Kategori: Bakkal Defteri
Bu kategorideki yazılarda, bakkalın notları ve yorumları bulunmaktadır.
-
1933 Haziranının 4’ünü 5’ine bağlayan gece, sabaha doğru, polis müdürü Fehmi Bey’in kumandasında seferber olmuş, yüz kadar polis Kâzım Karabekir Paşa’nın Erenköy’de istasyon yakınındaki köşkünü sarıyordu. Köşkte Kâzım Karabekir Paşa, eşi, iki kızı, iki evlatlığı ve misafir Cafer Tayyar Paşa vardı. Arama emri yoktu. Aynı anda, Cafer Tayyar Paşa’nın Üsküdar’daki evi ile Kardeşi olan Hamdi…
-
“Sizin istiklâl harbimizdeki kıymetinizi ancak askerlerimiz bilir…. Sizin Mustafa Kemal’den tarihini kıskanacağınızı da aklımızdan geçirmezdik. Karabekir Paşa! Size samimiyetimle söylemek isterim ki, eğer bir cumhuriyet lisesinde, yeni Türk devletinin kuruluş tarihini böyle anlatmaya kalkışırsanız, sınıfta dönersiniz. Sizin, Anadolu’nun kurtarıcıları değil, fakat kurtarmışları arasında olduğunuzu da Ankara’ya geldiğim zaman Erzurumlulardan öğrendim.” Alıntı: Siyasi Dargınlıklar (Karabekir’in Kitabı…
-
“4 Haziran 1933 gecesi, ..100 polis, Kâzım Karabekir’in Erenköy’deki köşkünü basıyor. .. Ellerinde hiçbir emir ya da belge yok. ..90 klasör yazı ve evrak alıyorlar. ..Paşa’nın kitabının beş nüshasını soruyorlar, Paşa da Eşinin onları ocakta yaktığını söylüyor. .. Ertesi gün Paşa, Savcılığa dilekçe vererek alınan evraklarının geri verilmesini istedi. Feridun Kandemir de Emniyet’e alındı ve…
-
(Karabekir Paşa bu yazdığı mektuplar kamuoyunun bilgilendirilmesi için birer basın açıklaması gibi:) “-Mustafa Kemal Paşa Hazretleri, Erzurum’a 3 Temmuz 1919’da teşrif ettiler (şereflendirdiler). Yani 1,5 ay sonra Mustafa Kemal Paşa’nın 25.05.1919 tarihli şifresinde; “…Samsun ve Trabzon gibi Karadeniz merkezlerimizin de aynı akıbete (İzmir’in işgali akıbetine) uğratılması hazırlıklarına başladıkları anlaşılıyor. Ermenistan hayalinin gerçekleştirilme sahasına dökülmesi de…
-
1 Kasım 1930 BMM’nin açılış konuşmasında; “…yeni seçimlere gireceğiz, gelecek seçimlerde vatandaş oyunun güven ve samimiyetle ortaya çıkmasını temin için kanuni ve idari tedbirlerin geliştirilmesi ve partilerin bizzat ittihaz edecekleri salim ve isabetli hareketleri göstermiş olacaktır.” Gazi Paşa özellikle yeni yapılacak seçimlerde, partilerin durumları hakkında düşündüğü bir formülü şu şekilde ifade ediyor; “-Bir blok yapmak,…
-
Fesih Kararnamesini okuyan Gazi Paşa, hiç sesini çıkartmadığı halde, ötekiler, önce başlıktaki Büyük Reisimiz, sonra yazıdaki “Gazi’nin ısrar ve teşviki ve tasvibi (onayı) ile kurulmuş olan parti” İbarelerine itiraz ettiler. Fethi Bey, Büyük Reisimiz yerine Reis demeyi ve ısrarı kelimesini de çıkartmayı kabul etti. “-Teşvik ve tasvip kelimelerinin çıkartılmasına asla razı olamam!” Dedi ve çıkarmadı. …
-
