6 Nisan 1340 (1924) tarihinde İçtima: 30, Celse:1, Reis Ali Fethi Bey
Teşkilâtı Esasîye Görüşmeleri; Anayasadaki Başkumandanlık Maddesi Görüşülüyor.
Madde 40; Berri (kara), bahri (deniz) ve havai bilcümle kuvvetlerin Başkumandanlığı, Reisicumhurda mevdudur (bırakılmıştır).
Arif Bey (Eskişehir); (1926’da İzmir Suikastı nedeni ile idam edilen ve Gazi’nin çok eski arkadaşı olan Ayıcı Arif, Gazi Paşa gibi bir başkumandan gelemeyebilir diyor ve;) “Vakti hazarda (barış zamanında) hiç bir yerde Başkumandanlık yoktur. .. biz de ise bilakis Erkânı Harbiyei Umumiye Riyasetine (Genelkurmay Başkanlığına) çok büyük bir mevki verilmiş…. (Cumhurbaşkanlığı makamını kast ederek) .. mesuliyeti (sorumluluğu)olmayan bir zata Başkumandanlık tevdi edilemez (bırakılamaz). (Doğru sesleri) .. Ef’al (fiillerinden, yaptıklarından) ve harekâtından mesul (sorumlu) olmayan kumandanlar, ufak bir ihtirası için, ufak bir şöhreti için, ufak bir nâm için binlerce evlâdı vatanı (vatanın çocuğunu) kırdırmaktan çekinmezler ve çekinmemişlerdir. .. Başkumandanlık Heyeti Celile’nizin (yüce heyetinizin, meclisimizin) şahsiyeti maneviyesinde kalmalıdır.” Sf.330 (Birçok mebus Arif Bey’e karşı çıktı. Çok kızdılar.)
Arif Bey (Eskişehir); “.. yarın Reisicumhur her hangi bir akrabasını Başkumandan tayin ederse kabul etmeyecek misiniz?” (Hâşâ sesleri)
Bu Maddenin Görüşülmesi Sonraya Kaldı. Sf. 364
Alıntı: TBMM Zabıt Ceridesi Cilt: 38 (25.03.1924 / 19.04.1924) (TBMM Matbaası 1959 yılı 3. Baskı – Devre; 2, Sene; 2, İçtima; 30, Celse: 1, – Sf. 330 ile 364 arası) kitabından birebir alınmıştır.
Yorum bırakın