Bilgi Bakkalı

Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.

recent posts

about

  • CUMHURBAŞKANLIĞININ MAAŞ VE ÖDENEKLERİ; 1924 BÜTÇESİ  

     5 Mart 1340 (1924) tarihinde İçtima: 4, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Bütçe Görüşmeleri:   

    Besim Atalay Bey (Aksaray); “… Nüfusumuza nispetle (oranla) kullandığımız memurların adedi dünyadaki devletlerin hiç birisinde yokmuş.”      

    Türkiye’nin 1924 Yılı Toplam gideri: 126 Milyon lira. Riyaseticumhur Bütçesi toplam; 208.770 TL/Yıl Bu Ödeneğin dağılımı: Tahsisatı Riyaseti Fevkalade (Örtülü Ödeneği); 84.000 TL/Yıl  Riyaseti Memurin maaşı; 10.500 TL, Riyaseti Müstahdem maaşı; 10.620 Lira. İki otomobil alımı; 16.000 lira, Karşılama masrafları; 15.675 Lira. Beş otomobil mevcut iki adet daha alınacak, Başkâtibin maaşı; 100 Lira/ay, Tabip 100 Lira, Seryâver (başyaver, mirliva) 50 lira, Özel Kalem Müdürü; 80 lira, Şoför; 75, Odacı 30 lira. Tartışmasız kabul edildi. Sf. 129

    Toplam Bütçe Gideri: 126 Milyon Lira

    6 Mart 1924 tarihinde yapılan 5 İçtimada İsmet Paşa Başvekâletten İstifa Etti ve Tekrar Yeni Hükümeti Kurdu.

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 36 (1.03.1924 / 12.03.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 2, İçtima; 4, Celse: 1, – Sf. 129 ile  arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • LAZİSTAN RİZE OLDU

     3 Mart 1340 (1924) tarihinde İçtima: 2, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Lazistan Rize Oldu.

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 36 (1.03.1924 / 12.03.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 2, İçtima; 2, Celse: 1, – Sf. 24, 28 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • HİLAFETİN KALDIRILIYOR. MECLİS’TE TEK BAĞIMSIZ MEBUS ZEKİ BEY

    3 Mart 1340 (1924) tarihinde İçtima: 2, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Hilâfetin İlgası Hakkındaki Kanun İle İlgili Görüşmeler;

    (Urfa Mebusu Şeyh Saffet Efendi ve 53 arkadaşının teklifi;)

                                    “Riyaseti Celile’ye;

    … aylardan beri Türk milletinin sebebi felâketi ve ilanihaye fiile ahdeden bir Türk imparatorluğunun vasıtai inkırazı olan (sonuna kadar Türk İmparatorluğunun çökmesinin âleti olan) hanedanın (Osmanlı yönetici ailesinin), Hilâfet kisvesi altında Türkiye’nin mevcudiyetine daha müessir (etkili) bir tehlike olacağı tecarübü mütehamilane (tahammülle tecrübe etmemiz) ile sabit olmuştur.  … hazır hükümeti İslâhiye’nin yanında ayrıca bir hilafetin sebebi mevcudiyeti yoktur (varlığına gerek yoktur) …

    Madde 1– Halife hal’ edilmiştir (makamından indirilmiştir). Hilâfet, hükümet ve cumhuriyet mana ve mefhumunda (anlam ve kavramında) esasen mündemiç olduğundan (kapsamında olduğundan) hilafet makamı mülgadır (kaldırılmıştır). 

    Madde 2– Mahlu’ (hal edilmiş, görevine son verilmiş) Halife ve Osmanlı Saltanatının… hanedanın erkek ve kadın bilcümle azası (bütün üyeleri) ve damatlar Türkiye Cumhuriyeti memaliki dâhiliyesinde (mülkü içerisinde) ikâmet etmek hakkından ebediyyen memnudurlar (onsuza kadar yasaklanmışlardır). Bu hanedana mensup (ait) kadınlardan mütevellit kimseler (doğmuş kişiler) de Ali Osmanî’den addedilirler. 

