Kategori: Kurtuluş Savaşı
-
“26 Ağustos 1920 Moskova. Kardeşim Efendim; … Esasen Ruslar, komünizm şeklinde olmasa bile, İngiltere aleyhindeki harekâtı ihtilaliyeye muavenet etmeyi (yardım etmeyi) prensip olarak kabul etmişlerdir. .. Almanya’da, hükûmet nasyonalistlerle demokratlar elinde bulunuyor. Almanya, imza ettirilen şeraiti sulhiyeye (barış şartlarına) gayri kabili icra (tatbik edilmesi mümkün değil) olduğu halde, her gün birer suretle duçarı tazyik…
-
“Moskova 3.06.1920 Kardeşim Mustafa Kemal Paşa; İran İhtilalini idare edeceğinden bahsettiğim Türk Generali Halil Paşa’dır. Hindistan İhtilalini idare edeceğini söylediğin Türk generali de ben’im. Hemen Moskova’ya bir sefir gönderiniz. 3. Enternasyonal Reisi Kamarad Radek size şöyle bir tavsiyede bulunuyor; Türkiye’nin garptaki mevkii mesaisi Ermeni meselesinden dolayı gayet nâziktir. .. Ermenistan’a Türkiye arazisinden ufak bir fedakârlık…
-
(5 Haziran 1923 Lozan’da İkinci Etap;) İngiltere delegesi Lord Curzon yerini Sir Horace Rumbold, Fransa delegesi Barrere ve Bombard’ın yerini General Pelle, İtalya Delegesi Garroni’nin yerini Montagna almış bulunuyordu. Lozan’a Yunanistan Dışişleri Bakanı Apostal Aleksanridis geldi. Montagna’ya “Bundan önce müttefikler Yunan tecavüzünü desteklemişlerdi.” deyince, Montagna’dan “Zafer, bazen mağlubiyetten daha pahalıya mal olur ve müttefiklerin hepsi…
-
23 Aralık günü Ankara’dan hareket eden heyet (Ethem Bey ile Mustafa Kemal arasında arabuluculuk yapmaya giden heyet) Reşit Bey, Celal (Bayar) Bey, Kılıç Ali Bey, Eyüp Sabri Bey ve Vehbi Bey, bu heyet 26 /27 Aralık gecesi Mustafa Kemal’e telgraf çekiyor; “1- Emniyet tedbiri alındığına şüphe yoktur. Fakat durumları tamamıyla savunmaya yöneliktir. Kendilerine karşı tutulan…
-
İsmet Paşa Garp Cephesi Kumandanı olarak görevine başlamıştı, 10 Kasım 1920. Ve üç gün sonra Mustafa Kemal’e telgrafla şöyle söylüyordu; “-Ethem Bey’in Ali Fuat Paşa Hazretleri ile Rusya’ya gideceği şayiası cephe muhitinde ve geride bulunan halk arasında kötü bir fikre yorulmaktadır. Bu gibi kişilerin çevremizden uzaklaştırılması, zatı devletinizin diktatörlük ilan edeceğiniz zannını uyandırmıştır.” Alıntı: Atatürk’e…
-
5 Kasım 1920 Yer Bilecik istasyonu, Mustafa Kemal İstanbul’dan gelen İzzet ve Salih Paşalara kendisini tanıtıyor; “Ben, TBMM ve Hükûmeti Reisi Mustafa Kemal!” Sonra kendilerine sordu; “-Kimlerle müşerref oluyorum?” İzzet Paşa tanıştırmaya başlayınca, Mustafa Kemal; “-İstanbul’da bir Hükûmet bulunduğunu kabul etmiyorum. Sizi de o Hükûmetin bakanları olarak tanımıyorum!” Sonra sıfatlar söz konusu olmadan konuşmalar yapıldı. …
-
Yeni Tevfik Paşa kabinesi kuruluyor. İstanbul hükümetinin yeni Posta ve Telgraf Umum Müdürü Orhan Şemsettin imzası ile Kastamonu Posta ve Telgraf Müdürlüğüne gelen bir telgrafta; Anadolu ile İstanbul arasında telgraf muhaberelerine bir an önce başlanması emrediliyordu. Mustafa Kemal bu emrin tanınmamasını, İstanbul’la temastan kaçınılmasını ve telgraf telleri tamir etmek bahanesi ile gelen olursa, hemen tevkif…
-
Düzce, Tokat-Zile, Boğazlayan, Konya Yozgat Çapanoğlu vs. isyanları. Yozgat isyanının bastırılması sırasında 23 – 24 Haziran 1920’de Yozgat halkı top mermileri altında ölüyor. Yozgat’ı kuşatan milli birlikler şehir halkını Çapanoğullarından ayırabilecek durumda değildiler. Asilerin teslim olmadığını gören Milli Kuvvetler nihayet top da kullanmaya başlamışlardı. Gülleler şehrin üzerinde, her patlayışta büyük yangın çıkıyor, ateşler içinde kalan…
-
5 Recep (Nisan) 1920 Padişah Sadrazam Damat Ferit Paşa’ya hitaben Hattı Hümayun yayınlıyor; “-Ateşkesin imzalanmasından beri, derece derece iyiliğe doğru yaklaşan siyasi durumumuzu milliyet adı altında çıkarılan karışıklıklar çok kötü bir duruma getirmiş ve buna karşı, şimdiye kadar alınmasına çalışılan barışçıl tedbirler faydasız kalmıştır.” Ali Kemal bu fetva ve fermandan sonra 18 Nisan’da yazdığı yazıda;…
-
