Bilgi Bakkalı

Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.

  • Daha sonra [Rus anarşist Mihail] Bakunin, çağdaş aydın sınıflarının iki gruba ayrılacağını öngördü ki bunların her ikisi de Jefferson’ın aristokratlar derken kastettiği gruba örnektir. Bu gruplardan biri olan “kızıl bürokrasi”, iktidarı kendi eline alarak insanlık tarihindeki en kötücül ve gaddar tiranlıklardan birini meydana getirecekti.

    Diğer grup, iktidarın yerinin özel sektör olduğu kararına vararak bugün devlet kapitalizmi dediğimiz sistemle yönetilen toplumlarda devlet ve özel sektör gücüne hizmet edecekti. Bakunin’in deyimiyle “halkın sopasıyla halkı döv[ecekti]”, yani bir yandan demokrasi iddiasında bulunurken aslında halkı hizada tutacaktı. Sf. 191

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 191) kitabından birebir alınmıştır.

  • Adam Smith’in kullandığı bir sözcüktür, kendisi de bu aralar revaçta. Seçkinler efendilerdir ve Smith’in “alçak kaide” dediği şeyin peşindedirler; ne varsa bizim olsun, başka kimseye bir şey kalmasın kaidesidir bu. Sf. 165

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 165) kitabından birebir alınmıştır.

  • Sırplarla Hırvatlara bakalım. Ayırt edilemezler. Farklı alfabeler kullanıyorlar ama aynı dili konuşuyorlar. Bir de Katolik Kilisesi’nin farklı kollarına mensuplar. Hepsi bu. Ama aralarından birçoğu karşıdakini öldürüp yok etmeye son derece hazır. Hayatta bundan daha yüce bir görev de düşünemiyorlar. Sf. 161

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 161) kitabından birebir alınmıştır.

  • Eğer Amerika Birleşik Devletleri’ni Ruslar fethetseydi, Ronald Reagan, George Bush, Elliott Abrams ve diğerleri muhtemelen müstevliler için çalışır, insanları toplama kamplarına gönderirlerdi. Buna uygun kişilik tiplerine sahipler. Sf. 155

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 155) kitabından birebir alınmıştır.

  • Güney Kore’nin öyle bir derdi yok, sermaye kaçışı için idam cezası var. Aklı başında her planlamacı gibi kaynak ayırmak için piyasa sistemlerini kullanıyorlar, fakat bunu planlanmış merkezi yönetime çok bağlı olarak yapıyorlar. Sf. 115

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 115) kitabından birebir alınmıştır.

  • Her türlü iktidar sistemi, faşist bir diktatörlük bile, halk muhalefetine duyarlıdır. Sf. 102

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 102) kitabından birebir alınmıştır.

  • Bir de nüfusun %80’lik diğer kısmı vardır. Bunlar Lippman’ın bahsettiği “eylemin izleyicileri” olup kendisi tarafından “şaşkın sürü” olarak da anılırlar. Emirlere uymaları ve önemli insanların yollarında durmamaları gerekir. Gerçek kitlesel medyanın (tabloid gazeteler, sitcomlar, Süper Bowl vs.) hedefidirler. Sf. 98

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 98) kitabından birebir alınmıştır.

  • Uyuşturucu işi ile uluslararası terör (bazen “kontrgerilla”, “düşük yoğunluklu çatışma” veya başka bir hüsnütabirle de adlandırılır) arasındaki bağıntı şaşırtıcı değil. El altından yürütülen harekâtlar için bir yığın para lazım ve bu paranın tespit edilemez olması gerekiyor. Harekâtlar için suçlu ajanlara da ihtiyaç var. Böylece gerisi geliyor. Sf. 90

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 90) kitabından birebir alınmıştır.

  • İki süper güç de kendi birincil düşmanını -kendi halkını- diğerinin işlediği (oldukça gerçek) suçlarla korkutarak kontrol altında tutuyordu.