    Madde 3- … On gün zarfında TC arazisini terke mecburdurlar.

    (Gümüşhane Mebusu Zeki Bey hilafetin ilgası için zamanın erken olduğunu söylüyor, verdiğimiz söze uygun değil diyor çok kızıyorlar, terbiyesini bozmuyor. Zeki Bey, Cumhuriyet Halk Fırkasından olmayan tek mebus.)

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 36 (1.03.1924 / 12.03.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 2, İçtima; 2, Celse: 1, – Sf.  ile  arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • TEVHİDİ TEDRİSÂT YASASINDA İLÂHİYAT FAKÜLTESİ VE İMAM HATİPLERİN AÇILMASI DA VAR

    3 Mart 1340 (1924) tarihinde İçtima: 2, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Tevhidi Tedrisat (Eğitimin Birleştirilmesi) Kanunu;

    “Riyaseti Celile’ye; … Tevhidi tedrisat (öğretimin birleştirilmesi) en doğru, en ilmi ve asri (modern) ve her yerde fevayit (faydaları, yararları) ve muhassenatı (iyilikleri) görülmüş bir umdedir (ilkedir). Bir millet efradı ancak bir terbiye görebilir iki türlü terbiye bir memlekette iki türlü insan yetiştirir. ..”

    Teklif tartışmasız kabul edildi maddelere geçildi.

    Madde 1. Türkiye dâhilindeki bütün müessasatı ilmiye ve tedrisiye (ilim ve öğretim kurumları)  Maarif Vekâletine merbuttur (bağlıdır). 

    Madde 2. Şer’iye ve Evkâf Vekâleti(vakıflar bakanlığı) veyahut hususi (özel) vakıflar tarafından idare olunan bilcümle medrese ve mektepler Maarif Vekâletine devir ve raptedilmiştir (bağlanmıştır)…..

    Madde 4-  Maarif Vekâleti yüksek diniyat mütehassısları (dini uzmanlar) yetiştirmek üzere Darülfünunda (üniversitede) bir İlâhiyat fakültesi tesis (kurulması) ve imamat (imamlık) ve hitabat (hatiplik) gibi hidamatı diniyenin ifası vazifeleri (dini hizmetlerin yapılması görevleri) ile mükellef (görevlendirilmiş) memurların yetiştirilmesi için de ayrı mektepler küşat edecektir (açılacaktır).”

    (Askeri idadi ve rüştiyeler (askeri ortaokul ve liseler) ve darüleytamlar da (yetimhaneler de) Maarife rapt olundu (bağlandı). Buna büyük bir itiraz var, bu maddeye Sanayi, sıhhiye ve ziraat mektepleri de dâhil olsun diyenler var bu istekleri kabul olmadı bu mektepler maarife bağlanmadı.) Sf. 26

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 36 (1.03.1924 / 12.03.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 2, İçtima; 2, Celse: 1, – Sf. 24 ile 28 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • ŞER’İYE VEKÂLETİ YERİNE DİYANET İŞLERİ REİSLİĞİ KURULDU

    3 Mart 1340 (1924) tarihinde İçtima: 2, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Şer’iye ve Erkânı Harbiyei Umumiye Vekâletlerinin (Şeriye ve Genelkurmay Bakanlıklarının) İlgası (Kaldırılması) Görüşmeleri;

    (Din ve Ordunun siyaset cereyanlarına kapılması dolayısıyla Şer’iye Vekâleti yerine Diyanet İşleri Reisliği kurulması kanunlaştı. Sf. 23 ve Başkanlık ta Başbakana bağlandı.)

    Madde 8. Erkânı Harbiyei Umumiye Vekâleti (Genelkurmay bakanlığı) mülgadır (kaldırılmıştır).