Ağaoğlu Ahmet Bey “Halk Partisi o ana kadar liberalin liberali iken, birden bire devletçi oldu.” Alıntı: Siyasi Dargınlıklar (Serbest Fırka Nasıl Kuruldu, Nasıl Kapatıldı?) IV -Feridun Kandemir (Ekicigil Tarih Serisi 1955 – Sf. 72) kitabından birebir alınmıştır. BAKKAL’IN YORUMU (1995): Çok ilginç bir tespit. O dönemin ve Ağaoğlu’nun anlayışına göre, baskıcı ve nerede ise tüm…
-
(Adana’da kapatılan gazetenin iki yazarı tanık sıfatıyla ve tutuklu olarak Ankara’ya isteniyor. Gönderilmeleri gecikince, Adana Valisi, sonradan CHP mebusu olup ta İçişleri Bakanlığı yapan, Hilmi Uran, tevkif edilerek, koruma altında Ankara’ya getiriliyor:) Bu gecikmenin sebebi bile sorulmadan, bir Valiyi makamında yakalayıp bir cani gibi teşhir ederek getirtme işi, Hükûmetin başında bulunanları bile şaşırtmış. Bu…
-
BAKKAL’IN NOTU (1995): Recep Peker: İsmet İnönü’nün cumhurbaşkanı olduğu dönemde Başbakan olarak Eskişehir’de, “Açız!” diyen vatandaşlara “Açsanız bok yeyin!” diyen kişidir. Alıntı: Siyasi Dargınlıklar III – Feridun Kandemir (Ekicigil Tarih Serisi 1955 – Sf. ) kitabından not alınmıştır.
-
2 Mart 1925 (1) BMM İsmet Paşa ve Recep Peker’in tahrikleri ile CHF olağanüstü toplanıyor. Başbakan Ali Fethi Bey, “..durum izam olunduğu (zannedildiği) kadar önemli değildir, yakın bir zamanda hükûmet duruma hakim olacaktır”, diye açıkça söylemesine rağmen, müfritler verdikleri önerge ile memleketin her tarafında şiddetli tedbir alınmasını istiyorlar. Ali Fethi Bey; “-Bir olay çıktığı zaman,…
-
Fethi Bey; (Son derece üzgün ve yumuşak); “Açıkladığım sebepler beni, Partinizi bırakarak, yine eskisi gibi birlikte çalışmamız gereğini ifadeye mecbur ediyor. Durumumun hassasiyetini takdir edersiniz..” Kâzım Karabekir Paşa, hayretler içerisinde; “-Anlamadım! … Yani partimizi fesih mi edelim diyorsunuz?” “-Maalesef evet!” “-Buna imkân var mı Fethi Bey? Partimiz, emirle kurulmamıştır. Emirle kapatılamaz. Parti ne benim…
-
(1) .. Bu sırada Kozan Mebusu Ali Saip Bey .. Basına gem vurulmasını sağlayacak bir yasa tasarısını teklif etti. Hüseyin Cahit’in Tanin’deki tepkisi; “-Şu sırada kamuoyu, iki partinin programını inceleme ve karşılaştırmak ile meşgul olduğu bir zamanda, Halk Partisi tarafından böyle hürriyetperverlikle değil, sıradan bir muhafazakârlıkla bile açıklanamayan gerici ve baskıcı bir kanun tasarısının ortaya…
-
“… Halk Fırkası ile Fırkamız programları arasında bir fark yoktur, kişisel ihtiraslarımıza tabi bulunduğumuz iddiasındalar. Hâlbuki Halk Partisinin yazılmış bir programı bile yoktur. Onlar “Bizim programımız icraatımızdır, biz yazmayız, yaparız.” diyorlar. Dokuzuncu maddede, devlet görevlerini en az düzeye indireceğimizi söylüyoruz. Yani halka geniş ölçüde girişim imkânları bırakıyoruz. Memlekette adaletin istikrarı için hâkimlerin azledilemez olması gerekir.…
-
