Bilgi Bakkalı

Aristo; “İnsan doğuştan bilmek ister!” Demiş. Bilgi Bakkalı, ‘bilmek’ isteyenler için yapıldı. Paylaşmaya ve eleştiriye açık, küfür, hakaret ve nefret söylemine kapalıdır. Bu Bakkal’dan çıkarken; değişmiş olarak çıkarsanız ve bilgilerin kaynağı olan kitapları merak edip okursanız amacıma ulaşmış olacağım.

Kategori: Görüşler, Özgün Fikirler

  • Oksalat meselesini ele alalım. Oksalat diğer gıdaların yanı sıra pancar, kuşkonmaz ve ışkında bulunur. Yüksek miktarlarda alındığında vücutta kalsiyum emilimini durdurarak sert bir kütle halinde katılaşır. Böbrek taşlarının oluşma yollarından biri budur. Oksalatı sindiremeyiz; bunu sadece mikroplar yapabilir. Oxalobacter fortnigenes denen bir bağırsak bakterisi bunu o kadar iyi başarır ki oksalatı tek ve biricik enerji…

  • Dolayısıyla bağırsak bakterilerini yeniden kazanmak için kardeşlerinin gerilerini düzenli olarak yalamaları gerekir. Bu alışkanlıklar bize iğrenç gelebilir ama tiksinmemiz esasen sıra dışıdır. İnek, fil, panda, goril, sıçan, tavşan, köpek, iguana, mezarcı böcek, karaböcek ve sinek gibi aşina olduğumuz pek çok hayvan düzenli olarak türdeşlerinin dışkısını yer; bu alışkanlığa koprofaji denir. Sf. 173 Alıntı; Mikrobiyota (İçimizdeki…

  • Bağışıklık sistemimiz, mikropları sınırlamaktan ziyade daha da çok mikrobun varlığını desteklemek üzere gelişmiştir. Hatırlarsanız önceki bölümde bağışıklık sistemini, bir milli parkı dikkatle idare eden bekçi ekibi olarak tarif etmiştim. Mikroplar bu parkın çitlerini, yani mukusu aşarsa bekçiler onları geri püskürtüp bariyeri güçlendirir. Ayrıca parkta fazla baskın hale gelen bir tür olursa ayırıp ortadan kaldırırken, dış…

  • Gözlemleri ve topladığı örnekler Wallace’ı biyolojinin içyüzünü tanımlamaya, türlerin değiştiği görüşüne götürmüştür. Tekrar tekrar ve bazen de italik harflerle “Her tür, kendinden önce var olan yakın akraba bir türle hem zaman hem de mekân açısından bağlantı içerisinde var olmuştur” diye yazmıştır. Hayvanlar aralarında rekabet ederken, en iyi uyum sağlayan bireyler hayatta kalır ve bunlar çoğalarak,…

  • Pek çok başka canlı türlerinin aksine insanlarda eşeysel seçilim hem erkek hem kadınlar üzerinde etkilidir. Örneğin erkeklerde kadının yaşı üreme yeteneğini vurgulayan bir özelliktir. Kadınlar, yağ rezervlerinin dağılımı, küçük burun, küçük ayaklar ve tüysüz cilt gibi gençliklerini vurgulayan morfolojik özellikleri üzerinden seçilime uğrar. Kadınların erkeklerde ise sakal, ses tonu ve boy uzunluğu gibi özellikleri seçme…

  • Bipedalizm yeteneği bu yeni ortamda bir fayda olarak yorumlanabilir. Şöyle ki, uzun otlarla kaplı bir ortamda uzak mesafeleri görebilme yeteneği, yırtıcılara karşı bir denge unsuru oluşturmaktadır. Bipedalizmin bir başka önemli faydası da yiyeceklerin uzun mesafeler boyunca taşınabilmesidir (ailenin diğer bireylerine). Bu olay, yavru bireylerin beslenmesi ve türün devamlılığı açısından oldukça önemlidir. Ayrıca, iki ayağı üzerinde…