    Madde 9. Reisicumhura niyabeten (yerine bakmak üzere) ordunun hazarda (barışta) emrü kumandasına (emir komutayla) memur en yüksek makamı askeri olmak üzere Erkânı Harbiyei Umumiye Riyaseti (Genelkurmay Başkanlığı) tesis olunmuştur (kurulmuştur). Erkânı Harbiyei Umumiye Riyâseti vazaifinde müstakildir (görevinde bağımsızdır).

    Madde 10. Erkânı Harbiyei Umumiye Reisi Başvekilin inhası (teklifi) ve Reisicumhurun tasdikiyle tayin olunur (onayı ile atanır). 

    Madde 11 Erkânı Harbiyei Umumiye Reisi vazaifine müteallik (görevlerini ilgilendiren) hususta her vekâlet (bakanlık) ile muhabere eder (haberleşir).

    Madde 12. TBMM muvacehesinde umum askeri bütçenin mesuliyeti Müdafai Milliye Vekâletine aittir.

    Kanun tartışmasız kabul edildi Sf. 24

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 36 (1.03.1924 / 12.03.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 2, İçtima; 2, Celse: 1, – Sf. 24 ile 28 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • MECLİS’İN 2. DEVRESİNİN 2. SENESİNİN AÇILIŞI

    1 Mart 1340 (1924) tarihinde İçtima: 1, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Reis Reisicumhur Gazi Mustafa Kemal Paşa Hazretleri; (Kemal Paşa, Meclis’in açılış konuşmasını yapıyor. Millet Cumhuriyeti çok sevdi, onun her türlü saldırıdan korunmasını istiyor diyor.) Sf. 5

    Reis seçimi yapıldı; Fethi Bey 217 Mebusun tamamının oyunu aldı, İkinci Reis Vekilliği’ne Karahisarı Şarki mebusu Ali Sururi Bey Birinci Reis Vekili ise Çorum Mebusu İsmet bey yeniden seçildi. Sf. 21

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 36 (1.03.1924 / 12.03.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 2, İçtima; 1, Celse: 1, – Sf. 5 ile 21 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • MEMUR SAYISI: 64.977, EMEKLİ SAYISI: 349.000 MESAİ: 6,5 SAAT

    27 Şubat 1340 (1924) tarihinde İçtima: 113, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Bütçe Görüşmeleri; Çalışanların Durumu

    Müstahdem memur sayısı; 64.977 kişi, ücretli müstahdem sanırım işçi sayısı; 10,047 kişi, Bu sayıya jandarma ve ordu mensupları dâhil değil, Sf. 405 memur çalışma saati günde 6,5 saat ve 349 bin emekli var. Sf. 410

    2. Celse: Reis Ali Fethi Bey

    Bütçeye devam: (Hilafet Bütçesi görüşülüyor, Mazhar Müfit Hilafete gerek yok vs. diyor hafif bir tartışma var.) Sf. 431 

    Meclis’in İkinci Devresinin Birinci Senesinin Son İçtiması: 28 Şubat 1924 Tarihli 114. içtima.

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 35 (16. 02.1924 / 28.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 113, Celse: 1, – Sf. 410 ile 500 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • “DEVLETÇİLİK FİKRİNİN HAMDOLSUN BİZDE DE BAŞLADIĞINI GÖSTERİYOR”

    25 Şubat 1340 (1924) tarihinde İçtima: 111, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    1340 (1924) Bütçe Kanunu Görüşmeleri:

    Şükrü Saraçoğlu Bey; “- .. Şeriye Vekâletine gelince; .. siyasetle dini karıştırmayız diye beraber bağırıyoruz ve sonra dinimizin en büyük reisini alıp getiriyoruz, kıp kızıl bir siyaset sandalyesi olan Vekâlet sandalyesine oturtuyoruz.… Avrupa’da papalar halka okuma – yazma öğrenmeleri için baskı yaparlarken, halk okuma yazma öğrendi, biz neden öğrenemedik, Efendiler bunun yegâne kabahati harflerdir. Arap hurufatı Türk lisanı yazmaya müsait değildir.” Sf.336

