Bilgi Bakkalı

Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.

Kategori: İttihat ve Terakki, Jöntürkler

  • Reşat, Mahmut Şevket Paşa’nın suikastına katıldığı iddiası ile hakkında idam kararı verilen damadı Salih Paşa’nın idam fermanını imzalamış ve: “Ne yapabilirdim ki? Enver tabancasını başıma dayadı, imzaladım.” Diyor. Alıntı: Şahbaba – Murat Bardakçı, (Sf. 52) kitabından birebir alınmıştır.

  • Mehmet Reşat, Sütlüce Sadi Tekkesi Şeyhi Elif Efendi’ye; “Her kes benim bir işe karışmadığımdan, hatta Kanunu Esasi’nin (1876 Anayasası’nın) bana verdiği hakları kullanmadığımdan şikâyetçi. Hâlbuki böyle yapmasam bu herifler (ittihatçılar) beni Konya’ya gönderip Cumhuriyet ilân ederler.” Sf. 52 Alıntı: Şahbaba – Murat Bardakçı, (Sf. 52, 53) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN NOTU (2002): Adam haklı. O…

  • Alexander İsrael Helphand – Parvus Efendi (1867 – 1927); 20. yüzyılın en renkli entelektüel simalarından birisidir. Kendisi devrim tüccarı olarak bilinir. Toplumsal dönüşüm anlarının hemen öncesinde ya da sonrasında Almanya, Rusya ve Osmanlı İmparatorluğu’nda bulunmuştur. Devrimler ve savaşlar üzerine yaptığı spekülasyonlarla dünyanın en zengin insanlarından biri olarak ölmüştür. Asıl adı Alexander İsrael Helphand’dır. Devrimciliğe ilk…

  •     29 Mayıs 1341 (1926) tarihinde İçtima: 109, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Ermenilerin Öldürdüğü Devlet Adamlarına, Ermenilerden Geriye Kalan Malların Verilmesi; Ermeni Suikast Komiteleri Tarafından Şehit Edilen Ricalin (devlet büyüklerinin) Aile ve Evlatlarına Emlak ve Arazi veya Nakden (nakit olarak) Tazminat İtası (verilmesi) Hakkında Başvekâletten Gelen Kanun Lâyihasıyla Denizli Mebusu Haydar Rüştü Beyin Teklifi Kanunisi…

  • 31 Aralık 1341 (1925) tarihinde İçtima: 34, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Zamir Bey (Adana); “Muhterem arkadaşlar; on üç sene evvel Adana’nın elektrik imtiyazını (ayrıcalığını) mühendis Osman Vehbi Bey namında bir zat alıyor, aradan bu kadar zaman geçtiği halde henüz ufak bir işe bile teşebbüs etmemiştir (girişmemiştir). Bilhassa (özellikle) takririmde arz ettiğim veçhe (önergemde belirttiğim) üzere…

  •      21 Nisan 1341 (1925) tarihinde İçtima: 108, Celse:1, Birinci Reis Vekili İsmet Bey  Osmanlı Bankasının İmtiyazlarının Ayrıcalıklarının Yani Kapitülasyonun Uzatılması İçin Başvekil İsmet’in Tezkeresi;  Sf. 345 Niyazı Bey (Mersin);”..  Arkadaşlar! İmtiyazının temdidi (ayrıcalığının uzatılması) mevzubahis (söz konusu) olan Osmanlı Bankası, esasında (ottomanbank) namıyla 1856 tarihinde İngiltere kralının şartıyla teşekkül etmiş (şekillenmiş, kurulmuş), asıl merkezi…

  •  7 Mart 1341 (1925) tarihinde İçtima: 71, Celse:1, Birinci Reis Vekili İsmet Bey  1341 Senesi Muvazenei Umumiye (Genel Denge Yani Bütçe) Kanunu Lâyihası;  Maarif Vekâleti Bütçesine Devam; Maarif Vekili Hamdullah Suphi Bey (İstanbul); “Arkadaşlar! Avrupa’da tahsil etmek üzere olan 53 talebemiz vardır. Sf. 200 Reis; “35 lira maaşla bir muallim ilâve edilmiş idi.” (Avrupa’ya eğitime…

