Bilgi Bakkalı
Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.
Kategori: Türk Tarihi
-
Hexagram (altı köşeli yıldız). Oegemaya göre; hexagram, bunu “Süleyman’ın Mührü” olarak adlandıran Asya’daki Yahudi olmayan toplumlar tarafından yaratılmıştır. On üçüncü yüzyıldan itibaren ‘Davud’un Kalkan’ı’ olarak adlandırılmaya ve Yahudi hanedan arması olarak kullanılmaya başlanmıştır. Ortaçağdan bu yana Fas ve Türk bayraklarında yer alan hexagramın, Oegema’ya göre, bu şekildeki farklı kullanımı İspanya ya ve sonra da Orta…
-
Hazar Judaizasyonu’nun -Judaizm’in sıradan Hazar halkının arasında yayılmasının- son dönemi, Obadiah’ın saltanat dönemi ile 930’lu yıllar arasında bir tarihte meydana gelmiştir. İbn Fadlan yaklaşık 921 ya da 922 yılında; “Hazarlar ve kralları Yahudi’ydi” diye yazarken, İbn al-Fakıh 902 yılında; “Hazarların tamamı Yahudi’ydi; fakat yakın zamanlarda Judaist olmuşlardı demektedir. Sf. 229 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk…
-
Hazarların ilk Yahudi yöneticisi Bulan, tartışmaya katılan Arap Mollaların, Hıristiyan Azizlerin ve Yahudi Hahamların savlarını dinledikten sonra, Judaizm’de karar kıldı. Sf. 209 Molla, aziz ve haham, her biri Kral Bulan’a kendi inanç sistemlerinin yararlarını açıklamaya çalıştılar. Buna rağmen, Bulan Hıristiyan ve Müslüman temsilcilere, diğer iki dinden hangisinin daha üstün olduğunu ayrı ayrı sorarak, konuyu bir…
-
Diğer tarihçiler, Hazarların Judaizm’i kabul etmelerinin; Hazarya’nın politik bağımsızlığını, etrafını çevreleyen Müslüman ve Hıristiyan imparatorluklara karşı koruyabilmek için alınan, bilinçli bir siyasi karar olduğunu öne sürmektedirler. Bu sonuçla, Hazarya, Hıristiyan Bizans İmparatorluğu ile Müslüman Halifeliğinin gücü arasında dengede kalmıştı. Sf. 202 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan Brook, Ç; İsmail Tulçalı (Noktakitap,…
-
Hazarya, Avrupa ve Asya’da gördükleri mezalimden kaçan çok sayıda Yahudi için, güvenli bir cennetti. Sasanilerin yönetimindeki İran’da gördükleri zulüm, Yahudileri Doğu Avrupa’ya gitmeye yöneltmişti. İsrailli tarihçi Michael Coidelman’a göre, İran-Ermeni Zerdüştleri, İran Kralı Yazdegard döneminde (450’li yıllar) kendi Zerdüşt dini inançlarını, Zerdüşt olmayanlara zorla kabul ettirmeye çalışıyorlardı. Bu yüzden, zulüm gören Ermeni ve İranlı Yahudiler,…
-
Hazar tarihindeki en dikkat çekici olaylardan bir tanesi Judaizm’in, imparatorluk topraklarında büyük ölçüde benimsenmesiydi. Hazarlar, Karait mezhebi inançlarındansa, Judaizm’in herkes tarafından kabul edilen Yahudi kanunlarına ve geleneklerine dayanan seklini tercih etmişlerdi. Sf. 193 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan Brook, Ç; İsmail Tulçalı (Noktakitap, 1. Baskı Şubat 2005 – Sf. 193) kitabından…
-
Hazarların dini geleneklerini Radhanitlerden aldıkları, çok sık bahsedilen bir konudur. Sf. 177 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan Brook, Ç; İsmail Tulçalı (Noktakitap, 1. Baskı Şubat 2005 – Sf. 177) kitabından birebir alınmıştır.
-
Sekizinci yüzyılda Hazar kağanlarının ya da beklerinin hangi birinin Yahudi olduklarına dair bir kanıt yoktur. 782 yılında Hazar kağanının pagan olduğunu çok açık bir şekilde anlatmaktadır. Bu dönemdeki kağanlar -Baghatur Kağan gibi- Türk isimleri taşıyorlardı ve Judaizm’in etkili olduğunu gösteren hiçbir iz de yoktu. Sf. 227 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan…
-
Rusların 960’larda Atil’i (Hazarya’nın başkenti) işgal etmeleri ve ardından Hazar İmparatorluğu’nun parçalanmasıyla Hazar’ın kuzey – batısı Yahudi tüccarların merkezi olmaktan çıktı. Sf. 176 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan Brook, Ç; İsmail Tulçalı (Noktakitap, 1. Baskı Şubat 2005 – Sf. 175) kitabından birebir alınmıştır.
