Bilgi Bakkalı

Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.

Kategori: İttihat ve Terakki, Jöntürkler

  • “Terakki” hem bu önemli fırkanın ve hem de pek çok Sabatayist’in feyz aldığı “Terakki” Lisesinin adıdır, “Işık” da hem önde gelen bir İttihatçı politikacı ve tıp doktoru, Esat Paşa’nın ve hem de rakip Sabatayistlerin kurduğu bir Üniversitenin, Işık Üniversitesi, ismidir. Alıntı: Tekeliyet I (Ansiklopedi) – Yalçın Küçük, (İthaki Yayınları 1. Baskı 2003 – Sf. 340) kitabından…

  • 17 Teşrinisani 1326 (1910)’da Divanı Harbi Örfi Sosyalist Partisini kapatıyor. Alıntı: Şeyh Bedrettin ve Türkiye’de Sosyalizm Hareketleri – Abdurrahman Cerrahoğlu, (Sf. 71) kitabından birebir alınmıştır.

  • Japonya’nın zaferinin hem de burjuva revolüsyonerlerin Doğu halklarında, büyük bir uyanış etkisi yaptığını ileri sürebiliyoruz. Terakki’nin ortaya çıkışı da bu döneme denk düşüyordu.  Alıntı: Sırlar – Yalçın Küçük, (YGS Yayınları 2. Baskı Mayıs 2002, Sf. 183) kitabından birebir alınmıştır.

  • Bu açıdan, bazı yabancı kaynaklarda yer alan ve Talat’a atfedilen, “Ermeni Sorununun çözümünde ben, Abdülhamid’in otuz yılda başar­dığının çok daha fazlasını üç ayda başardım” sözünün gerçekten söylenip söylen­mediğini bilmiyoruz; bildiğimiz, eğer uydurulmuşsa son derece isabetle uydurul­duğudur. Eğer bu söz yalansa, gerçekten daha doğru bir yalan niteliğindedir; üzerinde durduğumuz dönem, kişiler değişse de, bu çizginin hiç…

  • İttihat ve Terakki’nin birkaç kuruluş tarihinden söz edebiliriz; ancak öncelikle, Harp Okulu öğrencisi dört arkadaş tarafından kurulduğu, genellikle, kabul edilmektedir. Bunlardan İbrahim Temo, Arnavut kökenli iken, Mehmet Reşit Çerkes ve geriye kalan Abdullah Cevdet ve İshak Sükûti ise Kürt idiler. Bunu da, modem Türkiye tarihinin uç sahnelerinde, Çerkes ve Kürt ak­törlerin sıklıkla görülmesinin ayrı bir…

  • Ayrıca, Enver’in, yenilgiyle, İstanbul’dan ayrılırken, Yarbay Hüsamettin’i çağırarak, “Ör­ütü resmen lağvediyor, ancak fiilen sürdürüyoruz” demesi ve bunun ötesinde, adını da, “Umum Âlem-i İslâm İhtilâl Teşkilâtı” olarak değiştirdiğini bildirmesi…  Alıntı: Sırlar – Yalçın Küçük, (YGS Yayınları 2. Baskı Mayıs 2002, Sf. 103) kitabından birebir alınmıştır.

  • Hüsamettin, Birinci Dünya Savaşı yenilgiyle biter bitmez, Teşkilât-ı Mahsusa’nın, en deneyimli elemanından Yenibahçeli Nail’i Batum’a, Filibeli Hilmi’yi Erzurum’a, Cafer’i Trabzon’a gönderdiklerini anlatmaktadır; daha sonra ilk ikisi İzmir Suikastı gerekçesiyle asılan bu üç kişi, doğudaki ordu komutanlarıyla görüşerek, Erzurum, Trabzon ve Kars delegelerinden bir kongre toplamakla görevlendiriliyorlardı. Hüsamettin’in verdiği bilgiye göre Ardahan’da toplanan bu kongreden sonra,…

  • Kurtuluş Savaşı’nın ilk yıllarında, Teşkilât-ı Mahsusa (1) ile Çerkezlere güvensizliğin ayni tarihli olması da var; bu bile, Teşkilât-ı Mahsusa ile Çerkez siyasî aktivitesini özdeşleştirmeyi telkin etmektedir. Ayrıca, teşkilâtın bili­nen üç başkanı olmuştur; bunlar, Süleyman Askeri, Eşref Kuşçubaşı ve Hüsamettin Ertürk idi. Bunlardan birincisi, işin başında ve Irak’ta öldü, üçüncüsü, teşkilâtın fiilen olmasa bile resmen lağvedildiği…

  • Roy, (1)… Enver’in İngiliz üniformaları içinde öldüğünü ekliyor, bu, başka hiçbir kaynakta olmayan bir iddiadır. Alıntı: Sırlar – Yalçın Küçük, (YGS Yayınları 2. Baskı Mayıs 2002, Sf. 35) kitabından birebir alınmıştır.   BAKKAL’IN NOTU (1) (2022): Manabendra Nath Roy (1887-1954); bilinen adıyla Roy, Bengal kökenli Hint devrimci, anarşist ve aktivist. Meksika ve Hindistan Komünist Partileri’nin…

  • Enver Başbakanlığı birkaç arkadaşı ile bastığı zaman, Başbakan yapacağı Paşa’yı yanlışlıkla öldürdüğü zaman bile, yolunda tereddüt etmeyen bir revolüsyoner – nasyonalisttir.  Alıntı: Sırlar – Yalçın Küçük, (YGS Yayınları 2. Baskı Mayıs 2002, Sf. 33) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN NOTU (1) (2022): Manabendra Nath Roy (1887-1954); bilinen adıyla Roy, Bengal kökenli Hint devrimci, anarşist ve aktivist.…

  • İttihat ve Terakki’nin Askerî Tıbbiyede kurulması çok dikkat çekicidir, asker ocakları zaman zaman bir vapur dolusu, şeref vapuru, sürgün verecek kadar hareketliydi.  Alıntı: Tekelistan – Yalçın Küçük, (YGS Yayıncılık 4. Baskı – Sf. 552) kitabından birebir alınmıştır.

