Bilgi Bakkalı

27 Nisan 1920 tarihinde 5. İçtima 2. Celse

Hıyaneti Vataniye Kanunu görüşülüyor:

Necati Bey (Erzurum); “-.. muhalefet kelimesine haini vatan kelimesi ismi verilemez. Fiilen ortaya çıkıp da bir şey yapmaz, bitaraf (tarafsız) bir vaziyette kalabilir. Hıyaneti vataniyeden addedilebilmek için her halde fiile inkılâb etmiş (fiile dönüşmüş) olan şekiller olması lâzımdır.” ⁽¹⁾

Mehmet Şükrü Bey: “- ..asıl en ziyade tecziye edilmesi (cezalandırılması) lâzım gelen bu gibi müşevviklerdir (teşvik edenlerdir).”  

“Madde1- Makamı Muallâyı Hilafeti ve Memaliki Mahrusâi Şahaneyi (yüce Hilafet ve saltanat makamlarını) yed’i ecanipten (yabancıların elinden) tahlîsa (kurtarmaya) ve taarruzâtı defi maksadına matuf (saldırıların ortadan kaldırılması amacına yönelik) olarak teşekkül eden (oluşturulan) BMM’nin meşruiyetine (yasallığına) isyanı mutazammın (isyan etmeyi kapsayan) kavlen (sözlü olarak) ve fiilen muhalefet veya ifsadatta (fesatlıkta) bulunan kesan (kişiler) haini vatan (vatan haini) addolunur (sayılırlar).” ⁽²⁾

Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 01 (23.04.1920 / 19.05.1920) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre;1 Sene;1, İçtima; 5, Celse2 – Sf. 100, 101) kitabından birebir alınmıştır.

BAKKAL’IN YORUMU ⁽¹⁾ (1995): Süleyman Necati Bey; demokrat ve akıllı bir adam, Albayrak Gazetesi’nin sahibi ve başyazarı. Erzurum Kongresinde Mustafa Kemal’in üzerindeki asker elbisesini çıkarttıran adam.

BAKKAL’IN YORUMU (1995): Yasa bu sakat haliyle çıktı. 4. celsede de bu yasa tartışılmaya devam etti. Bu madde sonraki görüşmelerde daha da sert hale getirildi.

BAKKAL’IN YORUMU ⁽²⁾ (1995): Hıyaneti Vataniye Kanununu teklif eden mebus, bu kanuna dayandırılarak 1926 İzmir Suikastı davasında asılan Mehmet Şükrü Bey. Bu kanunda Vatan haini yani suçlu tarif ediliyor, oysa kanunda suç tarif edilir.