18 Ekim 1338 (1922) tarihinde İçtima: 121, Celse:1, Reisisâni Dr. Adnan Beyefendi
4. Celse: Birinci Reis Vekili Dr. Adnan Beyefendi
Hakkâri Mebusu Mazhar Müfit Bey’in Mudanya Mütarekenâmenin Tehdit İle İmzalatıldığı Konusunda Bir Soru Önergesi;
“Riyaset-i Celile’ye
Lloyd George ahiren (sonradan) Mençısterde irad ettiği (verdiği) nutukta, Mudanya Mütâreke-i Askeriyesinin (askeri ateşkesinin) bir tehdit altında imza edildiğinden bahsediyor. Hâriciye vekili bunu izah etsin.. 18 Teşrinievvel (Ekim) 1338 (1922) Hakkâri Mebusu Mazhar Müfit “
(Hâriciye Vekili bu takrire cevap veriyor; Lloyd George bu sözü söylüyor ama bunu iç siyasetlerine yönelik söylüyor diyor. Hatta Harrington da bu şekilde bir beyanat veriyor o da iç siyasete yönelik diyor. Bu değerlendirme ne kadar doğru? İki farklı kişinin bunu yapması çok zor bir ihtimal.)
İtilaf Devletlerinin (Birinci Dünya Savaşında bizi yenen ülkelerin) Bir Notası Hakkında Topçu İhsan Bey’in bir Takriri (önergesi) Müzakere ediliyor;
İhsan Bey (Cebelibereket); “-.. Harrington nâmındaki (adındaki) bir İngiliz generalinin bizi akvâm-ı iptidaiyeden (ilkel kavimlerden) farz (kabul) ve tahmin ederek, bizim tehdit karşısında, üç buçuk İngiliz askeri muvacehesinde harekâtımızı tahdit ettiğimize (karşısında askeri harekatımızı sınırladığımıza) dair olan beyanatı, Lloyd George’un, Chamberlayn’ın Mançesterde .. tafrafuruşâne (tafralanarak – yukarıdan atıp tutarak) beyanatı… bir takım deni (soysuz, alçak) ve cânilerin affı için mutavassıtı müşterek (aracı olarak ortak) bir nota ile umur-u dâhiliyemize (iç işlerimize) müdahaleye kadar ileri varıyorlar. .. Onlar .. Yıldız Sarayında oturan köhne adama müracaat etsinler. (Bravo sesleri ve alkışlar) .. kendini satmış olan Yıldız Hükümdarına gitsinler.”
Yusuf Ziya Bey de Takrir Veriyor.
“Riyâset-i Celile’ye
Hâriciye Vekil’i teklifin (ateşkes teklifinin) müdahale mâhiyetinde (içeriğinde) olduğunu itiraf ederken nasıl olup ta .. bu notayı almış ve kabul etmiş bulunuyor.
Bitlis Mebusu Yusuf Ziya”
Hâriciye Vekili, biz de istediğiniz cevabı yazıyoruz diyor. Sf. 19
Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 24 (18.10.1922 / 18.11.1922) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre;1 Sene; 3, İçtima; 121, Celse: 1, – Sf. 19) kitabından birebir alınmıştır.
Yorum bırakın