“Şapka Kanunu’ndan önce uygulama başlayınca, Kasım ayı başında Malatya’da olay çıkmış, 14.11’de Sivas, 22.11’de Kayseri ve Erzurum, 25.11’de Rize, 26.11 Maraş, 4.12. Giresun, ayaklanmalar oldu. 25 Kasım’da Şapka kanunu çıktı, 26 Kasım’da Meclis, istiklâl Mahkemesine Meclis onayı olmadan idam cezası verip uygulama yetkisi verdi. İstiklâl Mahkemesi 25 Kasım 1925’de Sivas’a geldi, Sivas’ta şapka aleyhine duvarlara yazı yazıldığı için: Bütün muhtarlar yargılandı, berat etti, belediye görevlileri de yargılandı Mehmet Necati’nin idamına 8 kişinin de mahkûmiyetine, Belediye Başkanı Abbas Bey ve diğerleri 7,5 seneye mahkûm edildiler. Sivas’ta Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası yöneticileri de mahkûm oldular. 26 Kasım’da Erzurum’da 3 bin kişi ayaklandı, bir jandarma subayı ağır yaralandı, halktan üç ölü, Sıkıyönetim ilan edildi. Rize’de de halk ayaklanıp bir karakolu basıp askerleri teslim almışlar, istiklâl Mahkemesi bu olaylar için 8 idam ve 36 ağır hapis verdi, idamları 14 Aralıkta infaz etti. İstiklâl Mahkemesi bu ayaklanmalarla ilgili olarak Hükûmetin İstanbul’da araştırma yapmasını istedi, Valiliklere de bir yazı göndererek soruşturma yapmalarını istedi. 15 Aralık gecesi Giresun’a gelen Mahkeme 2 günde 60 kişiyi yargıladı, 2 idam, 9 kişiye ağı hapis cezası verdi.”
Alıntı: İstiklâl Mahkemeleri – Ergün Aybars, (1993 – Sf. 299 ile 302 arası) kitabından birebir alınmıştır.
Bilgi Bakkalı 
Yorum bırakın