Bilgi Bakkalı

(Elisee Reclus, “Lazistan, Ermenistan ve Kürdistan” çev. “Miyapan”, Vağarşabad, 1893, Alıntı;)

“Ermeni ve Kürt yaylalarında yaşayan aşiretlerde tüm Müslüman ve Hıristiyan tarikatlarının yanı sıra Mazdaizm’den bilinçsiz izler de vardır. Kızılbaşlar (bu kelime Afganistan ve birçok Doğu ülkesinde Pers ırkına ait insanlar için kullanılır) çoğunlukla Kürt’tür. Bu tarikata ait 400.000 insanın 15 bini Türkmen soyundandır. İki-üç aşiret de kendilerini Arap adlandırır. Başlıca nüfusları Fırat havzasının ortasında, Kirmeli kıyısında ve yukarı Kızılırmak vadisinde yaşayan Kızılbaşlar, Müslümanlarca bir Hıristiyan tarikatı olarak görülür; çünkü onlar da şarap içer, kadınlarını örtmez, vaftiz ve komünyon [kutsal ekmek] ritüellerini uygularlar. Diğer tarikatlara kıyasla komşularınca kesinlikle dışlanan Kızılbaşlar, doğru mu yalan mı bilinmez, ışık söndürülünce cinslerin tam bir karışıklığının hüküm sürdüğü ve bundan kaynaklanarak çırah söndüren adıyla da genelde anılmalarına neden olan gece kutlamaları düzenlemekle suçlanırlar.” Sf. 180

 Alıntı; Dersim (Seyahatname) – Antranik, Ermeniceden Çeviren; Payline Tomasyan, (Aras Yayıncılık, Kasım 2012, Sf. 180) kitabından birebir alınmıştır.