    2. Celse: Reis Ali Fethi Bey.

    Bütçe Görüşmelerine devam

    Yusuf Akçura Bey; “… Devlet inhisarları (tekelleri), devlet idareleri, şimendiferlerin alınması vesair iktisatta devletçilik fikrinin hamdolsun bizde de başladığını gösteriyor.”  Sf. 347  

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 35 (16. 02.1924 / 28.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 111, Celse: 1, – Sf. 336 ile 347 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • TÜRKLERE VE TÜRK ŞİRKETLERİNE BİR AYRICALIK KANUNU

     19 Şubat 1340 (1924) tarihinde İçtima: 106, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Belediyeler Kanunu

    Türkler ve Türk Şirketlerine Ayrıcalık Kanunu:

    Kanun teklifi; “Türkler ve Türk şirketleri tarafından iştirak olunan (katılınan) buharlı sefainin (buharlı gemi alınmasının) gümrük resminden istisnasına (gümrük vergisinin dışında bırakılmasına) dair Layihai Kanuniye (kanun tasarısı).” Sf. 47  

    Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 35 (16. 02.1924 / 28.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 106, Celse: 1, – Sf. 147 ile  arası) kitabından birebir alınmıştır.

    BAKKAL’IN NOTU (2022): 20 Şubat 1924 tarihli 107.İçtimada 1924 Bütçe Görüşmeleri var. 21.02.1924 tarihli 108. İçtimada Belediye Gelirleri Kanunu Görüşülüyor. Sf. 193  ve Hükümetin Teklif Ettiği Köy Kanunu Görüşülüyor.  23.02.1924 Tarihli 109. İçtimada Köy Kanunu Görüşülüyor. 24.02.1924 Tarihli 110. İçtimada 1924 Bütçesi Görüşülüyor.

     

  • BELEDİYELER KANUNU GÖRÜŞMELERİ

     16 Şubat 1340 (1924) tarihinde İçtima: 103, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Her iki celsede de Ankara Şehremaneti Kanun’u görüşüldü.  (103, 104 ve 105. İçtimalarda Belediyeler Kanunu Görüşüldü)

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 35 (16. 02.1924 / 28.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 103, Celse: 1, – Sf.  ile  arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • İSTANBUL BAROSU BAŞKANI VE YAZAR LÜTFÜ FİKRİ BEY İÇİN AF ÇIKIYOR

     11 Şubat 1340 (1924) tarihinde İçtima: 99, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    İstanbul Barosu Başkanı Lütfi Fikri Beyin Affı Görüşülüyor; (İstanbul barosu Başkanı ve yazar, Lütfi Fikri Bey’in Meclis’e mektubu var kendisine uygulanan işlemin kanunsuz olduğunu anlatıyor.)

    Adliye Encümeni Mazbatası; … “Madde 1. İstanbul İstiklâl Mahkemesinden İstanbul Baro Reisi Lütfi Fikri Bey’in beş sene müddetle kürek cezasına mahkûmiyetini mutazammın (içeren) 27 kanunuevvel (Aralık) 1339 (1923) tarihli hüküm, netayici hukukiyesiyle (yasal sonuçlarıyla) beraber ref edilmiştir (ortadan kaldırılmıştır).” Sf. 687 

    Falih Rıfkı Bey; “Bu Meclis’ten rica bile etmiyor.” 

    Halis Turgut Bey (Sivas);” .. Lütfi Fikri Bey herkesçe malum olan bir zattır, hürriyet üstâdıdır, hürriyet esaslarını biz bu zattan öğrendik ve pek te büyük istifade ettik.”

    İstanbul’da Umum Amele (Genel İşçi) Konferansı Toplanmış. Sf. 698

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 99, Celse: 1, – Sf. 687 ile 698 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • “BASIN KANUNU’NU BİR MÜDDET KIVIRALIM”

    30 Kanunusani (Ocak) 1340 (1924) tarihinde İçtima: 92, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    İstanbul İstiklâl Mahkemesi Kendisini Tatil Ediyor: Mahkeme “Artık bizim işimiz bitti, suikast (rejime kastediliş) ortadan kalktı, tatil ediyoruz.” diyor.  

