Üsküdar Amerikan Kız Lisesi’nin ruhsatnamesi I. Dünya Savaşı’nda kaybolduğundan bu okulun kapatılması fırsatı ele geçmiş, ancak 17.04.1953’te Menderes Hükûmeti 106 sayılı yeni bir ruhsatname vermiştir.
Alıntı: Ajan Okulları – Necdet Sevinç, (s. 86) kitabından birebir alınmıştır.
Barbarlar birçok bakımdan Romalılardan geriydiler. Ama en önemli meselede ileriydiler. Barbar kabilelerinde çiftçi, emeği ile kabile önderini ve maiyetindeki askerleri besleyip geçindirmek zorunda olduğu halde, köle değildi. Ekmeğini kendi alın teriyle kazananlar için barbarlar arasında yaşamak daha kolaydı. Romalı toprak kölelerinin ve şehirli yoksulların, barbarların tarafına kaçmalarının sebebi de buydu. Sf. 421
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 421) birebir alınmıştır.
Roma İmparatorluğu’nun durumu günden güne kötüleşiyordu.
Açgözlü memurlar, halkı soyup soğana çeviriyorlardı. Öyle bir zaman geldi ki, yalnız imparator değil, imparator naipleri de hükümdar ve tanrı kesilmişti halkın başına.
Kimileri, tıksırıncaya kadar yiyip içebilmek için midelerini boşaltacak kusturucu ilaçlar alırken, kimileri de açlıktan ölüyordu.
Açlar toklardan, zayıflar şişmanlardan kat kat fazlaydı. Sf. 414
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 414) birebir alınmıştır.
Artık köleler şöyle dursun, köle sahipleri bile kölelik düzeninden kurtulma yollarını arıyorlardı.
Toprak ağaları, kolon denen özgür çiftçilere tarlalarını kiraya vermeye başladılar. Özgür insan, toprağı daha iyi işliyordu. Çalışan ellerin işlediği kısırlaşmış toprak da cömertleşiyor, bol ürün veriyordu. Sf. 412
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 412) birebir alınmıştır.
Önceleri, felsefeyle doğa bilimi bir bütündü. İlk Yunan filozofları, aynı zamanda doğayı inceleyen birer araştırıcıydı.
İskenderiye’de bilimle felsefenin yolları artık ayrılmıştı.
Buradaki filozofların çoğu Platoncuydu. Platon sağ olsaydı, memnun olurdu. Çünkü Ptolemaiosçular onu, Atinalılardan daha iyi takdir etmişlerdi.
Demokritosçularaysa İskenderiye’de şüpheyle bakılırdı. Demokritos’un İskenderiye kitaplığındaki kitapları tozlar içindeydi, kimse bunları okumazdı. Sf. 348
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 348) birebir alınmıştır.
Yunanistan’da Anaksagoras, Demokritos, Sokrates gibi filozoflar yaşarken, Çin’in de kendi filozoftan vardı.
Filozof Mo-Tzu, insanların nasıl düşündükleri ve doğru düşünüşlerin yanlış düşünüşlerden nasıl ayırt edildiği üstüne bilimsel bir eser yazmıştı. Mo-Tzu, maddeyi ve enerjiyi tarif ederek, enerjinin, hareket halinde madde olduğunu yazmıştı.
Mo-Tzu, safahat içinde yaşayan soyluları açığa vurarak, insanları, haksızlık ve zulümle savaşa çağırır. Savaşların halklara ne büyük felaketler getirdiğini görür ve insanlığın, ancak bütün halkların birleşmesiyle kurtulabileceğini söyler.
Mo-Tzu, aynı zamanda büyük bir mühendisti. Kaleleri mancınıklara ve başka kuşatma silahlarına karşı savunma yöntemlerini bulan Mo-Tzu’dür. Sf. 345
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 345) birebir alınmıştır.
Ama İskender, kılıcın kestiğini bir daha birleştiremediğini bildirdi.
Bunun için de, halkları birleştirmek, aralarında akrabalık bağları kurmak için, on bin askerini İranlı kadınlarla evlendirmiş, kendisi de aynı gün İran hükümdarının kızını almıştı.
