Bilgi Bakkalı
Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.
Kategori: Kuantum
-
Ancak bu dizinin tıpkı Matruşka bebeklerinde olduğu gibi bir sının vardır. Nihayetinde daha küçük parçalarına ayrılamayan en küçük matruşkaya ulaşırsınız. Fizikteki en küçük matruşkaya Planck uzunluğu denilir ki bu uzunluk bir milimetrenin 100.000 milyar milyar milyarda biri kadardır. Sf. 146 Alıntı; Büyük Sorulara Kısa Yanıtlar – Stephen Hawking, Çeviri; Mehmet Ata Arslan, (Alfa Yayınları, 1.…
-
David Deutsch alternatif geçmişler yaklaşımına desteğin fizikçi Richard Feynman’ın ortaya koyduğu geçmişler toplamı anlayışında saklı olduğunu iddia eder. Geçmişler toplamı düşüncesi, kuantum kuramı uyarınca evrenin yalnızca tek bir özgün geçmişe sahip olmadığını söyler. Daha ziyade evren, her biri kendi olasılığını içeren olası tüm geçmişlere sahiptir. Her ne kadar olasılığı düşük olsa da Ortadoğu’da barışın hâkim…
-
Bir başla deyişle kuantum kuramı enerji yoğunluğunun bazı yerlerde negatif olmasına, söz konusu yoğunluğun başka yerlerde pozitif olması koşuluyla izin verir. Kuantum kuramının enerji yoğunluğunun negatif olmasına izin verebilmesinin nedeni Belirsizlik İlkesine dayanıyor olmasıdır. Belirsizlik İlkesi belirli niceliklerin, sözgelimi bir parçacığın konumu ve hızının aynı anda iyi tanımlanmış değerlere sahip olamayacağını söyler. Bir parçacığın konumu…
-
Kuantum mekaniği bilindiği gibi Belirsizlik İlkesini içerir. Bu ilke, herhangi bir nesnenin hem konumunu hem de hızını aynı anda ölçmenin imkânsız olduğunu ifade eder. Bir cismin tam olarak nerede olduğu ölçülürse, bu durumda söz konusu cismin hızı belirsizdir. Aynı şekilde bir cismin hızı ölçüldüğünde de, cismin konumu belirsizdir. Pratikte bu, herhangi bir şeyin yerini tayin…
-
Dolayısıyla Tanrı bile bu noktada Belirsizlik İlkesine bağlı görünür ve bir parçacığın konumunu ve hızını aynı anda bilemez. Tüm kanıtlar Tanrı’nın olası her durumda zar atan müzmin bir kumarbaz olduğunu gösteriyor. Sf. 98 Alıntı; Büyük Sorulara Kısa Yanıtlar – Stephen Hawking, Çeviri; Mehmet Ata Arslan, (Alfa Yayınları, 1. Baskı Ocak 2019 – Sf. 98) kitabından…
-
Bilim insanları şimdilerde Einstein’ın genel görelilik kuramı ile Feynman’ın çoklu geçmişler fikrini, evrende olup biten her şeyi açıklayacak bütünlüklü bir birleşik kuramda bir araya getirmeye uğraşıyor. Bu birleşik kuram, evrenin -belirli bir andaki halini bilirsek- nasıl everileceğini hesaplamamıza olanak sağlayacak. Sf. 67 Alıntı; Büyük Sorulara Kısa Yanıtlar – Stephen Hawking, Çeviri; Mehmet Ata Arslan, (Alfa…
-
Bu durum 1927 yılında Alman bilim insanı Wemer Heisenberg tarafından ileri sürülen Belirsizlik İlkesiyle özetlenebilir. Bir parçacığın hem konumu hem de hızı aynı anda tutarlı bir şekilde öngörülemez. Konum ne kadar tutarlı bir şekilde öngörülürse, hız o kadar az tutarlılıkla öngörülebilir; aynı durum tersi için de geçerlidir. Einstein evrene şansın hükmettiği fikrine şiddetle karşı çıkmıştı.…
-
Bunun sebebi, bu ölçekte proton gibi parçacıkların kuantum mekaniği dediğimiz doğa yasaları uyarınca hareket ediyor olmasıdır. Bu parçacıklar gerçekten de rastgele beliriverip bir süre etrafta kalabilir, ardından tekrar yok olup bir başka yerde yeniden ortaya çıkabilir. Sf. 52 Alıntı; Büyük Sorulara Kısa Yanıtlar – Stephen Hawking, Çeviri; Mehmet Ata Arslan, (Alfa Yayınları, 1. Baskı Ocak…
-
Stephen bir kara delik oluştuğunda ve akabinde ışıma yayarak tamamen buharlaştığında, kara deliğin içine düşen bilginin dışarı çıkamayacağına ilişkin zorlayıcı ve neredeyse su geçirmez bir kanıt ortaya koymuştu. Buna göre bilgi, kaçınılmaz olarak kayboluyordu. Bunun radikal olma sebebi kuantum fiziğinin açık bir şekilde bilginin hiçbir zaman bütünüyle kaybolamayacağında ısrar ediyor olmasıdır. Dolayısıyla Stephen haklıysa kara…
-
Düşünün ki bu elektron, bir foton yayıyor. Bu foton sonradan elektron-pozitron çiftine dönüşüyor. Bu elektron-pozitron çifti de sonradan tekrar fotona dönüşüyor, fotonuda elektron tekrar soğuruyor. Sf. 122 Alıntı; İzafiyet ve Kuantum Fiziği (Yeni Başlayanlar İçin) – Steven L. Manly, (Tuti Kitap) 1. Baskı Ekim 2016 – Sf. 122) kitabından birebir alınmıştır.