1- Allah’ın izniyle Nisan 23’üncü Cuma günü, Cuma namazından sonra, BMM açılacaktır. 2- Vatanın istiklâli, hilafet saltanat makamının kurtarılması gibi en önemli ve hayati bir görevi yapacak olan BMM’nin açılış gününü Cuma’ya tesadüf ettirmekle bu günün uğurundan ve bütün mebuslarla birlikte Hacı Bayram Camiinde Cuma namazı da kılınarak Kur’an’ın nurlarından ve namazdan istifade edilecektir. Namazdan…
-
BAKKAL’IN NOTUU (1995): 10 Mart’ta (1920) Rauf Bey, Mustafa Kemal’e bir telgraf çekerek; İngiltere’den bir emir geldi, İstanbul’daki Kuvayı Milliye Reislerinin tevkif edilmeleri emredilmekte imiş, diyordu. Bu emir aynı gün İngiltere’nin İstanbul temsilcileri tarafından Rauf Bey’e bildiriliyor. Hatta Mustafa Kemal’e de bildiriliyor. Rauf ve Kara Vasıf Beyler, İstanbul’un işgalinden sonra rahatlıkla Anadolu’ya kaçabilecekleri halde adeta…
-
(Ali Kemal, Kemal Paşa karşıtı, Boris Johnson’un dedesi, Lale Kemal’in babası, 1922’de Sakallı Nurettin Paşa tarafından feci şekilde öldürülen gazeteci. 17 Mart 1920 Peyamı sabah Gazetesinde yazıyor:) “Ne oldu ise bize oldu! Biz aylardan beri bu hazin sonucu şu naçiz (aciz) idrakimizle keşfediyor, bütün vatandaşları seçimlere davet ediyorduk. Düşüncelerimiz kuru bir vehime dayandırılıyordu.” 19 Mart…
-
(Trakya’da sadece bir Kolordu var ama Yunan Konstantinopolis’i karadan işgal etmeyip de denizden gelerek İzmir’i işgal ediyor. Bu sırada Trakya’daki 1. Kolordunun Kumandanı Cafer Tayyar Paşa İstanbul’a bağlı.) Cafer Tayyar Bey, 1920 yılı Nisan ayı ortalarında İstanbul’a gelerek Damat Ferit Paşa’nın İçişleri bakanı Reşit Bey’den talimat alıyor. 23 Nisan 1920 tarihli Peyamı Sabah Gazetesi’nde yayınlanan…
-
BAKKAL’IN YORUMU (1995): Çok ilginç bir durum; Kemal Paşa son Osmanlı Meclisi Mebusan’ı seçimlerinde Erzurum Mebusu olmuş. Osmanlı Devleti seçim yapıyor, asi olarak ilan ettiği, hakkında yakalanma fermanı yayınladığı kişi, Erzurum tarafından mebus seçiliyor, bunu engellemiyor. Hatta Mustafa Kemal Paşa o Meclis’e Başkan olmak istiyor. Alıntı: Atatürk’e Kafa Tutanlar II – Selahattin Güngör (Hadise Yayınları…
-
10 Mart 1920 işgale 6 gün var ve Mustafa Kemal İstanbul’daki millicilere telgraf çekiyor; “İngiliz mümessili (temsilcisi) olarak Ankara’da bulunan Vitol, dün buradan ağır eşyasını da alarak, trene binip gitmiştir. Hükmetmek lâzımdır ki olağanüstü olayların öncesindeyiz. … icabında sürat ve emniyetle Anadolu ya geçmek için şimdiden tertibat almış olmaları gerekir.” diyor. (Aynı günlerde Yunanlılar Ege’de…
-
Saray’da Mustafa Kemal’in güvendiği bir kişi, kendisini ziyaret eden Rauf Bey’e, yeni Hükümeti kimin kurmasının uygun olacağını sormuş. Rauf Bey de; durumu hem saltanat hem de devlet ve millet lehine çevirebilecek kişinin ancak Mustafa Kemal’den ibaret olduğunu söylemekle beraber, şu sırada İstanbul’a gelmesi mümkün olamayacağından, İzzet Paşa’nın iktidara gelmesi uygun olacaktır diyor. Alıntı: Atatürk’e Kafa…
-
İngilizler önce Merzifon’u daha sonra Samsun’u boşaltıp gitmişlerdi. Sivas halkı bu nedenle şehirde fener alayları düzenleyerek sevinç gösterilerinde bulunmuşlardı. Alıntı: Atatürk’e Kafa Tutanlar I – Selahattin Güngör (Hadise Yayınları 1955 – Sf. 74, 75) kitabından birebir alınmıştır.
-
(Kemal Paşa, yakında Ali Rıza Paşa kabinesinin değişeceği haberini alır ve tepkisi serttir.) Mustafa Kemal aldığı bu haberler üzerine Harbiye Bakanı Cemal Paşa’ya. Sadrazamın hiçbir sebep ve bahane ile makamını terk etmemesini tavsiye ediyor, aksi halde bütün memleketin İstanbul’la ilişiğini yeniden keseceğini bildiriyor. Alıntı: Atatürk’e Kafa Tutanlar I – Selahattin Güngör (Hadise Yayınları 1955 –…
-
12 Eylül 1919 günü sabahı, Sadrazam’a şu telgraf çekildi; “-Hükümet, milletin sevgili Padişahına olan maruzat (sunum) ve bağlantısını keserek haince hareketinde devam ettiğinden, millet; meşru bir hükûmet heyeti iktidara gelinceye kadar merkezi hükümetle idari ilişkilerini ve İstanbul’la telgraf ve posta haberleşmesini kesmeye karar vermiştir.” (Karabekir’in Kemal Paşa’ya telgrafı:) (1) “Verdiğim açık talimata rağmen, Halit Bey’in…