  • (Vahdettin’in sürgün yıllarında Mekke’de yaptığı açıklama:) “.. Anayasa gereğince sorumsuz olan hükümdarlık makamı için, sorumlu hükümetin sunduklarını onaylama gereği gibi itiraz edilemeyecek bir sebep bulunduğu halde, ne yazıp imza ettiği Mütareke’nin (ateşkesin) uygulaması demek olan felaketlere karşı sonraları muhalefetle önayak olmak küstahlığını gösteren Rauf Bey için, ne de devletin var olan belli başlı kuvvetlerinden çoğunu…

  • İlk buluşma: 15 Aralık 1917 Almanya’ya gidiyorlar, orduyu temsilen Enver Paşa göndermiş. O vesile ile buluşuyorlar. Trende uzun uzun konuşuyorlar. Vahdettin şehzade. Sf.66-67 Temmuz 1918’de Vahdettin Padişah (oldu), Mustafa Kemal Karlsbad’da böbrek tedavisinde, Vahdettin’e kutlama telgrafı çekiyor, 5 Ağustos’ta Vahdettin ile görüşüyor. Sf.85-86 Bu görüşmede Paşa, konuyu Enver Paşa meselesine getiriyor, Vahdettin’e Başkumandanlığı alın beni…

  • “Harbin sonu zaferle bitince, Osmanlı tahtında da artık bir takım yaşı geçmiş, kapalı saray duvarları içinde tükenmiş insanlar her halde bırakılamazdı. Demek ki ileride “münhal” yani boşalmış bir de Osmanlı Tahtı olacak.” Enver Paşanın notu.  Sf. 54 Alıntı: Şahbaba – Murat Bardakçı, (Sf. 54) kitabından birebir alınmıştır.

  • Reşat, Mahmut Şevket Paşa’nın suikastına katıldığı iddiası ile hakkında idam kararı verilen damadı Salih Paşa’nın idam fermanını imzalamış ve: “Ne yapabilirdim ki? Enver tabancasını başıma dayadı, imzaladım.” Diyor. Alıntı: Şahbaba – Murat Bardakçı, (Sf. 52) kitabından birebir alınmıştır.

  • Mehmet Reşat, Sütlüce Sadi Tekkesi Şeyhi Elif Efendi’ye; “Her kes benim bir işe karışmadığımdan, hatta Kanunu Esasi’nin (1876 Anayasası’nın) bana verdiği hakları kullanmadığımdan şikâyetçi. Hâlbuki böyle yapmasam bu herifler (ittihatçılar) beni Konya’ya gönderip Cumhuriyet ilân ederler.” Sf. 52 Alıntı: Şahbaba – Murat Bardakçı, (Sf. 52, 53) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN NOTU (2002): Adam haklı. O…

  • Alexander İsrael Helphand – Parvus Efendi (1867 – 1927); 20. yüzyılın en renkli entelektüel simalarından birisidir. Kendisi devrim tüccarı olarak bilinir. Toplumsal dönüşüm anlarının hemen öncesinde ya da sonrasında Almanya, Rusya ve Osmanlı İmparatorluğu’nda bulunmuştur. Devrimler ve savaşlar üzerine yaptığı spekülasyonlarla dünyanın en zengin insanlarından biri olarak ölmüştür. Asıl adı Alexander İsrael Helphand’dır. Devrimciliğe ilk…

  •     29 Mayıs 1341 (1926) tarihinde İçtima: 109, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Ermenilerin Öldürdüğü Devlet Adamlarına, Ermenilerden Geriye Kalan Malların Verilmesi; Ermeni Suikast Komiteleri Tarafından Şehit Edilen Ricalin (devlet büyüklerinin) Aile ve Evlatlarına Emlak ve Arazi veya Nakden (nakit olarak) Tazminat İtası (verilmesi) Hakkında Başvekâletten Gelen Kanun Lâyihasıyla Denizli Mebusu Haydar Rüştü Beyin Teklifi Kanunisi…

  • 31 Aralık 1341 (1925) tarihinde İçtima: 34, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Zamir Bey (Adana); “Muhterem arkadaşlar; on üç sene evvel Adana’nın elektrik imtiyazını (ayrıcalığını) mühendis Osman Vehbi Bey namında bir zat alıyor, aradan bu kadar zaman geçtiği halde henüz ufak bir işe bile teşebbüs etmemiştir (girişmemiştir). Bilhassa (özellikle) takririmde arz ettiğim veçhe (önergemde belirttiğim) üzere…

  •      21 Nisan 1341 (1925) tarihinde İçtima: 108, Celse:1, Birinci Reis Vekili İsmet Bey  Osmanlı Bankasının İmtiyazlarının Ayrıcalıklarının Yani Kapitülasyonun Uzatılması İçin Başvekil İsmet’in Tezkeresi;  Sf. 345 Niyazı Bey (Mersin);”..  Arkadaşlar! İmtiyazının temdidi (ayrıcalığının uzatılması) mevzubahis (söz konusu) olan Osmanlı Bankası, esasında (ottomanbank) namıyla 1856 tarihinde İngiltere kralının şartıyla teşekkül etmiş (şekillenmiş, kurulmuş), asıl merkezi…