Kategori: Kürtler
-
(Gözlem; Alikân Aşireti) Ailelerin yıkılması çok zor hatta imkânsızdır. Boşanma diye bir hâdise yoktur. Evlilik dışı zina gibi ilişkiler gayet azdır. Böyle bir aileye Prof. Zimmermann Cemaatler Ailesi demektedir. İslami ailenin Anadolu’nun pek çok yerinde görülen ezici tesiri göçebelerde yoktur. Alıntı: Doğu’da Değişim ve Yapısal Sorunlar (Göçebe Alikân Aşireti) – İsmail Beşikçi, (2. Baskı –…
-
Ziya Gökalp’in “Kürt Aşiretleri” adlı kitabından; “Sultan Abdülhamit Doğu’da Ermenilere karşı Kürtleri bir tampon olarak kullanmak amacıyla 36 Hamidiye Alayı teşkil etmiştir. Sonraları bu aşiretler kendi aralarında mücadeleye girmişlerdir. Zaten Sultan Hamit’in esas amaçlarından biri de bu idi; Kürtleri kendi aralarında mücadeleye sevk ederek birleşmelerine ve bağımsızlık istemelerine engel olmak.” Sf. 115 Alıntı: Doğu’da Değişim…
-
İLLER Kürtçe % Okur – Yazar % İLLER Kürtçe Okur – Yazar % Adıyaman 14,4 13,4 Elâzığ 33,8 20 Bingöl 66,7 17,2 Kars 18,6 22,2 Bitlis 63,7 10,9 Malatya 61 25 Ağrı 60,3 12,2 Mardin – 10,4 Erzurum 14,1 18,8 Muş 50,2 17,8 Diyarbakır 65,9 9,4 Siirt 71,2 8,9…
-
Ağalık düzeninin yerleşmesini sağlayan faktörler; 2- Nüfusun yerleşme biçimi; İnsanlar küçük guruplar (köy – mezra) hâlinde yerleşince, ağanın hâkimiyeti kolay oluyor ve sosyal aktivite düşük oluyor. 6-Yol, ulaştırma ve haberleşme araçları; Yolsuzluk, iletişimsizlik ağanın gücünü perçinlemektedir. Sf. 38, 39 Alıntı: Doğu Mitinglerinin Analizi – İsmail Beşikçi, (Sf. 38, 39) kitabından birebir alınmıştır.
-
Ağalığın hâkim olduğu köylerde Kahvehane gelişmediği için, Ağanın odasının haberlerin yayılması bakımından büyük önemi vardır. Sf. 34 Alıntı: Doğu Mitinglerinin Analizi – İsmail Beşikçi, (Sf. 34) kitabından birebir alınmıştır
-
Yıl 1967, Doğu derken güneydoğu da dâhil: Türkiye yüzölçümünün % 22,53 ü doğuda. Nüfus % 4 ve 4 milyon. Türkiye’de yoğunluk; 40 kişi/ km2 Doğuda; 23 kişi. Şehirleşme; Türkiye; % 28,3 Doğuda; 17,2 Türkiye’de banka şubesi; 17.870. Doğuda; 1981 adet % 9,04 Türkiye’de mevduat toplamı; 15.201.841 TL Doğuda; % 3,2 486.458 TL Türkiye’deki traktör sayısı;…
-
7 Haziran 1341 (1926) tarihinde İçtima: 115, Celse: 2, Refet Bey Türkiye, İngiltere, Irak Antlaşması Hariciye Vekili Doktor Tevfik Rüştü Bey (İzmir); “Arkadaşlar; Türkiye ile Irak’a taalluk eden (ilgili olan) muahedenamenin (antlaşmanın) lütfen müstacelen (acilen) ve şimdi müzakeresini (görüşülmesini) istirham ederim. “Haricîye Vekili Tevfik Rüştü Beyefendi tarafından İngiltere Sefiri Sör ŞarI Lîntzey Cenaplarına ve Irak…
-
