Türk Aydını bir Paşaya intisap ederek geliyor ve bilincinde değil ama bir dayanak buluyor; Bu sistem Osmanlı Paşaları için bir devlete intisap biçimini alıyor ve sürüyor. … sivrilmiş olan ya da sivrilmek isteyen Paşalar içinde bu sürecin dışında kalan yok. (Bu sürecin) çok zaman başlatıcısı Paşanın kendisidir. Hüseyin Avni Paşa, hastalığını bahane ederek Avrupa’ya gitti ve İngilizler ile temas etti. Anlaştı. Bir anlamda İngiltere’ye intisap etti. (1)
Mahmut Nedim Paşa, Duyun-u Umumiye’nin borçlarını hafifletmek için çok şiddetli tedbirler almıştı. Mahmut Nedim Paşa hiçbir elçilik ile görüşmeden bu kararları açıklıyor. Borç faizlerinin 5 yıl süre ile sadece yarısını ödeyeceğini, faizlerin geriye kalan yarısı için ise % 5 faiz ile tahvil vereceğini ve kuponların yarısını tenzil edeceğini (indirme yapacağını) ilan etti. Bu, borçların bir kısmını ödemekten vazgeçmek anlamına geliyordu. Çok şiddetli protestolar geldi. Çeşitli kaynaklar Mithat’ın darbe sırasında bu durumu eski biçimine sokmaya söz verdiğini kaydediyorlar.
Gerek Sovyet ve gerekse Amerikan Türkologlar 1873-1876 dönemini kapsayan çok büyük bir kıtlık yaşandığında birleşiyorlar.
Alıntı: Aydın Üzerine Tezler II – Yalçın Küçük (Tekin Yayınevi 2. Basım 1985 – Sf. 312 ile 314 arası ) kitabından birebir alınmıştır.
BAKKAL’IN YORUMU (1) (1995): Hüseyin Avni Paşa ile Mithat Paşa, Abdülaziz’i indiriyorlar. Meşrutiyet’i ilan etme şartı ile, önce V. Murat’ı sonra da II. Abdülhamit’i padişah yapıyorlar. İngiltere bu senaryoyu neden oynatıyor? Çünkü o sırada Sadrazam olan Mahmut Nedim Paşa, Mahmut Nedimof denilecek kadar Rus yanlısı bir sadrazam. İngiltere, Osmanlı’nın Rusya’ya yem olmamasını istiyor. Ayrıca Mahmut Nedim Paşa Osmanlı’nın borçları için bir program yapıyor ve borçların bir kısmını ödeyemeyeceğini ifade ediyor. En büyük alacaklımız olan İngiltere’nin bu duruma müdahale etmesi çok normal. Peki, ona intisap eden Mithat Paşa ve diğer Paşalar bunu biliyorlar mıydı? Bence biliyorlardı, iktidar hırsı ile dolu Paşanın menfaati ile emperyalistin menfaati çakışırsa intisap kaçınılmaz oluyor.
BAKKAL’IN YORUMU (1995): Mithat Paşa, Süleyman Demirel, Turgut Özal, Kemal Derviş, Bunlar, benim tespit edebildiğim, alacaklıların, güvenilir adamlarıdır.
Bilgi Bakkalı 
Yorum bırakın