  • Bu durum ülkemizde bir sorun olduğu kadar Amerika’da da benzer bir durumda. Her ne kadar dünyanın en gelişmiş ülkelerinden birisi ve bilimsel çalışmaların merkezi konumunda olsa da Amerikan halkı ile Türk halkının profili bu bağlamda birbirine çok benziyor. Türk halkının evrimi kabul etme oranları % 25 – 30 düzeylerinde iken Amerika’da bu oran, % 40…

  • Analitik düşünceyi öğretmek zorundayız. Ancak bu sayede dünyayı anlamada ve anlamlandırmada sezgisel düşüncenin ve akıl dışı dinsel yorumların boyunduruğundan çıkıp asıl güvenilir yol gösterici olan bilimsel yaklaşımı benimseyebiliriz. Ve ancak bu sayede nereden gelip nereye gittiğimiz konusunda elimizdeki en geçerli cevabı veren yaklaşım olan evrim teorisinin müfredatta hak ettiği yeri almasını sağlayabiliriz. Evrim teorisi ve…

  • Evrenin dokusundan ötürü vardırlar ve bu doku değişmedikçe, kanunlar da değişmezler. Ancak kanunlar, bizlere bilgi vermek konusunda son derece kısıtlıdırlar. Bize sadece bir şeyin “ne” olduğunu söyleyebilirler; “nasıl” yada “neden” olduğunu izah edemezler. Teoriler ise, doğa yasalarının, yani kanunların çalışma biçimlerini izah eden bilgi bütünleridir. Açıklayıcı güçleri son derece yüksektir. Kanunların “neden” ve” nasıl” o…

  • Benim deneyimlerime göre en sağlıklı insanlar haftanın çoğu gününde aynı şeyi yiyorlar. Kahvaltı, öğle ve akşam yemeklerinde belli başlı besinler yiyor, bu düzenin dışına çıkmıyorlar. Genellikle her hafta aynı malzemeleri satın alıyorlar. Benim önerilerim doğrultusunda kahvaltı, öğle ve akşam yemeklerinizi düzenlerseniz bu yeni düzeni sürdürmek isteyeceksiniz. Sf. 194 Alıntı; Tahıl Beyin Yaşam Planı – David…

  • Daha önceki araştırmalar dolayısıyla geniş sosyal bağları olan yaşlıların diğerlerinden daha uzun yaşayabildiklerini biliyorduk. Ama bu çalışma ilk kez sosyal bağların genç yaşlı herkeste hastalık riskini düşürdüğünü ortaya koydu. Daha şaşırtıcı olan sonuçlar arasında şunlar var: Ergenlerde sosyal izolasyon hem kötü iltihaplanmalara hem de fiziksel hareketsizliğe katkıda bulunuyor ve güçlü bir sosyal ağa sahip olmak…

  • Sevdiğiniz ve sevildiğiniz zaman bedeninizdeki her hücre maksimum kapasiteyle çalışır. Sevgi iyi ve sağlıklı olmanın en önemli koşuluysa, iyileşmek için elinizden geldiğince sevmek ve sevilmenin tadını çıkarmaktan daha iyi bir yol olduğuna inanmıyorum. Bunu da güçlü sosyal ağlar kurarak sağlarsınız. Sf. 151 Alıntı; Tahıl Beyin Yaşam Planı – David Perlmutter ve Kristin Loberg, Çeviri; Fatma…

  • Araştırmacılar tarayıcı sonuçlarını incelerken genellikle minnet duygularını daha fazla dile getiren ve daha çok para bağışında bulunan kişilerin beyinlerinin özellikle duygularla ilgili olmayan bölümlerinin daha faal olduğunu belirlediler. Bu da minnettarlığın beyni kendine özgü bir şekilde etkileyen eşsiz bir duygu olduğunu gösteriyor. Dahası araştırmacılar minnet duygusunun hem kısa hem de uzun vadeli etkileri olduğunu keşfettiler.…

  • Minnettarlık Kasınızı Güçlendirin Bilimsel gerçeklere göre ne kadar minnettar hissedersek beynimiz de fiziksel, hatta duygusal ve ruhsal olarak o kadar dayanıklı olur. Sf. 145 Alıntı; Tahıl Beyin Yaşam Planı – David Perlmutter ve Kristin Loberg, Çeviri; Fatma Ekin Duru, (Pegasus Yayınları, 1. Baskı Eylül 2017 – Sf. 145) kitabından birebir alınmıştır.