1 Kasım 1341 (1926) tarihinde İçtima: 1, Celse:1, Reis Kâzım Paşa İzmir Suikastı Sonrası Bir Konuşma. Açılış Nutku; 1.11.1926 Reisicumhur Gazi Mustafa Kemal Paşa Hazretlerini Nutku İftitahileri (açılış nutku); “.. Bu teşebbüsatın (girişimin) son tezahürü (görüntüsü) olarak meydana çıkan, suikast hâdisesi (Haziran. 1926 İzmir Suikastı olayı), naçiz (zavallı) şahsımıza taallûku (denk gelmesi) itibariyle değil,…
-
29 Mayıs 1341 (1926) tarihinde İçtima: 109, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Bazı Vilayetler Ortadan Kaldırıldı: Üsküdar, Beyoğlu, Çatalca, Gelibolu, Genç, Ergani, Ardahan, Siverek, Kozan, Muş, Dersim. Dersim’in Esbabı Mûcibesi; Dersim Vilâyeti; Bu vilâyet küçük, ümrandan (gelişmeden) mahrum, imârata (imar etmeye) az kabiliyetli, maarifsiz (öğretimsiz) halkı iptidai hayatta (ilkel yaşamda), dağlık, yolsuz, ücra bir yerdir.…
-
18 Mayıs 1341 (1926) tarihinde İçtima: 102, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Ankara ve Şark İstiklâl Mahkemeleri müddetlerinin (görev sürelerinin) altı ay daha temdidi (uzatılması) ve idam kararlarının tenfizi (infaz edilmesi, uygulanması) salâhiyetinin (yetkisinin) de kemâfissâbık (eskiden olduğu gibi) Mahâkimi mezkûreye itası (söz konusu mahkemeye verilmesi) hakkında Başvekâlet tezkeresi: “Büyük Millet Meclisi Riyasetine; Kanunu…
-
17 Nisan 1341 (1926) tarihinde İçtima: 87, Celse:1, İsmet Bey 2. Celse Hafidir (Gizlidir): Aşağıdaki Notlar; TBMM GCZ IV – (Sf. 570) kitabından birebir alınmıştır. Milli Savunma Bakanlığı İçin Ek Ödenek Talebi Görüşülüyor: Recep Bey (Müdafaai Milliye Vekili) (Kütahya); Muhterem (sayın) arkadaşlar, son günlerin vaziyeti (durumu) Hükümetlerce tetkik edildiği (araştırıldığı) sırada bu vaziyetin (durumun) bir…
-
20 Mart 1341 (1926) tarihinde İçtima: 74, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Maarif Teşkilâtı ve Kanunu; Halit Bey (Kastamonu); “… Şu istatistik beliğ (açık) bir şahittir ki bu devlet salnamesinden (yıllıklarından) aldım, yetmiş iki vilâyetimiz vardır. Bu vilâyetlerde ilk mekteplerimizin adedi kız mektep olarak 605, erkek olarak 4.270’dir. Demek ki, ilk mekteplerin yekûnu 4.875’dir. Bunların…
-
2 Ocak 1341 (1926) tarihinde İçtima: 38, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Musul Meselesi Hakkında Beyanat ve Görüşme; Hariciye Vekili Doktor Tevfik Rüştü Bey (İzmir); “… Bu çok mühim (önemli) meselemizin halli hususunun Lozan Muahedenamesi (anlaşması) üçüncü Maddesiyle Lozan Muahedesinden sonraya kalmış olduğu ve şayet (eğer) muayyen (belirli) bir müddet zarfında (zaman içinde) Büyük Britanya Hükümeti…
-
21 Aralık 1341 (1925) tarihinde İçtima: 28, Celse:1, Reis Kâzım Paşa İstanbul Mebusu Edip Servet Bey Musul Meselesini Ne Yaptınız Diyor; Riyaseti Celile’ye Meclisi Akvam’ın (Birleşmiş Milletlerin) Musul Vilâyetimiz hakkında vermiş olduğu haksız karar için Hükümetimizin ne gibi mukabil (karşılık) bir karar ittihaz ettiğinin (karar aldığını) hemen bu celsede Başvekil Paşa Hazretleri tarafından…