  • 26 Ocak 1341 (1925) tarihinde İçtima: 41, Celse:1, Birinci Reis Vekili Refet Bey   Âli Askeri Şura Kanunu: (Yüksek Askeri Şura) Kâzım Karabekir (İstanbul); “.. bu kanun pek çok mahzurları hâvi olan (sakıncaları, kusurları içeren) eski Alman sisteminin daha mahzurlu olan bir şeklidir. .. Balkan faciasından hemen sonra bir ıslahatı askeriye (askeri iyileştirme) yapıldı ve…

  •     12 Nisan 1340 (1924) tarihinde İçtima: 35, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey TBMM Tehcir Zanlılarına Sahip Çıkmaya Devam Ediyor: Meclis’te Siyasi Cinayete Kurban Giden Deli Halit Paşa: Ermeni Kırımcılarına Sahip Çıkan Bir Önerge Veriyor. Kabul Ediliyor: (1925 yılında Meclis’te bir cinayete kurban giden Ardahan Mebusu Deli Halit Paşa’nın bir teklifi var; Talat Paşa, Cemal…

  • 24 Kanunuevvel (Aralık) 1339 (1923) tarihinde İçtima: 73, Celse:1, Birinci Reis Vekili Sabri Bey İstiklâl Mahkemeleri Kanunu Değiştirilmek İsteniyor; Mahkemeye İdamları İnfaz Etme Yetkisi Vermek İstiyorlar: (İttihatçı İsmail Canbulat Bey, bilgili bir adam iyi konuşuyor, “yirmi beş mebus kanunun değişmesi için takrir vermiş kanunun mahkemeye verdiği idam uygulama yetkisini kısıtlamak istiyorlar, Başvekil İsmet Paşa, kanunun…

  • 14 Ekim 1338 (1922) tarihinde İçtima: 119, Celse:1, Reisisâni Dr. Adnan Beyefendi Ermeni Tehciri Nedeni İle İdam Edilen Boğazlayan Kaymakamı Kemal Bey’in Ailesine Maaş Bağlanması Hakkındaki Kanun Kabul Edildi. Sf.405 Meclis Tehciri Takdis Ediyor; “Madde 1– Şehid-i milli (milli şehit) Boğazlayan Kaymakamı esbâkı (eski kaymakamı) Kemal Bey’in zevcesi (eşi) Hatice Hanım’la Kerimeleri (kızları) Müzehher ve…

  •    18 Mayıs 1338 (1922) tarihinde İçtima: 45, Celse:1, Reisisâni Rauf Beyefendi Besim Bey’in, İttihatçıların Neden Yurdumuza Kabul Edilmiyorlar Sorusu Var. (Dâhiliye Vekili Fethi Bey “böyle bir müracaatları yok” diyor. Talat Bey Berlin’de Sait Halim Paşa Roma’da Ermenilerce öldürüldü.) Hüseyin Avni; “-Gelenler kovuldu da onun için gelmediler. Sahib-i sual (soru sahibi) ölüler hakkında değil de…

  • 26 Kasım 1921 (1337) tarihinde İçtima: 117. Celse:1, İkinci Reis Vekili Hasan Fehmi Beyefendi Heyeti Vekile’nin Salahiyeti Vazifesine (yetki ve görevine) Dair Kanun; Müfit Efendi (Kırşehir); “-Selahattin Bey, bu hükümet şekli hangi ülkenin hükümet şekline benziyor ve diğer kurallar hangi ülkenin kurallarına benziyor?” Encümen Namına Selahattin Bey; “-… Efendi Hazretleri! Müslüman Hükümeti esasatına benziyor. Zatı…

