Bilgi Bakkalı
Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.
Kategori: Dersim
-
“İsyana toplam üç Kolordu ve iki Süvari Alayı katılmıştı.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 210) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN NOTU (2007): Çok büyük bir askeri güç.
-
“Cumhuriyet Savcısı Hatemi Şahsuvaroğlu’nun iddianamesinden “Demenan Aşireti Reisi Cebrail ve Bahtiyar Aşireti Reisi Şahin bu isyanda önemli roller oynamışlardır.”” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 183, 184) kitabından birebir alınmıştır.
-
“İstiklâl harbi boyunca Mustafa Kemal hep “Türkiye Milleti” diyor, 1 Mart 1923’de “Türk Milleti” diyor ve 29 Ekim 1923’den sonra hiç Türkiye Milleti demiyor.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 212) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Seyit Rıza’nın küçük emirberi F. Doğan anlatıyor: “Dersim yıllarca kendi başına ve bağımsız yaşadı. Kendi kanunları geçerliydi. Kaçak ve kaçakçılar alanıydı Dersim.” “Eşkıyalardan bıkan halkın şikâyetleri Ankara’ya kadar uzandı. Esas eşkıyalığı yapan diğer illerden gelen kanun kaçaklarıydı. Bu yabancı eşkıyalar isyan sırasında halka çok kötülükler yaptılar. Namus meselesinde büyük pislikler yaptılar.”” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları…
-
“Yerleşim Kanunu)(14 Haziran 1934) Kanunun dibacesinde (gerekçesinde, ön sözünde) “…Anadili Türkçe olmayan nüfus terekkümlerinin (yoğunlaşmalarının) men’ine (yasaklanmasına) ve mevcutlarının dağıtılması şekillerine ve bu suretle hars vahdetinin (kültür birliğinin) korunmasına ait tedbirlerin ittihaz (alınması) ve tatbiki (uygulanması) için Hükümete kanuni salahiyet (yetki) alınması düşünülmüştür.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 212) kitabından…
-
“Seyit Rıza’nın küçük oğlu Baba, Kürtçüymüş.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları, Faik Bulut (1992 – Sf. 183, 184) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN NOTU (1992): Seyit Rıza, diğer Aşiretleri etraflarında toplamak için öne çıkarmak için kürtcülüğü öne çıkarmış olabilir.
-
(Kanundan, madde madde özet çıkartıldı); Madde 1- Tunceli’ne muvazzaf (hâlen görevde olan subay) bir Komutan-Vâli öngörülüyor. Bu Vâli Paşa Bakanların hatta Bakanlar kurulunun yetkisine haiz (sahip) olacaktır. (1) Madde 2- Vali Paşanın, görevlilerin tayinlerini yapma ve Vilâyetin hudutlarını değiştirme yetkisi var. Madde 9- Cumhuriyet Savcıları hazırlık tahkikatlarında (ön araştırmalarda) hâkimlerin yetkisine haizdirler (sahiptirler)…
-
“Munzur ile Zağge deresinin birleştiği yerde Keşiş Kilisesi var. Bu kilise Dersimliler tarafından kutsal biliniyor.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 187) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Alişer çok çok önemli biriydi, Türkçe, Fransızca, İngilizce ve Rusça bilirmiş. Rusya’da Mustafa Suphi ile temas kurmuş.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 192) kitabından birebir alınmıştır.
-
“1930 Pülümür Hareketi’nin ikinci safhasını idare eden üçüncü fırka kumandanı Halis Paşa’nın raporundan “…. Hepsi kendilerinin aslen Horasan tarafından gelmiş Türk neslinden olduklarını bilmekte, Cengiz istilası önünde çekilen Celalettin Harzem Şah’ın askerleri olduklarını iftiharla söylüyorlar.”” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 142) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Dersim’de Kürt ve Ermeni yakınlığı, ilginç. Vank Kilisesi, zamanında, Ermenilerle Kürtlerin iç içe yaşadığı bir bölgede kurulmuştur. Burası bir ibadet yeri, bir tapınaktı. Seyit Rıza’nın önemli evrak ve paraları bu kilisenin keşişindeydi. İsyan sırasında keşiş emaneti olduğu gibi korudu.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 193) kitabından birebir alınmıştır.
-
“İçişleri Bakanı Şükrü Kaya’nın 13.11.1931 tarihinde başbakana gönderdiği rapordan “… Hükümet, halk nazarında aşiretlerin ve onların ağalarının nüfuzunu arttırmaktadır. Aşiret ağalarının ve aşiret ağası olabileceklerin Dersim’den uzaklaştırılması lâzımdır.”” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları, Faik Bulut (1992 – Sf. 151) kitabından birebir alınmıştır.
-
“TBMM Dersim meselesini konuşurken sorumlu komutan olarak Abdullah Alpdoğan Paşa’ya yetki veriliyor.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 185) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Koçgiri isyanını bastırmaya giden Giresun Milli Alayı’nın Komutanı Topal Osman’dı.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 23) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN YORUMU (2007) Topal Osman 1917-1918 yıllarında Karadeniz’deki Rum temizliğini yapan ve Mustafa Kemal’in muhafız komutanlığını yıllarca yapan biridir.
-
“Dersim’in adı için; der= ağaç, sim= güneş ten meydana gelmiş olabilir ve bu ad Zazacadır. Dersimliler ağaca taparlarmış.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 24) kitabından birebir alınmıştır.
-
“Ebubekir Pamukçu; “Dersimlilerin aile bağları güçlü olduğu için Zazalar’da toprak feodalitesi görülmez” diyor.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 29) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN YORUMU (2019): Tersi de doğru olabilir; feodalite olmadığı için aile bağları güçlüdür. Ayrıca Dersim’de feodaliteye sebep olabilecek bir tarım toprağı büyüklüğü çok az! Ekilebilir toprağın yoğun olduğu…
-
“1911 Yılında Dersim’e ilk askerî harekât düzenlendi.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 29) kitabından birebir alınmıştır.
-
İsyan, Koçgiri Aşireti Reisi Alişer tarafından 1920’de başladı. Ümraniye, Suşehri, Divriği, Kemah, Kuruçay, Ovacık ve Dersim bölgelerine yayıldı. Hareketin önderi Ankara’dan siyasi haklar ister. Mart 1921’de askeri birlikleri yenerler ve tekrar Kürt Vali atanmasını isterler. Ankara reddeder. Nurettin Paşa (Sakallı Nurettin Paşa) komutasında askeri birlikler gönderirler, Laz Topal Osman da var. Ve isyan bastırılmış. Alıntı:…
-
Ali Kemalî; “Gülbanki Alevilerin ayinidir. Bu ayinde okunan şeyler hep Türkçedir. Hiç Kürtçe yoktur. Hatta erkek ve kadın Kürtçe isim yoktur.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 36) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN NOTU (2019); Ali Kemali Bey Erzincan Valiliği yapmış, Dersim ve Kürtler hakkında kitap yazmış. Gazeteci Ali Kemal ile ilgisi…
-
“Etnosit; Kültürel imha. Tarihi ve kültürel soykırım (tarihi ve kültürel yok etme ifadesi daha doğru) Jenosit; Etnik imha. Etnik yok etme.” Alıntı: Belgelerle Dersim Raporları – Faik Bulut (1992 – Sf. 2) kitabından birebir alınmıştır
Bilgi Bakkalı 