    O halde soğuk savaş, birçok önemli bakımdan, Sovyetler Birliği ile Amerika Birleşik Devletleri arasında bir çeşit örtük anlaşmaydı ve bu anlaşmayla ABD, Üçüncü Dünya’ya karşı savaşlarını yürütürken Avrupa’daki müttefiklerini idare ediyor, aynı anda Sovyet yöneticiler de kendi iç imparatorluklarını ve Doğu Avrupa’daki uydularını demir yumrukla yönetiyorlardı. Her bir taraf kendi hâkimiyet alanları içinde uyguladığı baskı ve şiddeti ötekini kullanarak haklı gösteriyordu. Sf. 85

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 85) kitabından birebir alınmıştır.

  • Ciddi analizcilerden George Kennan’ın şu tutumuna karşı çıkan pek yoktu: “Bizi tehdit eden Rus askeri gücü değil, Rus siyasi gücüdür” (Ekim 1947) Sf. 84

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 74) kitabından birebir alınmıştır.

  • 1982 yılı Ekim ayında İsrail’in ABD büyükelçisi, İsrail’in Humeyni rejimine “neredeyse en üst düzeyde… ABD iş birliğiyle” silah gönderdiğini açıkladı. Olayda parmağı olan İsrailli üst düzey yetkililer gerekçeleri de söylediler: “İran’da rejimi yıkabilecek askeri öğelerle bağlantılar kurarak şah dönemindeki düzenlemeleri yeniden geçerli kılmak.” Standart harekât prosedürü. Sf. 74

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 74) kitabından birebir alınmıştır.

  • Solcu ya da sağcı, hemen hemen herkesin söylediğinin aksine ABD, Hindiçin’deki başlıca amaçlarına ulaştı. Vietnam yerle bir edildi. Oradaki başarılı kalkınmanın bölgedeki diğer ülkelere örnek olması gibi bir tehlike kalmadı. Sf. 66

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 66) kitabından birebir alınmıştır.

  • ABD’nin Hindiçin’deki savaşları da aynı genel örüntüye dâhildir. Ho Çi Minh liderliğindeki Fransız karşıtı direnişin Vietnam’ın asıl milli hareketi olduğunu Dışişleri Bakanlığı 1948’den önce gayet açıkça kabul etti. Fakat Viet Minh kontrolü yerel oligarşiye teslim etmedi. Bağımsız kalkınmadan yanaydı ve yabancı yatırımcıların çıkarlarını önemsemiyordu.

    Viet Minh’in başarılı olabileceğinden korkuluyordu. Başarılı olması durumunda -planlamacıların senelerdir kullandıkları dille ifade edersek- “çürüme yayılır” ve “virüs” bölgeye  “bulaşır[dı]” (aralarındaki birkaç deli ve budaladan başka kimse fethedilmekten korkmuyordu. Asıl korktukları, başarılı kalkınmanın olumlu bir örneğiydi).

    Virüsünüz olduğunda ne yaparsınız? Önce onu yok edersiniz, sonra da potansiyel kurbanları aşılarsınız ki hastalık yayılmasın. ABD’nin Üçüncü Dünya stratejisi de temelde böyledir.

    Virüsü yok etme işini mümkünse yerel orduya yaptırmak akıllıcadır. Eğer yapamıyorsa, kendi kuvvetlerinizi göndermeniz gerekir. Bu hem daha pahalıdır hem de nahoştur, ama bazen mecbur kalırsınız. İşte, Vietnam da bunu yapmaya mecbur olduğumuz yerlerden biriydi. Sf. 63, 64

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 63, 64 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • Somoza’nın zorba yönetimine karşı çıkılmadığı sürece, Nikaragua’nın dert edilecek bir yanı yoktu.

