gelmiş Türk neslinden olduklarını bilmekte, Cengiz istilası önünde çekilen Celalettin Harzem Şah’ın askerleri olduklarını iftiharla söylüyorlar.”” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 142) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Dersim’de Kürt ve Ermeni yakınlığı, ilginç. Vank Kilisesi, zamanında, Ermenilerle Kürtlerin iç içe yaşadığı bir bölgede kurulmuştur. Burası bir ibadet yeri, bir tapınaktı. Seyit Rıza’nın önemli evrak ve paraları bu kilisenin keşişindeydi. İsyan sırasında keşiş emaneti olduğu gibi korudu.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 193) kitabından birebir alınmıştır.
-
“İçişleri Bakanı Şükrü Kaya’nın 13.11.1931 tarihinde başbakana gönderdiği rapordan “… Hükümet, halk nazarında aşiretlerin ve onların ağalarının nüfuzunu arttırmaktadır. Aşiret ağalarının ve aşiret ağası olabileceklerin Dersim’den uzaklaştırılması lâzımdır.”” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları, Faik Bulut (1992 – Sf. 151) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Bexteran (Bahtiyar) aşireti Reisi Şahin Bey’in üvey kardeşi Pırço (Şahin Bey’in) kafasını keserek Hükümete teslim etti. Seyit Rıza kendiliğinden teslim oldu, Aşireti ve Yusufan ve Demenan Aşiretleri teslim olmaması için çok baskı yaptı.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları Faik Bulut (1992 – Sf. 199) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Yıl 1938 Cumhuriyet Savcısı Hatemi Şahsuvaroğlu’nun iddianamesinden “… Dersim’de büyük bir kısmı katil ve yağma suçlusu olmak üzere 2.700 kaçak vardır. Ele geçirilen 150, cezası kesilen ise 10 kişidir.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 166) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Yiksor (İksor) bölgesine insanları toplamışlar, 550 kişi kadar, tam kurşuna dizecekler, Fevzi Çakmak geliyor ve bu insanları kurtarıyor.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 202) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Cumhuriyet Savcısı Hatemi Şahsuvaroğlu’nun iddianamesinden “Tunceli’de 42 aşiret vardır, ezbeti (kabile-oba) de sayarsak 80’i aşar. Nüfusu da 110.000 civarındadır. Bu olaylara katılan aşiretler; Mazgirt’ten Demenan ve kısmen Yusufan aşiretleri, Nazmiye’den kısmen Haydaran Aşireti, Hozat’tan Abbas Uşağı, Bahtiyan, Kureyşan Aşiretlerinin bir kısmı da katılmışlardır.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 166) kitabından…
-
“Baluşağı Aşiretinden bir kişi (Bu kişi Samsun’da yaşıyor ve vatansever bir insan) “Laz Topal Osman çok büyük fenalıklar yaptı, her pisliğe bulaştı.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 203) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Cumhuriyet Savcısı Hatemi Şahsuvaroğlu’nun iddianamesinden “İsyanı hazırlayanlardan en başta Alişir gelir. 1. Dünya Savaşı’nda Ruslara casusluk yapmış ve Rus karargâhına kaçmış. Sonra Seyit Rıza’ya sığınmıştır.”” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 175) kitabından birebir alınmıştır.
-
“İsyana toplam üç Kolordu ve iki Süvari Alayı katılmıştı.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 210) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN NOTU (2007): Çok büyük bir askeri güç.
Bilgi Bakkalı 