Bursa’daki seçimde Nurettin Paşa kazanmıştı. Ama bir müddet sonra Meclis’e gelen seçim mazbatası, Kanunun tayin ettiği belirli zamanda, askerlikten istifa ederek adaylığını koymadan, kanuna aykırı bir şekilde seçilmiş olduğu için, reddedilmiş ve böylece Nurettin Paşa’nın Mebusluğu da kabul edilmemişti. Alıntı: Siyasi Dargınlıklar III – Feridun Kandemir (Ekicigil Tarih Serisi 1955 – Sf. 55 ile 57…
-
“-Arkadaşlar, biz töhmet altına düşmüş adamlar durumundayız. Bize, mensuplar (bağlı olanlar) diyorlar. Hükûmet adamlarının, kişilerin müdafileri Arkadaşlar size bir namus sözü söylüyorum; ..başımıza bir cebir (zorlama) ve tahakküm kuvveti halinde geçsinler, eğer onların candan düşmanı olmazsak, biz milliyetçi, namussuz adamlarız.” (1) “-Kendisi paçavra gibi İstanbul’dan atılmıştır. Azim ve iman ile çalışan yalnız Mustafa Kemal Paşa…
-
“Türkiye Devleti, halkın hâkimiyetine dayalı bir cumhuriyettir. Hürriyetperverlik yani liberalizm, halkın hâkimiyeti yani demokrasi, partinin esas mesleğidir (Siyasetidir, ideolojisidir). Teşkilatı Esasiye Kanunu (anayasa) milletten açık vekâlet almadıkça tadil edilemez (değiştirilemez). Parti, fikir ve dini inançlara saygılıdır. İç siyasette, devletin denetimi baki (daimi) kalmak şartıyla, idari âdemi merkeziyet esası (yerinden yönetim esası) desteklenecektir. İşçilerin yönetime katılmasına…
-
(1 Kasım 1924 tarihinde, Kâzım Karabekir Paşa Genelkurmay’a bir mektup yazarak, gönderdiği raporların hiç dikkate alınmamasını sebep göstererek, ordudaki görevinden istifa ediyor. 5 Kasımda Ali Fuat Cebesoy ve Refet Paşa da askerlikten istifa ediyorlar:) Bu durumdan şüphelenen Mustafa Kemal Paşa, ilk tedbir olarak, üzerlerinde mebuslukta bulunan bütün kumandanların bu sıfatlarından tecrit ederek sadece asker kalmasını…
-
(Aydın Mebusu Esat Hoca’nın İmar İskân Bakanlığını ilgilendiren bir soru önergesi, bir anda bütün hükûmet icraatını tenkide dönüyor. 5 Kasım’da İsmet konuşuyor ama ortalığı yatıştıramıyor. 6 Kasım 1924’te Dâhiliye Vekili ve aynı zamanda İmar ve İskân Bakanı Vekili olan, Recep Peker Meclis kürsüsünde köpürüyor;) “-Bir takım muğlak (net olmayan, fulü) şeyler varmış gibi gösterilmek hıyanettir.”…
-
“-…günahı ve kusuru pek çok, basit bir vatandaşım. Yüce heyetiniz nasıl bir partinin intikam aleti değilse, … şefkat mahkemesi de olmasın. Sizden merhamet ve hoşgörü istemiyorum. Sadece adalet istiyorum.” “Çünkü bu, hem benim namusumu kurtarmaya yeter hem de memleketimin.” “Hiçbir davada, kişisel selamet (esenlik, kurtuluş) ile vatanın şerefini koruma düşüncesi bu kadar kuvvetle…
-
Rauf Bey; (1) “..Parti kararından bahsediyorlar. Hangi kararlar bu, bilmiyorum. Esasen henüz partinin tespit ve tayin edilmiş bir programı yoktur ki, ben o program haricinde hareket etmiş olmakla muaheze edileyim…. herkesin isteğine göre hareket etmek kabiliyetini bende görmek isteyenler , fikirlerini tashih etsinler …. Ben bunu yapamam.” İsmet Paşa’nın Rauf Bey’e cevabı; “-… asıl fahiş…
