Bilgi Bakkalı

Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.

recent posts

about

Kategori: Anekdotlar

  • KİMİZ

    Ve kime dönüşeceğimiz, tümüyle kendimize bağlı. Sf. 242 Alıntı; Beyin (Senin Hikâyen) – David Eagleman, Ç; Zeynep Arık Tozar, (Domingo Yayınları,  2. Baskı, Haziran 2016 – Sf. 242) kitabından birebir alınmıştır.

  • BİLİNÇ; KARINCALARIN UYGARLIĞI

    Yaprak kesici karıncalar, oluşturdukları milyonlarca üyelik koloni içinde kendi besinlerini kendileri yetiştirirler. Karıncalardan bazıları taze bitkiler aramak üzere yuvadan çıkar ve bulduklarında da bitkiden ısırdıkları büyük parçaları yüklenerek yuvaya taşırlar. Ancak karıncalar bu yaprakları yemezler. Daha küçük olan işçi karıncalar yaprak parçalarını alır ve çiğneyerek daha küçük parçalara böldükten sonra, bunları büyük yeraltı “bahçe”lerinde yetiştirdikleri…

  • BEYNİMİZİN KAPASİTESİ

    Toplanması gereken veri miktarı öylesine akıl almaz boyuttadır ki, tek bir insan beyninin yüksek çözünürlüklü mimarisini saklamak, yaklaşık bir zettabaytlık kapasite gerektirecektir. Bu ise, şu anda gezegende var olan toplam dijital kapasiteye eşdeğerdir. Sf. 219 İşte, İsviçre’deki ficole Polytechnique Federale de Lausanne’dan (EPFL) bir araştırma ekibi de tam olarak böyle bir simülasyon üzerinde çalışıyor. Hedefleri,…

  • BEYİN; ÖZEL BİR EŞSİZ ÖRÜNTÜ

    Normal bir beyinde, her biri on bin kadar bağlantı kurmuş yaklaşık seksen altı milyar nöron vardır. Bunlar birbirlerine her kişi için benzersiz olan, son derece özgül bir biçimde bağlanırlar. Deneyimleriniz, anılarınız, sizi siz yapan her şey, beyin hücreleriniz arasında kurulmuş bir katrilyon kadar bağlantının oluşturduğu eşsiz bir örüntüyle temsil edilmektedir. Sf. 216 Alıntı; Beyin (Senin…

  • İNSANDIŞILAŞTIRMA DENEYİ

    Peki, ama beyinlerimizi bunu önlemek üzere de programlayabilir miyiz? Olası bir çözümü, 1960’larda yapılan bir deneyde arayabiliriz. Deneyin gerçekleştirildiği yer ise bir bilim laboratuvarı değil, okuldur. Yıl 1968, gün de insan hakları lideri Martin Luther King’in suikasta kurban gidişinin ertesi günüydü. Iowa’daki küçük bir kasabada öğretmenlik yapan Jane Elliott, sınıfına önyargının nasıl bir şey olduğunu…

  • ODYSSEUS ANLAŞMASI; ŞİMDİKİ VE GELECEKTEKİ KENDİNİZ ARASINDA YAPACAĞINIZ PAZARLIKLAR

    Şimdinin kışkırtıcı cazibesine karşı koyabilmek için yapabileceğimiz bir şey var mıdır? Evet, vardır. Beyindeki rakip sistemler sayesinde. Sf. 143 Truva Savaşı’ndan zaferle çıkmış ve yurduna geri dönmekte olan efsanevi kahraman Odysseus’tan söz ediyoruz. Odysseus, yaptığı bu uzun yolculuğun bir noktasında, gemisinin kısa süre sonra muhteşem güzellikteki Sirenlerin yaşadığı adanın önünden geçeceğini fark etmişti. Sirenler, denizcilerin…

  • BEKLENTİLERİMİZ İLE GERÇEKLİĞİMİZ ARASINDAKİ ARACI; DOPAMİN HORMONU

    Beklentilerinizle gerçekliğiniz arasında bir uyuşmazlık olduğunda, orta beyindeki bu dopamin sistemi, durum için biçilen değeri yeniden değerlendirmeye yarayan bir sinyal yayınlar. Bu sinyal sistemin geri kalanına, işlerin beklenenden iyi mi (dopamin (1) düzeyinin aniden fırlamasıyla) yoksa kötü mü (dopamin düzeyinin düşmesiyle) sonuç verdiğini bildirir. Beynin geri kalanı da bu öngörü hata sinyalinin etkisiyle beklentilerini, bir…