    3. Celse Hafidir (Gizlidir):

    İstanbul Matbuatından Rahatsız Olunuyor, Gizli Celse:

    Aşağıdaki notlar (TBMM GCZ IV – Sf.378-384 arası) kitabından birebir alınmıştır.

    Hamdullah Suphi Bey (İstanbul); ” .. Karşımızda görüyoruz ki büyük bir asabiyetle, büyük bir titizlikle mütemadi (sürekli) BMM’ne, dolayısıyla onun hükümetine ve dolayısıyla onun kuvvetini teşkil eden zevata (kişilere) tariz eden (tavır koyan), tecavüz eden matbuat (saldıran bir basın) vardır.   Bir muhabir BMM azasını üçe taksim etti (ayırdı) ve imzasıyla da neşretti (yayımladı). Birincisi; Havassülhavas yani Gazi Paşa’nın candan gönülden kulları, uşakları olan bir kısım arkadaşlar.  İkincisi; Havas, yani pek o kadar yanına sokulamayanlar, uzaktan onun gönüllü kulları ve uşakları.  Üçüncüsü; hık-mıkçılar, yani sureta muhalefete mütemayil (görüntüde muhalefete meyilli, eğilimli) olanlar, fakat cesaretleri olmadığı için, çok korkak oldukları için ancak ağızlarının içinde hık mık gibi bir telaffuzu gevelemek suretiyle vaziyeti izah edilenler. Bunu okudum.”     

    Besim Atalay Bey (Aksaray); “Bendenizin iki teklifi vardır. Birisi memlekette irşat (akıllandırma) ve tenvir (aydınlatma) vazifesini İrşat Encümenimize yaptırtmak… İkinci teklifim de, her halde matbuat kanununu bir müddet kıvırmaktan başka çare yoktur. ” 

    (Basın Kanununun 18. Maddesinin değiştirilmesi ile ilgili önerge, hiçbir muhalif görüşe söz verilmeden kabul edildi.) (TBMM GCZ IV – Sf.378-384)

    Aşağıdaki notlar: (TBMM e- arşivinden)

    Besim Atalay Bey (Aksaray); “..  her halde Matbuat Kanununu bir müddet kıvırmaktan başka çare yoktur. Böyle ağzına gelen söylesin, eli kalem tutan yazsın, böyle bir şey yoktur, dedik mi, tekrar nazarı dikkati âlinize arz ediyorum (yüce dikkatinize sunuyorum), bu adamlar her gün bir vesile ile üzerimize hücum edeceklerdir. Vesile, bahane bulamazlarsa icat etmekten sıkılmıyorlar arkadaşlar. Bunları görmemek, bunlara sükût etmek – affedersiniz -biraz saf dilliktir.” sf;380 sf. 387 de Gizli Celse bitti.

    31 Kanunusani (Ocak) 1340 (1924) tarihinde İçtima: 93, Celse:1 Reis: Ali Fethi Bey

    Matbuat, (İstanbul Basını) Eleştiriye Devam Ediyor; (İstanbul’da Karagöz isimli dergide Mebus mu zorba mı isimli bir yazı çıkmış çok kızıyorlar.)

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 92 ve 93. – İçtima 92 Celse: 3 Hafidir: (TBMM GCZ IV – Sf.378-384 arası ve TBMM e- Arşivi) kaynaklarından birebir alınmıştır.

  • MECLİS’İN HOCA MEBUSLARI İSTANBUL BASININA KARŞILAR

    30 Kanunusani (Ocak) 1340 (1924) tarihinde İçtima: 92, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Hocalar da Basın ve İfade Özgürlüğüne Karşı Cephe Açtılar;

    Yahya Galip Bey (Kırşehir); (Cumhuriyet aleyhinde yazılmasına kızıyor) ” .. Bunlar Osmanlı matbuatıdır. .. Türk matbuatı işte burada iki tane vardır, Hâkimiyeti Milliye ve Yenigün.” 