    Yönetime gerçekten de karşı çıkıldığında -1970’lerin sonlarında Sandinistaların yaptığı da buydu- ABD önce “Somoza’sız Somocismo [Somozaizm]” denen sistemi kurmayı denedi. Yani bütün o yozlaşmış sistem korunarak bir başkası başa getirilecekti. O işe yaramayınca Başkan Carter, Somoza’nın Ulusal Muhafız Birliği’nin bir ABD kuvvetleri üssü olarak kalması için uğraştı. Sf. 49

    Sandinista reformlarının başarısı ABD’li planlamacıları çok korkutuyordu. Sf. 51

    Sandinistaların, kaynakları yoksullara yönelik kullanmaya gayret etmekle (ve hatta bunda başarılı olmakla) neden oldukları nefret görülesi bir şeydi. Hemen hemen bütün ABD’li politika üreticilerinin paylaştığı bu nefret neredeyse bir çılgınlık noktasına vardı. Sf. 51

    1981’de, Dışişleri Bakanlığı’nın içinden birisi böbürlenerek, “Nikaragua’yı Orta Amerika’nın Arnavutluk’u yapacağız,” diyordu. Yani yoksul, yalıtılmış ve siyaseten radikal bir Nikaragua’dan bahsediyordu. Böylece Sandinistaların Latin Amerika için yeni ve örnek niteliğinde bir siyasi model yaratma hayali mahvolacaktı. Sf. 52

    Oxfam’ın doğru bir şekilde “iyi bir örneğin oluşturduğu tehdit” dediği şeyi sonlandırmak için yasalara aykırı bir ekonomik savaş ve beraberinde bir kontra savaşı başlattık. Sf. 52

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 49, 52 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • El Salvador’daki askeri eğitimin sonuçlarını, ülkede görev yapan Katolik rahip Daniel Santiago, Cizvit dergisi America’da canlı bir şekilde anlatıyor. Bir gün köylü bir kadın eve döndüğünde üç çocuğunu, annesini ve kız kardeşini bir masanın etrafında otururken, her birinin kesilmiş başı masanın üstünde kendi önüne özenle bırakılmış, elleri ise “sanki her ceset kendi başını okşuyormuş gibi” başların üstüne yerleştirilmiş halde buluyor.

    El Salvador Ulusal Muhafız Birliği’nden olan suikastçılar, kurbanlardan biri olan 18 aylık bebeğin başı koydukları yerde durmuyor diye elleri başın üstüne çiviliyorlar. Kanla dolu geniş bir plastik kap da masanın ortasında zevkle sergileniyor.

    Rahip Santiago’ya göre bu türden dehşet verici sahneler alışılmadık değil.

    El Salvador’da ölüm mangaları insanları sadece öldürmüyor. Başlarını koparıp mızrakların ucuna geçiriyor ve araziyi işaretlemek için kullanıyor. El Salvador Hazine Polisi erkeklerin bağırsaklarını çıkarmakla kalmıyor, kesilmiş cinsel organlarını ağızlarına tıkıyor. Ulusal Muhafızlar, El Salvador kadınlarına sadece tecavüz etmiyor, rahimlerini vücutlarından kesip çıkararak yüzlerine geçiriyor. Çocukları da öldürmekle yetinmiyor, etleri kemiklerinden ayrılıp dökülene kadar dikenli teller üzerinde sürüklüyorlar, anne babalar ise bunları izlemeye zorlanıyor. Sf. 48

    Genel olarak, El Salvador’a yaklaşımımız başarılı oldu. Aynen Başpiskopos Romero’nun tahmin ettiği gibi halk örgütleri büyük oranda katledildi. On binlerce insan kanlı bir şekilde öl-dürüldü ve bir milyondan fazlası mülteci oldu. Bu, ABD tarihinin en kirli dönemlerinden biridir. Sf. 49

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 48, 49) kitabından birebir alınmıştır.

  • Doğru komutanlarla iyi ilişkiler sürdürürseniz, onlar da sizin için hükümeti devirirler. Sf.41

    Kennedy yönetimi sırasında, ABD kontrolündeki Latin Amerikalı askeri güçlerin görevi “yarımküresel savunma”dan “iç güvenlik”e, yani kendi halkına karşı savaşa, kaydırıldı. Bu hayati önem taşıyan karar, 1961’den 1966’ya kadarki kontrgerilla planlamasından sorumlu Charles Maechling’in geçmişe dönük hükmüne göre, “Heinrich Himmler’in imha mangalarının usulü”nde gerçekleşen “[ABD ile] doğrudan bir suç ortaklığı”na yol açtı. Sf. 41

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 41) kitabından birebir alınmıştır.