-
Evrenin neden karşı maddeden değil de maddeden oluştuğunu kimse bilmiyor. Bilim insanları madde ve karşı madde arasında küçük farklılıklar keşfetti ve bu farklılıkların evrende maddenin hâkimiyetini açıklayıp açıklamadığını araştırıyorlar. Bu halen bilim insanlarının üzerinde çalıştığı bir mesele. Sf. 122 Alıntı; İzafiyet ve Kuantum Fiziği (Yeni Başlayanlar İçin) – Steven L. Manly, (Tuti Kitap) 1. Baskı…
-
Kuantum mekaniğinin belirli bir durumda tam olarak ne olduğunu değil, olabilecek şeylerin olanağını ve ihtimallerini inceleme yolu olduğunu hatırlayın. Olabilecek şeyler, olacaktır. Sf. 120 Alıntı; İzafiyet ve Kuantum Fiziği (Yeni Başlayanlar İçin) – Steven L. Manly, (Tuti Kitap) 1. Baskı Ekim 2016 – Sf. 120) kitabından birebir alınmıştır.
-
Werner Heisenberg arabayla giderken trafik polisi onu durdurmuş. Polis arabadan inmiş, Heisenberg’in yanma gelmiş, sormuş: “Beyefendi, ne kadar hızla gittiğinizi biliyor musunuz?” Heisenberg polise boş boş bakmış ve cevap vermiş: “Hayır ama nerede olduğumu tam olarak biliyorum.” Sf. 117 Alıntı; İzafiyet ve Kuantum Fiziği (Yeni Başlayanlar İçin) – Steven L. Manly, (Tuti Kitap) 1. Baskı…
-
Kuantum mekaniği kesinlikle heybetli bir şey. Ama içimden bir ses bana bunun gerçek bir şey olmadığını söylüyor. Teori birçok şey söylüyor ama bizi o’nun sırrına yaklaştırmıyor. Her ne olursa olsun, Tanrı’nın zar atmadığına kâniyim. Albert Einstein, 1926’da Max Born’a yazdığı mektupta (çoğunlukla tanrı zar atmaz’ diye bilinir) Sf. 113 Alıntı; İzafiyet ve Kuantum Fiziği (Yeni…
-
Bizim sevimli kediyi kapalı, içi görünmeyen bir kutuya koyduk diyelim. Kutunun içinde de yarılanma ömrü 1 saat olan radyoaktif bir çekirdek ve bir şişe ölümcül zehir olsun. Bunların dışında bir de bir çekice bağlı bir radyasyon detektörü olsun. Eğer radyoaktif çekirdek bozulacak olursa detektör radyasyonu tespit edip çekici şişenin üstüne bırakacak ve ortaya saçılacak zehir…
-
Çok sayıda elektronun film üzerindeki dağılımı, olasılık dağılımının kuantum mekaniksel hesabıyla oldukça uyum içindedir. Yine de, kuantum mekaniği her bir elektronun nereye gideceğini söyleyemez. Kuantum mekaniği ancak onun gidebileceği yerlerin göreli olasılıklarını verebilir. Ama elektron filme çarptığı zaman, elektronun nerede olduğunu kesinkes bilirsiniz. Bu belirsiz, ihtimalli bilgi durumundan kesin nihai duruma geçişe genellikle dalga fonksiyonunun…
-
Kuantum mekaniği elektronun yayıldığını iddia etmiyor. Kuantum mekaniği hesaplamalarından ortaya çıkan sonuç, elektronun dalga-fonksiyonunun sonucudur. Yayılan şey dalga-fonksiyonudur. Dalga fonksiyonu bize elektronun nerede olacağının olasılık dağılımını verir. Sf. 106 Alıntı; İzafiyet ve Kuantum Fiziği (Yeni Başlayanlar İçin) – Steven L. Manly, (Tuti Kitap) 1. Baskı Ekim 2016 – Sf. 106) kitabından birebir alınmıştır.
-
Klasik mekaniğe göre, evren deterministiktir. Yani, eğer bir nesnenin konumunu, hızını ve ona etki eden kuvvetleri biliyorsanız, gelecekte onun tam olarak nerede olacağını hesaplayabilirsiniz. Sf. 104 Bu deterministik evren anlayışını uçlara taşıyarak diyebiliriz ki: Eğer evrendeki her bir parçacığın konumunu ve hızını, birde bunlara etki eden kuvvetleri bilirsek geleceği hesaplayabiliriz. Sf. 104 Alıntı; İzafiyet ve…
-
Klor ve sodyumun ikisi de oldukça nahoş maddelerdir. Fakat klor ve sodyum bir araya geldiğinde, sodyumdaki eşlenmemiş elektron klordaki eşlenmemiş elektrona katılır. Kuantum mekaniği bize yeni elektron diziliminin daha az enerji gerektirdiğini söyler. Elektron alışverişi yapıldıktan sonra sodyum atomu pozitif yüklü, klor atomu ise negatif yüklü olur. Bu iki atom zıt yüklerle yüklü olduğundan birbirlerine…
-
Ancak maddenin dalga benzeri özelliklerinin önemli olduğu çok küçük parçacıklar için eski yöntemler artık yeterli değildir. Kuantum mekaniği bu sorunu çözmek için icat edildi. Mesele şu ki kuantum mekaniğinin ortaya koyduğu şeyler çoğumuza çok tuhaf geliyor. Kuantum mekaniği hesaplamalarından çıkan sonuçlar kesinliklerden ziyade olasılıklardır. Bir parçacığın nerede olduğunu kesinkes söyleyemezsiniz, uzaydaki belli bir bölgede nerede…
Bilgi Bakkalı 