Tarihte en büyük düğün bu olmuştur.
Filozof Diyojen, kendisine dünya vatandaşı derdi. İskender’se, dünya hâkimi ve tanrı olmak istemişti. Babil’i başkent yapmış ve Mısırlı kâhinlerin, kendisini tanrı Ammon’un oğlu ilan etmelerine göz yummuştu. On binlerce Yunanlıyı Asya’ya göç ettirmişti.
İskender geçtiği her yerde birçok şehrin temelini atmış ve hepsine de Aleksandriya, İskenderiye adını vermişti. Bu yeni şehirlerde hayat da eski şehirlerdeki gibi değildi. Sf. 339
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 339) birebir alınmıştır.
Çoğu zaman Aristoteles, eline keskin bir bıçak alarak, herhangi bir hayvanı açar, onun kalbini, karaciğerini, dalağını inceler. Hayvanların iç organlarına bakarak, insan vücudunun yapısı hakkında bir fikir edinmeye uğraşır. Çünkü bir ölünün kesilmesi cinayet sayıldığından, insan vücudu hakkında çok az şey bilinmektedir. Sf. 327
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 327) birebir alınmıştır.
Atinalıların filozoflara ilk esaslı saldırısı Anaksagoras’a yapılandır ki bundan sonra birtakım büyük düşünürlere saldırmak âdet olacaktır. Sf. 325
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 325) birebir alınmıştır.
Demokritos, başka bir dünya hakkında anlatılardan masal sayar ve şöyle der: “Ölümlü, canlı doğanın yok olmaya mahkûm olduğunu bilmeyen kimi insanlar, hayatlarını öbür dünyaya dair yalan uydurmakla, sıkıntı ve korku içinde geçirirler.”
Platon “öbür dünya hakkında böyle masallar” uyduranlardan biriydi. Demokritos’un görüşleri hoşuna gitmezdi ve insanları yine “ilahi kurucuya”, ahiretin, öbür dünyanın; çektikleri sıkıntıların ödülünü bulacakları, günahlarının cezasını görecekleri tek gerçek dünya olduğuna inandırmaya çabalardı. Sf. 322
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 322) birebir alınmıştır.
Bütün eski bilimlerin kaderi böyle olmuştur. Araştırmacılar, ilk bilim insanlarının fikirlerini, daha sonra yazılmış eserlerde güçlükle bulurlar. Bu fikirler başkalarının kitaplarında, yabancı ve çoğu zaman düşman bir ortamda şöyle barınabilmişlerdir:
Bir ortaçağ papazı, tanrıbilim alanındaki kitabına, antik dünyanın putperest bir filozofundan birkaç satar alırdı. Fakat bu, genel olarak filozofu yermek için yapılırdı. s.225
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, s. 225) birebir alınmıştır.
Tecrübe o kadar azdı ki, insanlar geceden sonra gündüzün ya da kıştan sonra baharın gelip gelmeyeceğinden bile emin değillerdi.
İnsanlar güneş doğsun diye törenler yaparlardı. Mısır’da güneşin sembolü sayılan Firavun, her gün tapınağın etrafında dolaşırdı. Sf. 191
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 191) birebir alınmıştır.
Uzun Bir Kol
İnsan bir kargı yapıp ucuna da taştan oyulmuş bir mızrak ucu bağladığı zaman, kolunu iyice uzatmış oldu.
Kolunun uzaması onu daha güçlü ve yürekli kıldı. Sf. 97
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 97) birebir alınmıştır.
İnsan henüz gerçek bir avcı değildi.
Peki, neydi? Toplayıcıydı.
İnsan Yiyecek Topluyor
Toplayıcılık size ters gelebilir çünkü o zamanlar herkes bütün gün, sabahtan akşama dek mantar ve çilek toplamakla uğraşıyordu. Sf. 57
O eski zamanlarda, toplayıcılıkla geçimini sağlayan insanın durumu bu küçük kızdan çok daha kötüydü. Açlıktan ölmemesinin tek sebebi, bütün vaktini yiyecek arayarak geçirmesi ve bulduğu yenebilecek her şeyi mideye indirmesiydi.