  • SİYASİ EĞİLİMLERİN BELİRLENMESİ ÇOK KOLAY VE İLGİNÇ

    Montague’nun bulgularına göre, bir katılımcı görüntülerden ne kadar iğreniyorsa, muhafazakâr eğilimleri de o oranda güçlüdür; iğrenme duygusu azaldıkça da liberal eğilimler güç kazanmaya başlar. Aradaki bu ilişki öylesine güçlüdür ki, bir katılımcının iğrendirici tek bir görüntüye verdiği nöral tepkiden yola çıkılarak, siyasi ideoloji test puanlarını yüzde 95 kesinlikle öngörmek mümkündür. Buna göre siyasi eğilimler, zihinsel…

  • BİLİNÇDIŞININ İLGİNÇ UFAK ÇAPLI DÜRTMELERİ

    Bir çalışmada, insanların sert bir sandalyede otururken daha sıkı pazarlık edebildikleri, yumuşak bir sandalyede ise teslim olmaya daha yatkın oldukları gösterilmiştir. Sf.104 Richard Thaler ve Cass Sunstein, Dürtme (Nudge) başlıklı kitaplarında “sağlık, para ve mutluluğa ilişkin kararlarda” gelişme kaydetmek için beynin bilinçdışı ağlarını hedefleyen bir yaklaşımdan bahsederler. Buna göre ortamdaki ufak çaplı “dürtmeler”, biz farkında…

  • KORKU VE SALDIRGANLIK KONUSUNDA BEYİN HASTALIKLARININ ROLÜ

    Karısıyla annesini öldürdükten kısa süre sonra daktilosunun başına oturmuş ve intihar notu olduğu anlaşılan şu satırları yazmıştı: “Kendimi şu günlerde tam olarak anlayamıyorum. Aklı başında ve zeki bir genç olarak tanınmaktayım. Ama son zamanlarda (ne zaman başladığını hatırlayamıyorum) birçok sıra dışı ve mantıksız düşüncenin kurbanı olmuş durumdayım. . . .Ölümümden sonra, görünür herhangi bir fiziksel…

  • BİR ENSTRÜMAN ÇALMANIN BEYNİ GELİŞTİRDİĞİ KESİN

    Yirminci yüzyılın en tanınmış beyinlerinden biri, Albert Einstein’ınkiydi. Einstein’ın beyni incelendiğinde, dehasıyla ilgili sır perdesi aralanamamış olsa da, sol elin parmaklarını denetleyen alanın genişlemiş olduğu fark edilmişti. Beynin bu bölgesi, kortekste Yunancadaki “Ω” işaretine benzerliği nedeniyle “Omega işareti” adını alan dev bir kıvrım oluşturmuştu. Einstein, daha az bilinen tutkusu olan keman çalmaya borçluydu bu kıvrımı.…

  • FAŞİZMİN FAZLA ÇOCUK TAKINTISINA ROMANYA’DAN BİR ÖRNEK

    Romanya Devlet Başkanı Nikolay Çavuşesku, nüfusu ve beraberinde işgücünü artırmak amacıyla I966’da doğum kontrolünü ve kürtajı yasakladı. Devletin “âdet polisleri” olarak bilinen jinekologları, doğurganlık yaşına ulaşmış kadınları muayene ederek, yeterli sayıda çocuk doğurmalarını güvence altına almaktaydı. Çocuk sayısı beşten az olan aileler ise, özel bir vergi ödemekle yükümlüydüler. Doğum oranları böylece birden fırladı. Sf. 14…

  • FRANKLIN ROOSEVELT

    Amerikan başkanları içinde üzerinde en çok tartışma yapılanların başında yer alıyor; zengin bir taşralı ailenin politika için büyütülmüş çocuğudur. Büyük Bunalım’ın en tahripkâr olduğu bir zamanı 1932 yılı sonunda, tutucu ve aciz Hoover’e karşı başkanlık seçimini kazanıyor ve bir daha da girdiği seçimlerin hiç birisini kaybetmeyerek Amerikan tarihinde dört kez seçilen tek başkan durumuna geliyor.…

  • “BÜYÜK BASINDA ÇALIŞANLARIN HEPSİ GERİ ZEKÂLI İSE, BU YAPTIKLARI İŞİN, HİÇBİR ZEKÂ GEREKTİRMEMESİNDEN KAYNAKLANIYOR”