    Halis Turgut (Sivas); (Mülkiyeli, 1926’da idam edildi.) “Memleketin Matbuatına böyle söylenmez, .. sözünü geri al. Hepsi de Türk matbuatıdır.” 

    Yahya Galip Bey; “Bunların böyle ulu orta yürümelerine mani olmak lâzım.” 

    Rauf Bey matbuat (basın) özgürlüğünü savunuyor.

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 92, Celse: 1, – Sf. ? ) kitabından birebir alınmıştır.

  • İSTANBUL BASININDAN ŞİKÂYETÇİ OLANLAR DÜELLO İSTİYORLAR

     28 Kanunusani (Ocak) 1340 (1924) tarihinde İçtima: 91, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    İstanbul Matbuatından (basınından) Şikâyetler Var.

    Düello Kanunu Teklifi Var. (1)

    Ali Saib (Kozan); “… bu milletin ve erbabı namusun şerefiyle ne zamana kadar oynanacak? Bunun sonu çıkmaz, bunun sonu anarşidir, ihtilaldir, .. bunun için erbabı namusun şerefini muhafaza etmek için .. lüzumlu şey düellodur. ..” 

    Kılıç Ali Bey (Gaziantep); “.. şereflilere silah vermek lâzımdır. (Bravo sadaları) Takrir (kanun teklifi) layiha encümenine gitti. Sf. 407, 408

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 91, Celse: 1, – Sf. 407 ile 408 arası) kitabından birebir alınmıştır.

    BAKKAL’IN YORUMU (1) (1996): İstiklâl Mahkemelerinin acımasızlıklarıyla meşhur Üç Ali’si: Kılıç Ali, Kel Ali, Kürt Ali Saib. Kozan Mebusu Ali Saib şereften bahsediyor ve İstanbul basınından şikâyetçi.

  • EGE’NİN EFELERİ

     26 Kanunusani (Ocak) 1340 (1924) tarihinde İçtima: 90, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    1. Celse Hafidir (Gizlidir)

    Nazilli Askerlik Şubesi Reisi İzzet Binbaşının Yolsuzluğu Dolayısı İle Askerlikten Tekaüt (emekli) Edilmesi Hakkında Fezleke Görüşüldü 

    Esat Efendi (Menteşe);”…  Nazilli’de Şube Reisliği yapan bu adamın zamanı, hizmeti öyle bir zaman ki Umum Kuvayı milliye kumandanı Demirci Efe, bilmem Zurnacı Efe, Ali Efe, Çallı bilmem ne efe, Sökeli Dede Efe, Ödemiş’te bilmem ne efe… Bunların zamanı idaresinde bu adamcık orada Ahzı asker (askere alma) Şube Reisliğinde bulunarak vatanın en kara günlerinde boynu bükük, mazlum millete hizmet etmiştir.” Adam tekaüt ediliyor, bazı kişisel tezkereler var önemli bir şey yok.” Sf. 369

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 90, Celse: 1, – Sf. 369) kitabından birebir alınmıştır.

  • KEMAL PAŞA, BAKAN ATAMASI YAPIYOR, SEÇİLMİŞTİR DİYOR

     19 Kanunusani (Ocak) 1340 (1924) tarihinde İçtima: 86, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Nafıa Vekili Muhtar Bey İstifa Etti Onun Yerine Reisicumhur Atama Yapıyor; (1)

                             “TBMM Riyaseti Celile’sine,

    Muhtar Bey’in vukuu istifasına mebni (istifa olayına dayanarak), Başvekâletçe (başbakanlık tarafından) Nafıa Vekâletine İstanbul Mebusu Süleyman Sırrı Bey intihâb olunmuştur (seçilmiştir). Berayı tasvip (onaylanmasını) arzı keyfiyet eylerim. 

                                    Reisicumhur Gazi Mustafa Kemal ” Sf.196

    Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 86, Celse: 1, – Sf. 196) kitabından birebir alınmıştır.