Ağaçta yaşayan atalarından daha güçlü ve daha özgür olsa da, insan hâlâ, açlıktan ölmesine ramak kalmış, zavallı bir yaratıktı.
Ve durumunu daha da kötüleştirecek korkunç bir felaket yaklaşıyordu! Sf. 58
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 58) birebir alınmıştır.
Bundan yalnızca bir sonuç çıkarılabilirdi: İnsan ilk önce Eski Dünya’da, ama Eski Dünya’nın tek bir yerinde değil birkaç yerinde ortaya çıkmıştı. Sf. 55
Alıntı; İnsan Nasıl İnsan Oldu – Mikhail İlin ve Elena Segal, Çeviri; Ahmet Zekerya, (Say Yayıncılık, 20. Baskı Ekim 2019, Sf. 55) birebir alınmıştır.
Bu savaşların bariz nedenleri arasında, şehir devletlerinin egemenlik alanlarını artırmak istemeleri, toprak anlaşmazlıkları ve sulama kanallarının veya ticaret yollarının kontrolünü elde etme girişimleri bulunmaktaydı. Bununla birlikte, Mezopotamya kayıtlarında böyle nedenlerden nadiren bahsedilir; savaşlar daha ziyade tanrıların çatışması olarak gösterilir. Sf. 202
Alıntı; Beynin Evrimi ve Tanrıların Ortaya Çıkışı (İlk İnsanlar ve Dinlerin Kökeni) – E Fuller Torrey, Çeviri; Erkan Aktaş, (Paloma Yayınevi, 3. Baskı Ekim 2019, Sf. 202) birebir alınmıştır.
Günümüzden 11.000 yıl önce, diğer hayvanlar evcilleştirilmeye başlandığında, evcil köpekler oldukça yaygındı.
Koyun ve keçiler muhtemelen bir sonra evcilleştirilen hayvanlardı ki bunun en az 10.000 yıl önce gerçekleştiğine dair kanıtlar var. Sf.170
Juliet Clutton-Brock un DomesticatedAnimalsfrom Early Times isimli kitabında şöyle yazmıştır: “Keçi ilkel köylülere ve göçebe çobanlara fiziksel ihtiyaçlarının tümünü sağlayabilmekteydi; giysi, et, süt, ayrıca el yapımı objeler için kemik ve tendon (kas kirişi), ışık için içyağı ve yakıt ile gübre için tezek.” Keçi derileri giyim ve su kapları olarak da kullanılabilmekteydi. Sf. 170
Alıntı; Beynin Evrimi ve Tanrıların Ortaya Çıkışı (İlk İnsanlar ve Dinlerin Kökeni) – E Fuller Torrey, Çeviri; Erkan Aktaş, (Paloma Yayınevi, 3. Baskı Ekim 2019, Sf. 170) birebir alınmıştır.
Dünyadaki bunca kötülüğün gerçekleşmesi sorunu pek çok insanda olduğu gibi Darwin’de de inanç kaybına katkıda bulunmuştu. En sevdiği kızının on yaşındayken muhtemelen tüberküloz nedeniyle ölmesi onu çok üzmüştü. Darwin, sözüm ona gücü her şeye yeten ve her şeyi bilen bir Tanrı’nın “milyonlarca tür hayvanın neredeyse sonsuza kadar acı çekmesine” nasıl izin verebildiğini de sorguladı. Bir arkadaşına şunları yazmıştı: “Etrafımızda tasarıma ve iyiliğe, ihsana dair bir kanıtı başkalarının gördüğü gibi açık bir şekilde göremiyorum ben. Bence dünyada çok fazla sefalet ve acı var.” En nihayetinde Darwin, yaratılış sürecinde de bir tanrısal varlık algılayamaz oldu; ona göre “organik varlıkların çeşitliliğinde ve doğal seçilim eyleminde rüzgârın esme biçiminden daha fazla tasarım yoktu.” Sf. 22
Alıntı; Beynin Evrimi ve Tanrıların Ortaya Çıkışı (İlk İnsanlar ve Dinlerin Kökeni) – E Fuller Torrey, Çeviri; Erkan Aktaş, (Paloma Yayınevi, 3. Baskı Ekim 2019, Sf. 22) birebir alınmıştır.