    Kapitalist düzende devlet, kapitalistlerindir. Tekelli düzende, tekeller devletindir. Tekelli düzende devletin tekellerin olduğunu söylemek, gerçeğin binde birini anlatmak demek oluyor. Tekelli düzende devlet tekellerle de gerçekleşiyor. Tekelli düzende dünyanın her yanında büyük basın devletleşmiştir. Daha önce tekelli düzene geçmiş ülkelerde büyük basında çalışanların hepsi geri zekâlı ise, bu yaptıkları işin, hiçbir zekâ gerektirmemesinden kaynaklanıyor. Bir…

  • “MEKSİKAYI İDARE EDECEK BİR NAMUSLU ADAM ARANIYOR” İLANI

    Öte yandan, bildiğimiz köylü devrimlerinin en şanlılarından birisini borçlu olduğumuz Emilio Zapata ile Pancho Villa’nın, gericiliğin bütün kalelerini zapt ettikleri zaman, büyük bir yönetim aczi ile ve daha önemlisi bunu kabul ederek, sarayın tepesine, yönetmek üzere, “bir namuslu adam aranıyor” ilanının asıldığı rivayet ediliyor. Sf. 41 Alıntı; Sol Müdahale – Yalçın Küçük, (Salyangoz Yayınları,  1.…

  • HÜKÜMETİN GÖREVİ; “VARLIKLI KESİMİ ÇOĞUNLUKTAN KORUMAK”

    Madison, hükümetin temel sorumluluğunun “varlıklı kesimi çoğunluktan korumak” olduğunu ilan etmişti. Başlangıcından bugüne demokratik sistemin temel ilkesi bu olagelmişti. Sf. 43 Alıntı; Halk Üzerinden Kazanç (Neoliberalizm ve Küresel Düzen) – Noam Chomsky, Ç; Süreyya Evren (Çok kötü çeviri), (Everest Yayınları,  1. Basım, Ekim 2014 – Sf. 43) kitabından birebir alınmıştır.

  • “HERKESTEN SAFLIĞINA GÖRE ALINIR, HERKESE AÇGÖZLÜLÜĞÜNE GÖRE VERİLİR”

    Stack’in mektubu iki hatırlatmayla son buluyor: “Komünizm der ki: Herkesten yeteneğine göre alınır, herkese ihtiyacına göre verilir. Kapitalizm der ki: Herkesten saflığına göre alınır, herkese açgözlülüğüne göre verilir.” Sf. 179 Alıntı; Geleceği Kurgulamak – Noam Chomsky, Ç; Gökhan Fırat, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı 2015 – Sf. 179) kitabından birebir alınmıştır.

  • GÜÇLÜ OLAN ÖNÜNE BAKIYOR, ZAYIF GEÇMİŞTE YAŞIYOR

    Güçlü olan taraf, anlaşılır şekilde, geçmişi unutup önüne bakmayı tercih ediyor. Zayıf olanlar içinse bu hiç de akıllıca bir seçim değil. Sf. 140, 141 Alıntı; Geleceği Kurgulamak – Noam Chomsky, Ç; Gökhan Fırat, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı 2015 – Sf. 140, 141) kitabından birebir alınmıştır.

  • NERON’U ROMA’NIN İTFAİYE ŞEFİ OLARAK ATAMAK

    Eski İngiltere Başbakanı Tony Blair şimdi bölge halkının imdadına yetişmek üzere yola çıkıyor. Lübnanlı siyaset analizcisi Rami Khouri’ye göre; “Tony Blair’i Arap-İsrail barışı için özel elçi olarak atamak, İmparator Nero’yu Roma’nın itfaiye şefi olarak atamak gibi bir şey.” Sf. 34 Alıntı; Geleceği Kurgulamak – Noam Chomsky, Ç; Gökhan Fırat, (İnkılâp Yayınevi,  2. Baskı 2015 –…

  • “TROÇKİ BİLE LENİNİSTLERİN DİKTATÖRLÜK YÖNETİMİNE DÖNECEĞİNİ, TAHMİN ETMİŞTİ.”

    Leninizm’in solun değerleriyle hiçbir ilgisi yok, hatta onlara kökten karşı. Anton Pennekoek, Paul Mattick ve Kari Korsch gibi ana akım sol Marksistler bunu zamanında fark etmişlerdi. Troçki bile Leninistlerin diktatörlük yönetimine döneceğini, kendisi onlara katılmaya karar vermeden önce, tahmin etmişti. Rosa Luxemburg da aynı konularda uyarıda bulundu (az çok dostça bir şekilde yaptı bunu, çünkü…