Bilgi Bakkalı

Mayıs 1895’de Rusya, İngiltere ve Fransa Osmanlı’ya muhtıra (ihtar yazısı) verirler

a)Valilerin görev süresinin beş yıl olması ve atanmalarında Büyükelçiliklerin oylarının alınması.

b)Jandarmanın içinde her unsurun (farklı etnik ve dini kesimlerin) bulunması.

c)Kürt göçebelerinin kontrol altına alınması. 3 Haziran 1895 Sadrazam (Başbakan) ve bazı vezirlerin (Bakanların) de istemesine rağmen Abdülhamit bu muhtırayı reddeder. 17.Haziran’da birtakım tavizleri verir. Abdülhamit’e baskılar şiddetlenir,. Ermeniler, İstanbul, Diyarbakır, Trabzon da büyük gösteriler yaparlar. Abdülhamit, İngilizci Kâmil Paşa’yı (bu sıfat açıkça söyleniyordu) Sadrazam yapar ve şu tedbirleri alır:

1-Göçebe Kürt Aşiretleri yazlık ve kışlıklarına giderlerken halka ilişmemeleri için asker ve Jandarma kontrolünde göç edeceklerdir.

2-Kürtler kışlıklarına dönünceye kadar bir fenalık etmemeleri için bunların ileri gelenlerinden bazılarının Hükümetçe rehin olarak alıkonulması.

3-Her Valinin bir Hıristiyan yardımcısı olması.

4-Kürtlerin Ermeni topraklarını zorla ele geçirdikleri iddia edildiğinden, mülkiyet haklarını incelemek üzere Müslüman-Hıristiyan bir karma komisyon kurulması. Bu tedbirler Ermenileri daha da cesaretlendirir. 26.Ağustos.1896’da İstanbul’da bir önceki yıldan daha şiddetli gösteriler yaparlar. Osmanlı Bankasını işgal edip bombalar atarlar.”

Alıntı: Milli Kurtuluş Tarihi III – Doğan Avcıoğlu, (Tekin Yayınevi 5. Basım 1984 – Sf. 1092-1094) kitabından birebir alınmıştır.