  •  Bu tarımsal ihracata dayanan kalkınma modeli genellikle bir “ekonomik mucize” yaratır. Şöyle ki, nüfusun çoğu aç kalırken gayri safi milli hâsıla yükselir. Bu tür politikalar izlendiğinde kaçınılmaz olarak halk tepkisi doğar, o da yıldırma ve işkenceyle bastırılır. Sf. 40

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 40) kitabından birebir alınmıştır.

  • Ama çok alt düzeyde bir sosyal devrim bile orada gelişmeye başlar başlamaz Washington, Laos’u kanlı bir “gizli bombalama”ya maruz bırakarak, kabul edildiği üzere ABD’nin Güney Vietnam’da sürdürdüğü savaşla hiçbir ilgisi olmayan harekâtlar ile büyük yerleşim alanlarını yok etti.

    Grenada’da az miktarda küçük hindistancevizi üreten yüz bin insan yaşıyor ve bu ülkeyi haritada bulmanız bile neredeyse imkânsızdır. Ancak ne zaman ki Grenada hafif bir sosyal devrim yaşamaya başladı, Washington tehlikeyi ortadan kaldırmak için hızla harekete geçti.  Sf. 32, 33

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 32, 33) kitabından birebir alınmıştır.

  • Bunun bir sebebi var. Bir ülke ne kadar zayıf ve yoksul ise, bir örnek olarak o kadar tehlikelidir. Eğer Grenada gibi küçücük, yoksul bir ülke, halkına daha iyi bir yaşam sunmayı başarıyorsa, daha zengin kaynakları olan başka bir yerde insanlar şunu soracaktır: “Biz neden yapmayalım?”

    Bu durum, çok büyük ve önemli kaynaklara sahip olan Hindiçin’de bile geçerliydi. Eisenhower ve danışmanları pirinç kalay ve kauçuk hakkında fazlasıyla yaygara kopardıkları halde asıl korkuları başkaydı. Hindiçin halkı bağımsızlık ve adalete kavuşursa, Tayland halkı onlara özenirdi, o da sonuç verirse aynı şey Malaya’da da denenir ve çok kısa sürede Endonezya da bağımsız bir yol izlerdi; bu süre içinde de Büyük Alan’ın önemli bir kısmı yitirilmiş olurdu. Sf. 33, 34

    ABD’li planlamacılar hep, “Çürük bir elma tüm sepeti çürütür,” diye uyarıda bulundular. Tehlike, “çürüğün” yani toplumsal ve ekonomik gelişmenin yayılabilir olması. Sf. 34

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 33, 34) kitabından birebir alınmıştır.

  • Yöntemlerimiz ise pek hoş sayılmaz. ABD emrindeki kontraların zamanında Nikaragua’da yaptığı ya da El Salvador ve Guatemala’daki terörist temsilcilerimizin yapmakta olduğu şeyler sadece sıradan öldürme değil. Burada başlıca unsurlardan biri vahşi ve sadistçe işkenceler: küçük çocukları kayalara vurmak, kadınları göğüsleri kesilmiş ve kanamadan ölmeleri için yüz derileri soyulmuş halde ayaklarından asmak, insanların kafalarını kesip kazıkların ucuna geçirmek gibi. Maksat ise, bağımsız milliyetçiliği ve anlamlı bir demokrasi meydana getirebilecek halk güçlerini ezmekti. Sf. 32

    Alıntı; Dünyayı Kim Yönetiyor? – Noam Chomsky, Söyleşiler; David Barsamian, Derleyen; Arthur Naiman, Ç; Ömer Çiftçi, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı Temmuz 2014 – Sf. 32) kitabından birebir alınmıştır.