“Prens, özel teşebbüs ile önce toplumu oluşturacak entitelerin (niteliklerinin) gelişmesini istiyor. Müslüman ve Müslüman olmayan halklara bir yönetim özerkliği, Adem-i Merkeziyet (Merkezden idare olmaması) verilmesini istiyor. Bireyci eğitime, bireyci aileye ve yerinden yönetim şekline taraftardır. …bir noktada Le Play’den ayrılıyor Le Play ve yandaşları çalışmalarını saha çalışmasına yöneltirken, Prens’te bu yoktur. Sabahattin, 1906 yılında yeni hareketinin yayın organı olan Terakki’yi çıkarıyor ve Teşebbüs-ü Şahsi (Bireysel girişimcilik) ve Adem-i Merkeziyet (merkezi olmayan yönetim, yerinden yönetim) Cemiyet’i çalışmalarını başlatıyor.”
Alıntı: Aydın Üzerine Tezler II – Yalçın Küçük (Tekin Yayınevi 2. Basım 1985 – Sf. 613 ile 624 arası) kitabından birebir alınmıştır.
BAKKAL’IN NOTU: Prens, Tanzimat ve meşrutiyetçiler gibi, maarifle (öğretimle) her sorunun çözüleceğine inanmıyor. Eğitime bu kadar önem verilmesini doğru bulmuyor. Türkiye’deki yanlışlıkları da, Türkiye’nin, daha doğrusu sosyal yapının bilinmemesine bağlıyor. Prens Sabahattin “Aydınlar, olayları temellerine geri götüremedikleri için, her zaman, sonucu neden sanmışlardır ve sosyal alanda geri kalmış bir anlayışın verimsiz sınırları dışına çıkamamışlardır.” diyor. Yine “Doğu tümüyle bütüncü yapının, Batıysa özellikle bireyci yapının etkisi altında.” diyor. Meşrutiyetin ilanından sonra, babasının cenazesi ile beraber Türkiye’ye dönüyor. İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin muhalifi olan Ahrar Fırkasının kuruluşuna önayak oluyor. İttihadı Muhammedi Fırkası ile de cephe tutunca 31 Mart 1909 olayında Hareket Ordusu tarafından kısa bir süre tutuklanıyor.
Bilgi Bakkalı 
Yorum bırakın