Bilgi Bakkalı

 21 Ağustos 1339 (1923) tarihinde İçtima: 7, Celse:1, Reisisani Ali Fuat Paşa

Lozan Sulh Muahedenamesi (Barış Antlaşması) Devamı

Türk ve Rum Ahalisinin Mübadelesine (halklarının karşılıklı değişimine) Dair Mukavelenâme (sözleşme) ve Protokol: ⁽¹⁾

Fasıl- 6 Madde 1- 1 Mayıs 1923’den itibaren Türkiye’de oturan Rumlar Ortodoks tebaa (vatandaşlar) ile Yunan arazisindeki Müslüman Yunan tebaasının mecburi (zorunlu) mübadelesine (karşılıklı değişimine) ibtidâr edilir (acele başlanır). Eşhas-ı mezkûre (yukarıda belirtilen kişiler) Türkiye ve Yunan Hükümetlerinin kendi memleketi hakkında müsaadesi (izini) olmadıkça ne Türkiye’de ne de Yunanistan’da gelip tekrar yerleşemeyeceklerdir. 

Madde 2- Birinci maddede musarrah (sarih, açık) olan mübadele(karşılıklı değişim), atideki (aşağıda belirtilen) ahaliye şamil değildir.

A) Dersaadet (İstanbul) Rum ahalisi. 

B) Garbi Trakya’nın Müslüman ahalisi. ⁽²⁾

İstanbul Rumları ile Batı Trakya Türkleri mübadeleye dâhil değiller.

 Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 30 (11.08.1923 / 8.09.1923) (TBMM Matbaası 1961 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 1, İçtima; 7, Celse: 1, – Sf. 170) kitabından birebir alınmıştır.

BAKKAL’IN YORUMU ⁽¹⁾ (1996): Zabıtta Türk ve Rum ahalisinin değişimi yazılmış ama gerçekte Yunanistan’dan gelenlere Sözleşme’de ‘Yunan arazisindeki Müslümanlar’ şeklinde tarif edilmiş. Yunanistan, ülkesindeki özellikle de Selanik’teki Sabetayist ve Yahudileri göndermeyi hedeflemiş.

BAKKAL’IN YORUMU ⁽²⁾ (1996): Batı Trakya’daki Müslümanların büyük bir kısmı Türk, oysa Selanik’teki Müslümanların büyük bir kısmı da Sabetayist veya Yahudi olup ta gizli din taşıyanlar.