Bilgi Bakkalı

Şerif Bey (Köprülü Şerif İlden) anlatıyor;

“Bu akıbetin (1. Dünya savaşının kötü sonucu) bütün mes’uliyeti (sorumluluğu)  de bittabiî dünya ve ahirette âmillerine (yapanlarına) teveccüh eder (yönelir). Ne Enver başkumandan olabilirdi, ne de Hafız Hakkı merhum kolorduya kumanda edebilirdi. Her ikisinin, muvaffakiyetli bir surette (başarılı bir şekilde) esnâ-yı harpte (savaş sırasında) tabur ve alay kumandanlığını başa çıkaracaklarına kanî olan kimse varsa ortaya çıksın! “İdare” ve “kumanda”nın her ikisini de lâyıkıyla başa çıkarabilmek için muharrir-i âciz (bu yazıyı yazan ben) öyle anladım ki kıtaatta (askeri birliklerde) beş-on sene ciddî hizmet-i fiiliye (fiili hizmet) lâzım. Hâlbuki 1330 (1914) senesinde bizlerin hizmet-i fiiliyemiz cem’an yekûn iki-üç seneyi geçmemişti.” Sf. 16

“Hafız Hakkı merhum 10. Kolordu’yu Sarıkamış’a getirmeyerek Ardahan yolunda bir Rus liva kumandanının mahareti karşısında oyuncak oldu ve kolordusunun iki güzide fırkasını kış ortasında Allahuekber Dağları’ndan geçirmeye kalkışarak mahv ü perişan etti. Siz bu neticeye bakın ve hükmünüzü buna göre verin. Şimdi merhum isterse Enver Paşa’nın fikren muhalifi olsun, fiilen herhalde müşârikidir (ortağıdır)”. Sf. 17

Alıntı; Hafız Hakkı Paşa’nın Sarıkamış Günlüğü – Yayınlayan; Murat Bardakçı, (T. İş Bakası Kültür Yayınları, Birinci Basım 2014 – Sf. 17) kitabından birebir alınmıştır.