  • 3 Kasım 1921 (1337) tarihinde İçtima: 104. Celse:1, İkinci Reis Vekili Hasan Fehmi Beyefendi Cafer Tayyar Paşa Yunan’a Esir Düşmüş ve Atina’da Malta’dan Gelen 51 Esir Konusu Görüşülüyor  Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 14 (29.10.1921 / 1.12.1921) (TBMM Matbaası 1958 yılı 2. Baskı – Devre;1 Sene; 2, İçtima; 104, Celse: 1, – Sf. 41) kitabından birebir…

  • 30 Haziran 1921 (1337) tarihinde 44. İçtima 1. Celse, Reisi Sâni Dr. Adnan Bey Malatya Mebusu Lütfi Bey’in İttihat ve Terakkiye Ait Mal ve Eşyaların Maarife Terki Hakkında Kanun Teklifinin Görüşülmesi; Lütfi Bey (Malatya); “-…İttihat ve Terakki’nin tüm malları vatandaşların yardımı ve ianesi (bağışı) ile yapılmıştır. … Hükümeti Feridiye (Damat Ferit Hükümeti) tarafından bunların gerek…

  • 30 Mayıs 1921 (1337) tarihinde 38. İçtima 1. Celse, İkinci Reis Vekili Faik Beyefendi Konya İsyanı Görüşülüyor: Abdülkadir Kemali Bey; (Adana İstiklâl Mahkemesinde görevli iken başından geçen bir olayı anlatıyor.) “-Her hadisenin bazı esbabı hakikiyesi (gerçek sebebi) vardır. Bunlar bilinmedikçe o hadiseler bastırılamaz. .. O zabıt varakası (tutanak) bütün muamelâtı (işlemleri) devlete teşmil edilmek (devleti…

  • 28 Mayıs 1921 (1337) tarihinde 37. İçtima 1. Celse, Reisi Sâni Dr. Adnan Bey Malta’daki Mebuslar Konusu Görüşülüyor; Hüseyin Avni Bey: “-..İngilizler bunların hepsini kabahatli diye götürmüşlerdi. Bunları nasıl bıraktılar da diğerlerini bırakmadılar? ..İngilizlerle münasebeti siyasiyemiz (siyasi ilişkilerimiz) ne dereceye kadardır?”  Sf. 331  Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 10 (16.04.1921 / 20.06.1921) (TBMM Matbaası 1954…

  • 9 Mayıs 1921 (1337) tarihinde 31. İçtima 1. Celse, Reisi Sâni Dr. Adnan Bey Besim Atalay Bey’in İrşat Yani Halka Doğru Yolun Gösterilmesi İle İlgili Takriri. (Besim Atalay Bey, Köy Hocası Mecmuası ve Sebilürreşat Dergileri Hükûmet tarafından köylere gönderilsin, köylünün dini duyguları pekişsin diyor. Uzun tartışmalardan sonra reddedildi.) Sf. 266 Besim Atalay Bey’in Şehir Adlarının…

  • 3 Ağustos 1920 tarihinde 43. İçtima 1. Celse, Sepa Konferansı Reisi Fransız Başbakanı Mösyö Milran’ın Osmanlı Delegelerine Verdiği Tehcir İle İlgili Nota Hakkında Görüşme:) Muhtar Bey (Hariciye Vekâleti Vekili) (İstanbul); “-… bu nota bizim kendi itirafımızla bizim kendimizi ilzam ediyor (ağzımızı bağlıyor). .. Cemal Bey’in (Hayır Cemal değil Artin Cemal sadaları) yahut Artin Cemal Bey’in…

  • 28 Temmuz 1920 tarihinde 40. İçtima 1. Celse, 13 Temmuz 1913 Milli Bayram Olarak Kutlanıyor;   Tunalı Hilmi Bey’in Saygı kelimelerinin yazılardan uzaklaştırılması ile ilgili takriri gürültülerle reddediliyor. Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt; 2 – (22.05.1920 / 28.07.1920 – Sf.378) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN YORUMU (1995): 13 Temmuz 1913’te, İttihat ve Terakkinin silah zoru ile iktidara…