Bilgi Bakkalı

  25 Nisan 1338 (1922) tarihinde İçtima: 34, Celse:2, Reisisâni Rauf Beyefendi

2. Celse Hafidir

Aşağıdaki Notlar; TBMM GCZ III kitabından birebir alınmıştır.

Özel Görevle Ukrayna’ya Gidecek Heyete Ödenek; Vazifei Mahsusa (özel görev) İle Ukrayna’ya Gidecek Heyetin Masarifi Zaruriyesine (Zorunlu Harcamalarına) Karşılık Olmak Üzere 1338 (1922) Senesi Hariciye Vekâleti Bütçesine Mevzu Tahsisat Kanunu’na Müzeyyel (Ekli) Kanun Lâyihası (teklifi)

Hüseyin Avni Bey (Erzurum) “-Efendim, ben para kaygısında değilim. Heyeti Vekile’nin (hükümetin) bu hususta salâhiyettar (yetkili) olacağına dair muhterem hocam Yusuf Kemal Beyin (Hâriciye Vekilinin) gösterdiği delil hakkında maruzatta (açıklamada) bulunacağım. Zannediyorum ki; Heyeti Vekile (hükümet, bakanlar kurulu) ile bizim bildiğimiz Meclisi Vükelâ (meclisin bakanları) başka başka şeylerdir. Heyeti Vekile denilen heyet, kendi kendilerini nevama (devamlı) zavallı Babıâli (İstanbul hükümetleri) taklidinden çıkamamak ve Büyük Millet Meclisinin gayesini ve hikmeti teşekkülünü (kuruluş sebebini) takdir edememek yüzünden kendilerine bir şekil ile bir padişah yaptılar, bir sadrazam yaptılar.

Hariciye Vekilli Bey .. buyursunlar ki; giden heyete takdir ettiğiniz para az gelir. Bizim paranın kıymeti orada şu kadardır ve şu kadar sarf olunur tarzında idarei kelâm etmeli. İmanım da vardır ki amali (emelleri) de böyledir, gayesi de böyledir. O da bizim gibi düşünür. Fakat ihatasız (desteksiz) bir takım arkadaşların arasına düşmekle sürüklenmiştir. (Ooo sesleri) Efendiler, bizim Heyeti Vekile kabine değildir. Büyük Millet Meclisi, affınıza mağruren (affınıza sığınarak)  söylüyorum. (Gürültüler)

Rıza Nur Bey (Sinop) “Kendileri çok ihatalıdırlar (dayanıklıdırlar) orada otursunlar. Öyle bir hakareti kabul etmiyorum, kendilerine iade ediyorum.”

Hüseyin Avni Bey (Devamla) “Hakaret değildir o.”

Rıza Nur Bey (Sinop) “Eğer Meclisi Âli bizi oraya lâyık görmüyorsa şimdi istifa ediyorum. Böyle hakaretâmiz (hakaret içeren) sözler söylememelisiniz.”

Hüseyin Avni Bey (Devamla) “Eğer öyle telâkki buyuruyorsanız (algılıyorsanız) geri alıyorum. İhatadan maksadım, oraya gittiniz ve Babıâli yaptınız, beyefendiler.”

Rıza Nur Bey (Sinop) “Yani, hiç bir şey anlamıyoruz, ne demektir?”

Hüseyin Avni Bey (Devamla) “İkaz ediyoruz.”

Rıza Nur Bey (Sinop) “İkaza ihtiyacımız yok. Biz Meclis’in arzu ve amalini (emellerini) tamamıyla anlıyoruz. Biz de bu Meclisin içerisinde değil miyiz?. Biz de anlayabiliriz. Bir şey bilmezsek mebusluktan da istifa ederim.”

Hüseyin Avni Bey (Devamla) “Hayır efendim. Ben sizi müstakil vekil (bağımsız bakan) yaptım. Ben de hakkımı iddia ediyorum.”

Reis “Efendim, Hüseyin Avni Bey sarahaten (açıklıkla) ifade etmiştir. Sözlerinde hiç bir veçhile Heyeti Vekile’ye taarruz yoktur.”

Hüseyin Avni Bey (Devamla) — Ben haddimi bilirim. Ben intihap ettiğim (seçtiğim) vekilime, benim amalim (emellerim) şudur diyorum, benim arzum budur, milletin gayesi de şudur diyorum. İhatayı bunun için söylüyorum. Kime taarruz edeceğim; taarruz benim ne haddim. Vekiller yalnız benim vekilim değil ki. Vekiller Heyeti Celile’nizin vekilidir. Size taarruz demek, Heyeti Celile’ye taarruz demektir.

Vazifei mahsusa için Ukrayna’ya gidecek heyete dâhil Sinop Mebusu Rıza Nur Beyin heyet azalığından istifası.

3.Celse. Reisisani Rauf Beyefendi.

Ukrayna’ya Gidecek Heyetin Tahsisatı Hakkında Görüşme. 

4. Celse. Reisisani Rauf Beyefendi.

İktisat Vekâletinden İstizah (soru önergesi).

(Karahisarısahip Mebusu İsmail Şükrü Bey’in istizâhı uzun uzun görüşülüyor bir türlü oylama yapılamıyor. )

 Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 19 (6.04.1922 / 6.05.1922) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre;1 Sene; 3, İçtima; 34, Celse: 1, 3 ve 4 (2. Celse Hafidir – TBMM GCZ III – Sf. ?) ) kitabından birebir alınmıştır.