Bilgi Bakkalı
Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.
Kategori: Yahudilik, Tevrat
-
“… bana bütün kavimlerden has kavim olacaksınız; çünkü bütün dünya benimdir; ve siz bana kâhinler devleti (kohanim mamlaka), ve mukaddes millet ,(goy kadoş) olacaksınız.” (Çıkış; 19,3-6.) Sf. 93 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf. 93) kitabından birebir alınmıştır.
-
.. bunların başında, Sami Kenanilerle, bir Hint-Avrupa kavmi olan Filistîler vardır. Sf. 92 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf. 92) kitabından birebir alınmıştır.
-
Ve Tanrı dedi: Seni Mısır diyarından, esirlik evinden çıkaran Tanrın Yahve benim. 1- Karşımda başka ilâhların (Tanrıların) olmayacaktır. 2- Kendin için oyma put, yukarıda, gökte olanın yahut aşağıda, yerde olanın yahut yerin altında sularda olanın hiç suretini yapmayacaksın: onlara eğilmeyeceksin ve onlara ibadet etmeyeceksin; çünkü ben, senin Tanrın Rab (Adonai), benden nefret edenlerden babalar günahını…
-
Eskiden – hatta şimdi bile – birçok Arap kabilelerinde sünnet, delikanlıların evlenecekleri zaman yapılırdı. Sf. 72 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf. 72) kitabından birebir alınmıştır.
-
YHVH, Musa’nın YHVH’sı, asla bütün insanların Tanrısı değildi. O, kendine tek – üstelik pek küçük – bir toplumu seçmiştir, geri kalanlara düşmandır bile. Sf. 69 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf. 69) kitabından birebir alınmıştır.
-
Tevrat, İsrail oğullarının Mısır’a gidişlerini ve 430 yıl sonra oradan çıkışlarını iki Mısırlı İsraillinin etkisine bağlar. Biri Mısır’da baş vezir, öteki de bir prenses evlatlığı olarak Firavunun maiyetine girmiş, ama aslını unutmamış biridir. Bunlardan birincisine yani Yusuf’a hükümdar, bir Mısırlı adı (Zafenat-peneah) vermiş, ötekinin adı da gene Mısır dilinde “doğmuş, çocuk” ya da “suyun tohumu”…
-
“Ve Yusuf parayı Firavunun evine getirdi. Ve Mısır diyarında ve Kenan diyarında para tükenince bütün Mısırlılar Yusuf’a geldiler ve dediler: Bize ekmek ver; niçin senin karşında ölelim? Çünkü para bitti. Ve Yusuf dedi: “Davarlarınızı verin, eğer para bitti ise, davarlarınıza bedel veririm. Ve davarlarını Yusuf’a getirdiler; .. onlara ekmek verdi; ve bütün davarlara bedel o…
-
“Bunun için bugüne kadar İsrail oğulları uyluk başı üzerindeki kalça adalesini yemezler; çünkü Yakup’un uyluk başının kalça adalesine El (Tanrı) dokundu.” (Tekvin: 32, 23-32.) Sf. 57 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf. 57) kitabından birebir alınmıştır.
-
Esav, kardeşi için, “Ona boşuna Yakup denmemiştir (İbranice Yakob, “yerini alan” ya da “başkasının ayağını çelen” anlamındadır), işte iki defadır ki beni aldattı. Ama ben öcümü nerede olursa olsun alacağım,” der. Sf. 55 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf. 55) kitabından birebir alınmıştır.
-
İsrail’in eski zamanlarda insan kurban ettikleri de bilinmektedir. Bununla birlikte şurasını da unutmamalıdır ki Samîlerde tanrılara yalnız insan kurban edilmez, hayvan da kesilir, şarap ve güzel kokular da sunulurdu ki bu gelenek İsrail oğullarında sonuna kadar devam etmiştir, insan kurban etme âdetinin İsrail oğullarında çok sonralara kadar sürdüğü ve nebilerin buna karşı savaştıkları Tevrat’ta görülmektedir.…
-
Tepede İbrahim bir mizbah (ya da mezbah: kurban kesme yeri) yapar ve odunları dizer, oğlu İshak’ı da bağlayıp odunların üzerine koyar, elini uzatıp bıçağı alır. Ama tam bu anda gökten Tanrı’nın meleği iner, onu durdurur. Çalılar arasında da Tanrı’nın yolladığı bir koç vardır. İbrahim onu kesip yakar. Sf. 52 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah…
-
Tanrı, İbrahim’e bu görünüşünde onun adını da değiştirir, İbranice “Yüce Ata“ demek olan Abram adını, “Soyun Atası” demek olan Abraham’a çevirdiğini bildirir. Sf. 47 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf. 47) kitabından birebir alınmıştır.