-
12 Aralık 1341 (1925) tarihinde İçtima: 23, Celse:2, Reis Kâzım Paşa Başvekil İsmet Paşa (Malatya); “Muhterem efendiler; dâhilî hadiseler olarak son günlerde tezahür eden (ortaya çıkan) münferit (bireysel) irtica vakaları (gericilik olayları) hakkında arzı malumat (bilgi vereyim) edeyim: Malumuâlinizdir (bilginiz vardır) ki Sivas’ta bir hadiseden bahsetmiştim. 14 Teşrinisani’de (Kasım’da) Sivas’ta bir beyanname (bildiri) yapıştırmışlardır.…
-
21 Kasım 1341 (1925) tarihinde İçtima: 12, Celse:1, Refet Bey İsyan sahasında ve civarındaki Vilâyatta (vilâyetlerde) ilân edilmiş olan idarei örfiyenin (sıkıyönetimin) bir sene daha temdidi (uzatılması) hakkında Başvekâlet tezkeresi: “Büyük Millet Meclisi Riyaseti Celile’sine; İsyan sahasındaki (Kürt bölgesindeki) ve civarındaki (etrafındaki) vilâyaatta (vilâyetlerde) ilân ve Meclisi Âli kararıyla 23 Teşrinisani 1341 tarihine…
-
9 Kasım 1341 (1925) tarihinde İçtima: 5, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Başvekil İsmet Paşa Hazretlerinin Devletin Siyaseti Umumiyesi Hakkında Beyanatı: Başvekil İsmet Paşa (Malatya); “Hususi (özel) mesele malûmunuzdur (bilginiz dâhilindedir): Şark’ta şayanı ehemmiyet (Doğu’da önem verdiğimiz) bir irtica hadisesi (gericilik olayı) tezahür etmişti (ortaya çıkmıştır, görünür olmuştur). Herhangi bir meselenin, Büyük Millet Meclisinde bir karara…
-
22 Nisan 1341 (1925) tarihinde İçtima: 109, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Ticaret ve Sanayi Odaları Kanunu kabul edildi. Sf. 429 3. Celse: Refet Bey Yunan’ın Yaktığı Yerlerin İmarı İçin Banka Kurulması Hakkında Kanun Teklifi: Dr. Hilmi Bey (Malatya); “Efendim; hârikzedelere (yangın felâketzedelerine) lüzumundan (gereğinden) fazla muavenet (yardım) edilmiştir. Ermeni emvali menkûlesini (bina ve mallarını)…
-
20 Nisan 1341 (1925) tarihinde İçtima: 107, Celse:1, Reis Kâzım Paşa Ankara İstiklâl Mahkemesine De Meclisi Âli Tekrar İçtima Edinceye Değin İdam Salâhiyeti Verilmesi Hakkındaki Başvekâlet Tezkeresi: Kâzım Karabekir Paşa (İstanbul); “Arkadaşlar! İdam Salâhiyeti, isyan sahasında anî olaraktan tesir yapması için makul olabilir ve yapılır.” (1) “Fakat şimdiye kadar gerek hükümetin ve gerek diğer…
-
7 Nisan 1341 (1925) tarihinde İçtima: 96, Celse:1, Birinci Reis Vekili İsmet Bey Şeyh Sait İsyanı Hakkında Halis Turgut Hükümetten Bilgi İstiyor (Halis Turgut 1926’da İzmir Suikastı Davasında idam edildi) Başvekil İsmet Paşa (Malatya); “…asiler 7/8 Mart gecesi kabili cem (toplanması mümkün) olan bütün kuvvetleriyle bir noktayı münciye (kurtuluş noktası) addettikleri Diyarbekir üzerine taarruzlarını tevcih…