    BAKKAL’IN YORUMU (1) (1996) Oysa mevcut yasaya göre Başbakan Bakanları aday gösterecek Meclis seçecek. Paşa, atama yapmasına rağmen seçilmiştir diyor.

  • SANSÜR TARTIŞILIOR

     12 Şubat 1340 (1924) tarihinde İçtima: 100, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    Sansür; (İsmail Canbulat Bey Riyasete bir takrir veriyor ve bir süredir bazı mebusların ve kendisinin mektuplarının açıldığını tespit ettiğini söylüyor ve ” mektupların masuniyeti ve mahremiyetine riayet etmek hürriyetin eskimiş en tabii ve basit kavaidi sabitesindendir. ” diyor takrir görüşülmek üzere kabul ediliyor.  Sf. 734

    İsmail Canbulat Bey (İstanbul); “.. bunu yapanlar, rezil sefil insanlardır, ..” 

    Rauf Bey (İstanbul); (Mektupların açıldığını söylüyor ve elinde açılmış bir mektup zarfını gösteriyor. Bir tahkik heyeti oluşturulmalı diyor ve ekliyor.) “..  ve mebuslar hakkında bazı tarassudat (gözetlemeler) yapıldığına emare teşkil edecek vesika da (belge de) gösterebilirim.

    (Bu takriri (önergeyi) hükümete güvenoyuna dönüştürüyorlar ama takrir boğulup gidiyor.)

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 100, Celse: 1, – Sf. 734 ile 750 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • ANKARA BELEDİYESİ KANUNU

    13 Şubat 1340 (1924) tarihinde İçtima: 101, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey

    İstanbul Baro Reisi Lütfi Fikri Bey Affedildi: (Onunla birlikte Hafız İbrahim ve Ali Osman Kâhyanın da affı söz konusu.) Sf. 802

    Ankara Şehremaneti Kanunu: Hükümet İstanbul Şehremaneti Kanunu’nda değişiklik yaparak Ankara’yı da aynı statüye soktu. Kanun’un 3 Maddesinde Şehremini’ni Dâhiliye Vekâleti seçer diyor. Buna Karesi’den Vehbi Bey ve Ali Sururi Bey ile İsmail Canbulat Bey karşı çıkıyor. Sf. 820 , 826 

     Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 101, Celse: 1, – Sf. 802 ile 826 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • VAPUR VE TRAMVAYLARDAKİ PARAVANLARIN KALDIRILMASINA BAZI MEBUSLAR ÇOK KIZIYORLAR

    16 Kanunusani (Ocak) 1340 (1924) tarihinde İçtima: 84, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey 

    Kadın Bölümlerinin Paravanlarının Kaldırılması: (İstanbul’da vapur ve tramvaylardaki kadın bölümlerini ayıran perdeleri Emniyet müdürü mikrop yuvası olmuş diye kaldırmış, Erzurum Mebusu Ziyaeddin Efendi kızıyor, Kırşehir Mebusu Yahya Galip “bok yemiş” diyor.) Sf.138, 139

    Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 34 (9.01.1924 / 12.02.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 84, Celse: 1, – Sf. 136 ile 139 arası) kitabından birebir alınmıştır.

  • CUMHURİYET HÜKÜMETİ CUMAYI RESMİ TATİL YAPTI. BU, ÇALIŞANLARIN YARARINA.   

    31 Kanunuevvel (Aralık) 1339 (1923) tarihinde İçtima: 77, Celse: 2, Birinci Reis Vekili Sabri Bey

    Cuma Günleri Resmi tatil Yapıldı. Çalışanlar lehine olan bu kanun kabul edildi. Sf. 502

    2 Ocak 1924’de Cuma tatili kabul edildi. 

    2 Kanunusani (Ocak) 1339 (1924) tarihinde İçtima: 78 Sabri Beyf. 

    Cuma günü resmi tatil oldu. Sf. 643

    Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 33 (3.12.1923 / 7.01.1924)   (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 77 ve 78- Celse: 1, – Sf. 498 ile 643 arası) kitabından birebir alınmıştır.