-
Tevrat der ki: Kildânîlerin Ur şehrinde, Terah adında bir adamın üç oğlu vardı:. İbrahim, Nahor ve Haran. Haran’ın da Lût adında bir oğlu olur, ama kendisi Ur’da ölür. İbrahim, üvey kız kardeşi olan Sara ile evlenir. Sara kısırdır; çocuğu olmaz. Terah günün birinde oğlu İbrahim’i, torunu Lût’u, gelini Sara’yı yanına alarak, Kenan diyarına gitmek için…
-
Yakup annesiyle birlikte bir hile yaparak, kör babasını aldatır. Babası İshak, Yakup’un hilesine kanar ve aslında kardeşi Esav’ı kutsamak istediği halde, bilmeden Yakup’u kutsar. Tanrı da Yakup’un üzerine gelir ve ona bu diyarı kendisine ve soyuna vereceğini, soyunun yerin tozu kadar kalabalık olacağını, dört bucağa yayılacağını söyler ve ona her gittiği yerde kendisiyle birlik olacağını…
-
Bu son tarihten (M.Ö. 300 tarihinden) sonra Eski Ahit’in artık şimdiki şeklinde kaldığı hatta tek bir harfinin bile değiştirilmediği bir gerçektir. Ama bu hale gelinceye kadar geçtiği safhalar düşünülürse, Debora’nın İlahi’sinin bile kalmış olması şaşılacak şeydir. Sf. 33 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf. 33) kitabından birebir…
-
Bu sebeple Eski Ahit’e “Tarih-i Kadîm” adı da verilmişti ki, işte Tevfik Fikret’in ‘Beşerin köhne sergüzeştinden bize efsaneler terennüm eden’ diye tanımladığı eski tarih de budur. Eski Ahit, özellikle Tevrat (Musa’nın beş kitabı: Tekvin, Çıkış, Levililer, Sayılar ve Tesniye) Yahudiler ve Hıristiyanlarca yakın zamana kadar Tanrı’nın Musa’ya doğrudan doğruya yazdırdığı kitap olarak kabul edilmekteydi. Ama…
-
İsrail oğullarının dinini tarihinden ayırmak mümkün değildir. Eski Ahit (Ahit: Akit, Sözleşme; Tanrı’yla yapılan akit anlamında) ya da Kutsal Kitap adı verilen ve büyük bir kısmı, eski İbrani edebiyatının günümüze kadar ulaşabilen yegâne örnekleri olan kitap, aslında İsrail’in kutsal tarihinden başka bir şey değildir. Sf. 29 Her ne kadar Tevrat yani “Töre” adı, aslında yalnız…
-
Kutsal Ülke ya da Vaat Edilmiş Ülke adı da verilen Filistin, günümüzde de üç büyük dinin üyelerinden büyük saygı gören bir topraktır. Hele Kudüs, bu üç dinin Müslümanlık, Hıristiyanlık ve Yahudiliğin inançlarının toplandığı, birbiriyle yarıştığı ve çarpıştığı bir merkezdir. Sf. 15 Alıntı; Musa ve Yahudilik – Hayrullah Örs, (Remzi Kitabevi, 2. Basım 1999 – Sf.…
-
Samilerin başlangıçta ortak bir dinleri olup olmadığı, cevaplanması imkânsız bir sorudur. Ama gene de ortak bazı noktalar bulunabilir. “Tanrı” kavramını anlatan kelime hemen hemen bütün Sami dillerinde aynıdır; Akkadcada “Ilu”, Kenan dilinde “İl” ya da ‘”el” genişletilmiş şekliyle “Elohim”, Aramî dilinde “El ve Elah) Güney Araplarında ‘’İl” klâsik Arapçada “Allah” Bu kelimeler, çoğu vakit en…
-
Ayrı bir Sami ırkından söz etmek, son zamanlarda pek moda olmuştu. Ama böyle bir ırk ayrımı yapmak gerçeklere uymaz. Buna karşılık çeşitli Sami halkları arasındaki dil akrabalığı çok belirgindir ve kolayca anlaşılabilir. Bu dillerin özelliklerinin en önemlisi, kelimelerin köklerinin sessiz harflere bağlı olması ve bu kelime köklerinin genel olarak üç sessiz harften meydana gelmesidir. Bütün…
Bilgi Bakkalı 