-
Yahudi Radhanit tüccarlar da Çin, Hindistan ve Asya’nın diğer bölümlerindeki ülkelerle ticaret yapmak için Hazarya yolunu kullanan tüccarlar arasındaydı. Radhanitler İspanya’ya kadar gidiyorlardı. Yaygın olarak, Radhanitlerin kökeninin, Güney Fransa’daki Province bölgesi olduğuna inanılsa da Moshe Gil Radhanitlerin, aslında ortaçağdaki adı Radhan olan, Irak’taki Tigris bölgesinden geldiklerini savunmuştur.16 Birçok kaynak, Radhan’ın İran ve Bağdat’a komşu bir…
-
Hazar Klanı mensupları, doğrudan doğruya ticarete atılıyorlardı. Gardizi’ye göre, Hazarlar balmumu ve bal ticareti yapıyorlardı. Hazar Yahudileri aynı zamanda şarap ticareti de yapıyorlar ve Kafkasya ile Mezopotamya’ya şarap ihraç ediyorlardı. Arkeolojik kazılar, Hazar yapımı gümüş kâseler, bardaklar, kemerler ve kemer süsleri gibi eşyaların Urallar’a (bugünkü adı Perm eyaleti), Batı Sibirya’ya (Ob Nehri bölgesine), Kiev Ruslarına…
-
Anlaşıldığına göre, Hazarlar Avrupa’da kâğıt üreten ilk toplumdu. Hazar kalesi Sarkel yakınlarında bulunan ve dini törenler için kullanılan bir yapıda, bir iskeletin yanında kına ve kâğıt bulunmuştur. Sf. 149 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan Brook, Ç; İsmail Tulçalı (Noktakitap, 1. Baskı Şubat 2005 – Sf. 149) kitabından birebir alınmıştır.
-
Birçok arkeolojik keşif, Hazarların birçok mal ürettiklerini ve ihraç ettiklerini kanıtlıyor. Kazılar sırasında ortaya çıkarılan birçok demir ve çömlek atölyesi, Hazarya’da birçok yerli imalat yapıldığını gösteriyor. Sf. 147 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan Brook, Ç; İsmail Tulçalı (Noktakitap, 1. Baskı Şubat 2005 – Sf. 147) kitabından birebir alınmıştır.
-
Al-lstakhri şöyle anlatıyor; “Bulgar dili Hazarların diline benzer; fakat Burta’lar başka bir dili konuşurlar. Aynı şekilde, Rus dili de hem Hazar hem de Burta dilinden farklıdır.” İbn-Fadlan ise; şöyle demektedir; “Hazarların konuştuğu dil Bulgar diline benzemesine rağmen, ne Farsçaya, ne Türk dillerine ve ne de dünya üzerindeki diğer dillere benzer” Sf. 143 Alıntı; Hazar Yahudileri…
-
Hazar ülkesinde Müslümanlık başka bir dinle birlikte tam bir eşitlik içinde kabul edilmişti, Kağan, İslam’ın kurallarını ve Hazar Kralı da Yahudiliği uyguluyordu. El Bekrinin tanıklığına göre Hazarlar daha sonra Hıristiyanlığı kabul etmişlerdi. Ve nihayet tartışmanın sonunda, 763 yılında Kağan Savriel-Obadiah döneminde oylarını Yahudilikten yana kullandılar, çünkü İslam’ın elçisi tartışmada bulunmamıştı, yolda zehirlemişlerdi onu. Sf. 125…
-
Hazarlar, düzenli bir hukuk sistemi de kurmuşlardı. Al-Masudi, Atil’de iki Yahudi, iki Müslüman, iki Hıristiyan ve bir Pagan olmak üzere, toplam yedi kişiden oluşan bir yüksek mahkeme olduğunu nakletmektedir. Al-Masudi, iki hazar yargıcının davaları sonuçlandırmak için karar verecekleri zaman, Torah’a danıştıklarını anlatıyor. Mahkemenin Pagan üyesi Hazarya Slavlarının temsilcisi olarak görev yapıyordu. Sf. 125 Alıntı; Hazar…
-
Hazarlarda en üst düzey yönetici Kağan’dı; bu yüzden, Hazarya bir “Kağanlık” olarak adlandırılırdı. Kağan, kutsal bir dini figürdü ve halktan izole edilmiş bir yaşam sürerdi. Hazarlar, kağanın imparatorluğa iyi şans getirdiğine inanırlardı. Hazar kağanları, geleneksel kanunlarını (töre) kağanlığın anayasası olarak uygularlardı. Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan Brook, Ç; İsmail Tulçalı (Noktakitap,…
-
Hem Batı Türklerinde hem de Hazarlarda, tuhaf bir “kağan- katletme” âdeti vardı. Arap tarihçi al-lstakhri’ye göre, Kağan göreve başladıktan sonra, yaşayacağı süre için bir limit belirlenirdi. Soylular, ipek bir sicimi kağanın boynuna dolayarak nefesi kesilinceye dek sıkarlar ve tam o anda sorarlardı: “Ne kadar süre iktidarda kalmayı düşünüyorsun?” Soylular, kağanın iktidarı o sırada söylediği süreyi…
-
Hazarya, ortaçağ Avrupa’sında, içinde çeşitli milletlerden insanları barındıran ülkelerden bir tanesiydi. Judaizm’i, İslam’ı, Hıristiyanlığı ve diğer inançları benimsemiş, Slav, Türk, İran, Arap ve Kafkas ırklarının oluşturduğu çok ırklı bir toplumdu. Dokuzuncu ve onuncu yüzyıllarda, Judaizm Hazarlar arasındaki en etkili din olmaya başlamıştı. Diğer dinler de imparatorluğun çeşitli klanları arasında oldukça rağbet görüyordu. Örneğin, Hazarların bir…
-
Chufut-Kale, Bahçesaray şehri yakınlarındaydı. Ortaçağ boyunca, Chufut-Kale’de çok sayıda Yahudi yaşamıştı. Kırım Tatarlarının dilinde “Yahudi Kalesi” anlamına gelen Chufut-Kale’de, Hazar Yahudilerine ait bir mezarlık bulunmaktadır. 1299 yılında. Nogai Han’ın göçebeleri tarafından yıkılan şehir, yıllar sonra yeniden inşa edildi. Sf. 67 Alıntı; Hazar Yahudileri (Bir Türk İmparatorluğu) – Kevin Alan Brook, Ç; İsmail Tulçalı (Noktakitap, 1.…
Bilgi Bakkalı 