1 Kasım 1930 BMM’nin açılış konuşmasında;
“…yeni seçimlere gireceğiz, gelecek seçimlerde vatandaş oyunun güven ve samimiyetle ortaya çıkmasını temin için kanuni ve idari tedbirlerin geliştirilmesi ve partilerin bizzat ittihaz edecekleri salim ve isabetli hareketleri göstermiş olacaktır.”
Gazi Paşa özellikle yeni yapılacak seçimlerde, partilerin durumları hakkında düşündüğü bir formülü şu şekilde ifade ediyor; “-Bir blok yapmak, … her iki partinin (CHP ve Serbest Cumhuriyet Partisinin) başına geçmek, yani seçimlerde de her iki partinin adaylarını bizzat tayin ile (1), seçimleri tamamen serbest ve tek dereceli yaptırmak.” Fakat iki gün sonra .. blok fikrinden vazgeçtiğini, sebep olarak da kırklar gurubunun bunu kabul etmediğini ifade ediyor; “-Şimdi durum şudur; Siz yine işinize devam edeceksiniz. Ben de seçimde serbest kalarak CHP’nin başında mücadeleye mecburum.”
Fethi Bey bir anda beyninden vurulmuşa dönüyor;
“-Aman Paşa’m! Bu nasıl Şeydir? Amaç bu muydu?”
“-A canım … karşı karşıya gelir, mücadele ederiz. Kim bilir belki de siz yenersiniz!”
“-Biz? Yani kim Paşa’m? Biz sizinle mücadele için parti kurmadık. Amaç bambaşka idi. Şimdi arzu ediyorsanız partiyi dağıtalım!”
“-Hayır dağıtmayacaksın! Devam edeceksin. Mücadele meydanına atılalım. Karşı karşıya gelelim, kim bilir belki de siz başarılı olursunuz!”
“-Fakat güçler denk değil Paşa’m!”
“-Neden? Halk sizin tarafta! …”
“-… karşı tarafta 300 mebus, bir devlet, bir hükûmet ve bunların bütün kuvvetleri var!” Ali Fethi Bey arkadaşlarını topluyor;
“-Bu durumda dağılmaktan başka çare kalmamıştır. Arkadaşlarımın hepsini serbest bırakıyorum. Fakat kendim, tek başıma muhalefete devam edeceğim!” diyor. Gözler yaşarıyor.
Alıntı: Siyasi Dargınlıklar (Serbest Fırka Nasıl Kuruldu, Nasıl Kapatıldı?) IV – Feridun Kandemir (Ekicigil Tarih Serisi 1955 – Sf. 112) kitabından birebir alınmıştır.
BAKKAL’IN YORUMU (1) (1995): Bunlar İsmet Paşa’nın has adamları, Partiye ait önemli meseleleri halletmekle görevliler.
Bilgi Bakkalı 
Yorum bırakın