  • Araştırmalar uyku alışkanlıklarımızın iştahımızı, şişmanlamamızı ya da zayıflamama bağışıklık sistemimizin gücünü (soğuk algınlığı sezonunu atlatıp atlatamayacağımızı), ne kadar yaratıcı ve anlayışlı olduğumun stresle başa çıkma yeteneğimizi, düşünme hızımızı ve hafızamıza keskinliğini belirlediğini kesin bir şekilde ortaya koymaktadır. Devamlı yetersiz uyku bilinç bulanıklığına, hafıza kaybına, diyabete, obeziteye, kalp ve damar hastalıklarına, kansere, depresyon ve Alzheimer hastalığına…

  • Probiyotik; Aktif kültürlü yoğurt: Etiketi inceleyin. Süt ürünleri size dokunuyorsa Hindistan cevizi sütünden üretilmiş yoğurdu deneyin. Bu sayede bağırsaklara yararlı enzimleri ve probiyotikleri bol bol tüketmiş olursunuz. Sf. 113 Kefir aynı zamanda antioksidan bakımından zengindir. Süt ürünleri ya da laktoz size dokunuyorsa Hindistan cevizi sütünden üretilmiş kefir aynı oranda lezzetli ve yararlıdır. Sf. 113, 114…

  • 2014’te dünyanın çeşitli merkezlerinde sürdürülen araştırmalar ömrü uzatmak için protein tüketimini azaltmanın yararlı olduğunu ortaya koymuştur. On sekiz yıl süren bir araştırmada en fazla protein tüketenlerin kanserden ölme riskinin dört katma, diyabetten ölme riskinin ise beş katma çıktığı saptandı ki riskteki bu artışın özellikle çok fazla hayvansal protein tüketiminden kaynaklıyor olabileceğine dikkatinizi çekerim. Bir sonuca…

  • Gazetelerde kırmızı etin sağlık açısından risk taşıdığını okumuşsunuzdur. Bu haber medyada hızla yayılmıştır çünkü haberin kaynağı Harvard’ın Toplum Sağlığı Fakültesi’dir. Bu araştırmaya göre, her gün belli bir orandan (yaklaşık bir iskambil kâğıdı destesi kadar) daha fazla işlenmemiş kırmızı et tüketmek erken ölüm riskini yüzde on üç artırmaktadır. Günde bir sosis, iki dilim pastırma ya da…

  • Glütenin iki temel protein grubundan oluştuğunu anlamak çok mühim: glüteninler ve gliadinler. Sf. 51 Dr. Fasano 2015’te gliadinin ne kadar zararlı olduğunu, hatta otoimmün bozuklukların ve kanserin nedeni olabileceğini gösteren önemli bir makale yayımladı. Özetlersek gliadin, zonulin adında bir başka proteinin üretimini tetikliyor, bu da bağırsağın yüzeyini delerek geçirgenliği artırıyor. Bildiğiniz gibi yüzeydeki delinme sonucu…

  • Tahıl Beyin’de glütenden uzun uzun söz etmiş, bunun buğday, arpa ve çavdarda bulunan ve çağımızın en çok iltihap yapan maddelerinden biri olan “yapışkan” bir protein olduğunu belirtmiştim. Sf. 50 Glüten sinsi bir zehirdir çünkü siz farkında olmadan kalıcı hasara yol açabilir. Glüten duyarlılığı olan kişiler genellikle karın ağrısı, bulantı, ishal, kabızlık ve bağırsak sorunlarından yakınırlar.…